Կոնտրաբաս (լարային նվագարան)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Կոնտրաբաս
Contrabasso
{{{название}}}
Որակավորում
Լարային աղեղնավոր երաժշտական գործիք
Դիապազոն
Range contrabass.png
Նույն ընտանիքի գործիքներ
ջութակ, ալտ, թավջութակ
Վիքիպահեստում
Commons-logo.svg

Կոնտրաբաս (իտալ.-contrabasso ), լարային աղեղնավոր երաժշտական գործիք է, ջութակների ընտանիքում (ջութակ, ալտ, թավջութակ) ՝ ռեգիստրով ամենացաձրը։

Համառոտ նկարագրություն[խմբագրել]

Ունի չորս լար։ Լարվածքը ի տարբերություն մյուս աղեղնավոր նվագարանների կվարտային է։ Նվագում են կանգնած, կամ նստած բարձր աթոռի վրա։ Հիմնականում օգտագործվում է սիմֆոնիկ նվագախմբում։ Երբեմն օգտագործվում է կամերային անսամբլներում և ջազում։ Կոնտրաբասները հիմնականում ունեն 4 լար՝ սոլ, ռե, լա, մի։ Լարվածքը կվարտային է։ Բայց նաև հանդիպում են 3 կամ 5 լարանի կոնտրաբասեր։ Նրանց պարտիան գրվում է բասի բանալիում, բայց իրականում կոնտրաբասերի նվագած երաժշտությունը լսվում է մեկ oկտավա ավելի ցածր։ Բասի բանալիում (թավջութակների րեգիստռում) գրվում է ավելի հեշտ կարդացվելու նպատակով։ Վաղ դասականները կոնտրաբասներին առանձին պարտիա չէին տալիս և նրանք կրկնապատկում էին թավջութակների պարտիան։ Ռոմանտիկ դարաշրջանի կոմպոզիտորները սկսեցին կոնտրաբասին տալ առանձին պարտիա։ Առաջին կոմպոզիտորը, որը արեց այս քայլը գերմանացի Լյուդվիգ վան Բեթհովենն է։

Կոնտրաբասի հիմնական դերը նվագախմբում հանդես գալն է (մոտ 8)։ Բայց կամերային երաժշտության բնագավառում հանդիպում են շատ ստեղծագործություններ, որտեղ կոնտրաբասը կարևոր դեր է կատարում։ Սոլո կամ դաշնամուրային նվագակցությամբ նույնպես հանդես է գալիս կոնտրաբասը, բայց ավելի հազվադեպ։

Նշենք նաև որ կոնտրաբասը ջազ երաժշության անմասան բաժն է կազմում (նվագվում է առանց աղեղի)։

Հայտնի կոնտրաբասիստներ[խմբագրել]

  • Ռոդիոն Ազարխին
  • Ջովաննի Բոտտեզինի
  • վլադիմիր Վոլկով
  • Դոմենիկո Դրագոնետտի
  • Հարի Կարր
  • Սերգեյ Կուսեվիցկի
  • Չարլզ Մինգուս
  • Իոհաննես Շպերգեր
  • Կլաուս Շտոլլ
  • Վյուդվիգ Շտրայխեր

Գրականություն[խմբագրել]

  • Азархин Р. Контрабас. - М.։ Музыка, 1978
  • Доброхотов Б. Контрабас։ история и методика. - М.։ Музыка, 1974
  • Раков Л. Отечественное контрабасовое искусство ХХ века (20-80-е годы). - М.։ Консерватория, 1993
  • Раков Л. История контрабасового искусства. - М.։ Композитор, 2004

Արտաքին հղումներ[խմբագրել]