Ինդիվիդուալիզմ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search

Ինդիվիդուալիզմ (ֆր.՝ individualisme, լատ.՝ individuum — անբաժանելի բառից) - բարոյական, քաղաքական և սոցիալական աշխարհհայացք (փիլիսոփայություն, գաղափարախոսություն), որն ընդգծում է անհատական ազատությունը, անհատի առաջնային նշանակությունը, անհատական ազատությունը սահմանադրական իրավակարգի շրջանակներում։ Ինդիվիդուալիզմն իրեն հակադրում է անհատի հասարակության և պետության կողմից ճնշվելու գաղափարին և պրակտիկային։ Ինդիվիդուալիզմը կոլեկտիվիզմի և դրա տարատեսակների հակադրությունն է։

Քաղաքական ինդիվիդուալիզմ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Քաղաքական փիլիսոփայության մեջ ինդիվիդուալիստական թեորիաները կողմ են պետության քաղաքական դերը նվազեցնելուն, պնդելով, որ այն պետք է իրականացնի գործողությունների սահմանափակ քանակ, որն անհրաժեշտ է իրավակարգը պահելու համար։ Անարխո-ինդիվիդուալիստները, օրինակ, Բենջամին Տակերը, Ռոտբարդ Մյուրեյը դեմ են պետության մենատիրութանը իրավապահպան գործողություններում, պնդելով, որ ցանկացած ծառայությունների տրամադրում անհատական մարդկանց կողմից ավելի արդյունավետ և բարոյական է։

Ինդիվիդուալիզմ և անարխիզմ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ինդիվիդուալիզմի ականավոր հետազոտող Ֆրիդրիխ Հայեկը նշում էր ինդիվիդուալիզմի և անարխիզմի սկզբունքային տարբերությունը։ Ըստ նրա, այդ տարբերությունը կայանում է պետության հանդեպ ունեցած վերաբերմունքի մեջ[1]:

Aquote1.png Իրական ինդիվիդուալիզմը՝ դա միանշանակ անարխիզմ չէ: […] Այն չի բացառում պարտադիր իշխանության անհրաժեշտությունը, սակայն ցանկանում է սահմանափակել այն այնպիսի ոլորտներով, որտեղ այն անհրաժեշտ է այլ կողմերից բռնությունը կանխելու համար և որպեսզի բռնության ընդհանուր թիվը հասցնի նվազագույնին: Aquote2.png

Տես նաև[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Рыков, Анатолий Владимирович|Рыков А. В. К вопросу о становлении модернистской парадигмы в искусстве ХIХ в. // Вестник Санкт-Петербургского университета. Сер. 2. 2013. Вып. 3. С. 123–132.

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]