Ոսկե գեղմ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search

Ոսկե գեղմ, հին հունական դիցաբանության մեջ՝ ոչխարի ոսկե մորթի (գեղմ)։ Ըստ առասպելի, ոսկե գեղմավոր խոյի մեջքին Օրքոմենոսի Աթամաս արքայի զավակներ Փրիքսոսը և Հելլան փախել են Ասիայի ափերը՝ փրկվելով խորթ մոր հետապնդումներից։ Ճանապարհին Հելլան ընկել է ծովը, որն այնուհետև կոչվել է Հելլեսպոնտոս («Հելլայի ծով»)։ Փրիքսոսը, բարեհաջող ափ իջնելով Կողքիսում, ոչխարը զոհաբերել է Զևսին, իսկ ոսկե գեղմը նվիրել այդ երկրի էյեթոն արքային։ Հետագայում ոսկե գեղմը, որ պահպանում էր վիշապը, առևանգել և Հունաստան են տարել արգոնավորդները՝ Ցասոնի գլխավորությամբ։ Առասպելն արտացոլում է Հին Հունաստանի և Կովկասի վաղագույն կապերը։ Ավանդության համաձայն, Կովկասում ոսկի հայթայթել են՝ ոչխարի մորթին ընկղմելով ոսկեբեր գետի ջրերում, ոսկու մասնիկներն իր վրա հավաքած գեղմն ունեցել է մեծ արժեք։

ոսկե գեղմ
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 8, էջ 627 CC-BY-SA-icon-80x15.png