Թռչող գիծ (զիփ լայն)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Զիփ լայն Պանդա այգում, Ռոզա Խուտոր լեռնային հանգստավայրում

Զիփլայն կամ զիփ-լայն՝ վայրէջք պողպատյա մալուխներով՝ ձգողական ուժերի կիրառմամբ, հատուկ սարքի օգնությամբ, որտեղ օգտագործվում են աղյուսներ։ Դրանով զբաղվում են որպես արկած, զվարճանք կամ ադրենալին ստանալու համար[1]։

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մալուխներից կամ պարաններից կազմված, տեղադրված երկու կետերի միջև, նման սարքերը մարդկությանը հայտնի էր վաղ ժամանակներից։ Նրանց հաճախ օգտագործվել են մարդկանց և բեռների տեղափոխման համար՝ անդունդի, գետերի ինչպես նաև անանցանելի տարածքների (հեռավոր Չինաստանի շրջաններում, Կոստա Ռիկայի արևադարձային անտառներում և Ավստրալիայի քիչ բնակված շրջաններում) վրայով։

Նման սարքեր և հարմարանքներ տարբեր երկրներում ունեին տարբեր անուններ՝ Ալպերում իրանց անվանում են տիռոլյան անցում (անգլ. Tyrolean crossing, Tyrolean traverse), ուրիշ տեղերում «թռչող աղվես» (անգլ. Flying fox) կամ «ուժեղ հակում» (անգլ. inclined strong)։ Հերբերտ Ուելսի 1897 թվականի «Անտեսանելի մարդը» վեպում հիշվում է ուժեղ հակում, որպես Հոգիների օրվա հատված։

Աշխարհի ամենաերկար զիփ լայն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • 2012 թվականի Նեպալ զիփ ֆլայերը (անգլ.՝ HighGround Adventures) եղել է աշխարհի ամենաթեք զիփ լայնը (առավելագույնը 56% թեքությամբ): Այժմ զբաղեցնում է 2 տեղը, բայց շարունակում է մնալ ամենաբարձրը աշխարհում (650մ)։
  • 2015 թվականի ամենաերկար զիփ լայնը եղել էր Մեքսիկայի «Parque de Aventura Barrancas del Cobre»-ն։ Նա ունի 2545 մետր երկարություն։
  • 2015 թ սեպտեմբերի 19-ին աշխարհի ամենաթեք զիփ լայնը բացվել է Լատվալիցա Բրատով Գորիեշում, Սլովակիայի Պլոտիկայում թռչող բլրի վրա: Նրա երկարությունը 566 մետր է, իսկ բարձրությունը՝ 202 մետր: Այն ունի միջինը 38.33% և առավելագույնը՝ 58.6% թեքություն:
  • 2017 թվականի հուլիսին Հայաստանի «Yell Extreme Park»-ում կբացվի աշխարհի ամենաերկար զիփ լայնը։ Այն կունենա 2680 մետր երկարություն և 200-300 մետր բարձրություն, թռիչքի տևողությունը կլինի 3 րոպե, որի ընթացքում կարելի է զարգացնել 120 կմ/ժ արագություն։

Հետաքրքիր փաստեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Եվրոպայում ամենաերկար զիփ լայնը ունի ընդամենը 1600մ երկարություն

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]