Ագրիզ
Քաղաք | |||
---|---|---|---|
Ագրիզ | |||
Әгерҗе | |||
| |||
![]() | |||
Երկիր | ![]() | ||
Երկրամաս | Թաթարստան | ||
Վարչական շրջան | Արգիզսկի | ||
Համայնք | Ագրիզսկի շրջան և Թաթարստան | ||
Հիմնադրված է | 1646 թ. | ||
Առաջին հիշատակում | 1646 | ||
Մակերես | 8,6 կմ² | ||
ԲԾՄ | 90 մետր | ||
Բնակչություն | ▼19 860 մարդ (2023)[1] | ||
Ազգային կազմ | թաթարներ (59%), ռուսներ, մարիներ, ուդմուրտներ | ||
Ժամային գոտի | UTC+3 | ||
Հեռախոսային կոդ | 85551 | ||
Փոստային դասիչ | 422230 | ||
| |||
Ագրիզ (թաթ.՝ Әгерҗе), քաղաք Թաթարստանում, Ագրիզսկի շրջանի վարչական կենտրոնը։ Ագրիզ քաղաքը կազմում է քաղաքային բնակավայր։
Աշխարհագրություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Տարածքը 8,6 կմ² է։ Քաղաքը գտնվում է Թաթարստանի հյուսիս-արևելքում, Ուդմուրտիայի սահմանի վրա, Արգիզկա գետի մոտ (Իժ գետի մի փոքր վտակ, Վոլգա ավազանի վրա), Կազանից գտնվում է 304 կիլոմետր դեպի արևելք, իսկ Իժևսկից՝ 36 կիլոմետր դեպի հարավ։
Պատմություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Քաղաքը հայտնի է 1646 թվականից։ 20-րդ դարի սկզբին Արգիզում ձևավորվել է գյուղական համայնք, դպրոց և երկու մզկիթ։ 1918 թվականի հոկտեմբերի վերջին քաղաքում և նրա շրջակայքում տեղի են ունեցել ծանր մարտեր։ 1927 թվականի փետրվարի 4-ից դարձել է Արգիզսկի շրջանի վարչական կենտրոնը, իսկ 1938 թվականի օգոստոսի 28-ին վերածվում է նահանգային ենթակայության քաղաքի։ 1964 թվականի մարտի 4-ից կրկին դարձել է շրջանային կենտրոն։
2017 թվականի հունվարի 1-ի դրությամբ, Ռուսաստանի Դաշնության 1112 քաղաքների շարքում, ըստ բնակչության թվաքանակի, զբաղեցրել է 681-րդ տեղը։
Ազգային կազմ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Ըստ 2010 թվականի մարդահամարի տվյալների բնակչության 59 %-ը կազմում են թաթարները, 25 %-ը՝ ռուսները, 8 %-ը՝ մարիները, իսկ 6 %-ը՝ ուդմուրտները։
Տնտեսություն և ենթակառուցվածք
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Զարգացած է սննդամթերքի, շինարարության, փայտամշակման արդյունաբերությունը։ Քաղաքում կա տպարան, չորս միջնակարգ դպրոց, մասնագիտական դպրոց, տեղական պատմության թանգարան, կենտրոնական հիվանդանոց, երկու մզկիթ։
Արդյունաբերություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Քաղաքում կան սննդամթերքի արդյունաբերության ձեռնարկություններ, փայտամշակման, շինանյութերի արտադրության ձեռնարկություններ։
Տրանսպորտ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Երկաթուղային գծերի կարևոր բաղադրիչները գտնվում են Կազանում, Եկատերինբուրգում, Իժևսկում, Ակբաշում՝ միևնույն կայանով։
Ծանոթագրություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- ↑ https://rosstat.gov.ru/storage/mediabank/Bul_MO_2023.xlsx (ռուս.) — 2023.
Գրականություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- Агрыз // Города России: энциклопедия. — М.: Большая Российская энциклопедия, 1994. — С. 13. — 559 с. — 50 000 экз. — ISBN 5-85270-026-6
Արտաքին հղումներ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- Официальный сайт Агрызского района РТ Արխիվացված 2011-05-26 Wayback Machine
- Агрыз в энциклопедии «Мой город»
![]() | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ագրիզ» հոդվածին։ |
|