Մու Ժեն Չժուան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
«Փայտե մարդ»

Մու Ժեն Չժուան (չին.՝ 木人樁), սպորտային մարզասարք, փայտե մանեկեն, որն օգտագործվում է տարբեր հարվածներ հասցնելու և մարտի վարման տեխնիկա ուսուցանելու ժամանակ[1]: Մանեկենն օգտագործվում է մարտարվեստների հարավ-չինական մի շարք ոճերում, օրինակ՝ Հունգար, Ցեյլիոֆո, Տանլանցյուան, Բագուաչժան, ինչպես նաև օկինավյան Գոձյու-րյու կարատեի ոճում, բայց ավելի շատ հայտնի է Վինգ չունի շնորհիվ[2][3][4][5][6][7][8][9]:

Կառուցվածք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Փայտե մանեկենը գլանաձև հենակ է՝ 152,5 սմ երկարությամբ և 22,5 սմ տրամագծով: Մանեկենի բաղկացուցիչ մասերն են՝ երկու «վերին ձեռք», որոնք տեղադրվում են «իրանի» վերին մասում՝ երկու անցքերի մեջ, երրորդ ձեռք, որը կոչվում է «միջին ձեռք», գտնվում է վերին երկու ձեռքերի տակ, և մանեկենի «ոտք», որը թեքված է երեք ձեռքի հաստությամբ և գտնվում է «միջին ձեռքի» տակ: Այս բոլոր տարրերը միասին կազմում են մանեկենի «մարմինը», որն ամրացվում է սյունակի վերին և ստորին հատվածներում անցքերի միջով անցնող երկու ճաղերի վրա:

Մու Ժեն Չժուանը պատրաստվում է փայտից, այժմ նաև արտադրվում է ժամանակակից նյութերից` ինչպիսիք են պողպատը և պլաստմասսան:

Ձողերն ամրացվում են երկու ուղղահայաց հենակետերի վրա, որոնք կոչվում են հենասյուներ: Սյուներն ամրացվում են պատին, հատակին կամ թաղված են գետնի մեջ՝ ուժեղ հարվածներին դիմակայելու համար:

Քունգ ֆուի բազմաթիվ ոճերում փայտե սյուները կիրառվում են տարբեր հնարքներ մշակելու ժամանակ: Չինարեն դրանք կոչվում են «չուն» (樁.zhuāng), որը թարգմանաբար նշանակում է «սյուն»:

Ոտքերով և ձեռքերով կանգնած հարվածները, տեղափոխությունները և թռիչքները մշակելու, հավասարակշռությունը և դիմադրողականությունը բարձրացնելու համար օգտագործվող մարզագործիքները կոչվում են «սյուներ»: Իսկ եթե սյունն ունի մարդու կերպարանք և ներկայացնում է երևակայական համախոհի կամ հակառակորդի, կոչվում է «մանեկեն»:

Փայտյա մանեկենը ստեղծված է ուսումնասիրվող ոճի առանձնահատկություններին համապատասխան:

Իրանի երկարությունը, հաստությունը, ձեռքերը, ոտքերը պետք է համահունչ լինեն շարժումներին։ Փայտե մանեկենն օգնում է շտկել սխալ շարժումներն այնպես, ինչպես անկյունաչափն օգնում է ուղղել անկյունը։ Դրա օգնությամբ այն կարելի է անել բավականին արագ։ Որոշ հետևորդներ թերագնահատում են փայտե մանեկենի նշանակությունը և չեն կարողանում դրա օգնությամբ շտկել իրենց շարժումների ուղղությունը և անկյունը, զարգացնել դիմացինին զգալու կարողությունը։ Այդ պրակտիկանտների համար «անկյունաչափի ազդեցությունը» չի գործում։

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Վինգ չունում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

滾手.JPG

Այն, թե արդյոք փայտե մանեկենն է ավելի վաղ հայտնագործվել, թե Վինգ Չունը, դժվար խնդիր է և պահանջում է հատուկ ուսումնասիրությունների իրականացում։ Բայց: Բայց համաձայն վաղեմի լեգենդների՝ Շաոլինյան վանական համալրում փայտե մանեկենների ծառուղի է եղել: Այն ներառել է տարբեր կառուցվածքներով փայտե մանեկենախատեսված ններ՝ ինտենսիվ պարապունքների համար: Առաջին մանեկենները եղել են ուղիղ փայտե սյուներ, որոնք փոխարինում էին հակառակորդին:

Ավելի ուշ Վինգ չունի առաջին վարպետները զգալիորեն բարելավել են կառուցվածքը՝ ավելացնելով երեք «ձեռք» և մեկ «ոտք», ինչպիսին և ներկայինիս տեսքն է: Վարժություններն աստիճանաբար կատարելագործվել են, իսկ հետո ամբողջովին համակարգվել (փայտե մանեկենի տեխնիկայում):

Իպ Մանի երիտասարդ ժամանակ մանեկենով հնարքները 140 էին՝ բաժանված գործնական նպատակների համար նախատեսված 10 խմբի։

Ավելի ուշ Վարպետ Իպ Մանը տեղափոխվել է Հոնկոնգ, բացել իր դպրոցը և սկսել սովորեցնել աշակերտներին: Նա կարծում էր, որ փայտե մանեկենի տեխնիկան շատ հագեցած ու բարդ է, և կրճատել է այն՝ դարձնելով 108 շարժում: Տարիների փորձի արդյունքում վերանայել է այն և ի վերջո դարձրել 116 շարժում:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Sun-Jin Kim Tuttle dictionary of the martial arts of Korea, China & Japan. — Charles E. Tuttle Co, 1996. — 320 p. — ISBN 0804820163
  2. Ken Ing Wooden Man // Wing chun warrior : the true tales of wing chun kung fu master Duncan Leung, Bruce Lee's fighting companion. — Blacksmith Books, 2010. — P. 114. — 256 p. — ISBN 9881774225
  3. Pavel Macek. Traditional Hung Ga Kyun’s Wooden Dummy Finally Revealed! // PracticalHungKyun.com : website. — 2013. — 19 May. — Дата обращения: 10.05.2017.
  4. Ben Judkins. Traditional Training Equipment in the Chinese Martial Arts (Part II): Attack of the Wooden Dummies! // ChineseMartialStudies.com : website. — 2012. — 24 August. — Дата обращения: 10.05.2017.
  5. Robert Hui. The Taiji Praying Mantis Wooden Dummy Training // People.DelphiForums.com : website. — 2002. — 15 April. — Дата обращения: 10.05.2017.,
  6. Seven Star Mantis- The Wing Chun «Alternative»? // Wing-Chun-schools.com : website. — 2014. — 25 January. — Дата обращения: 10.05.2017.,
  7. Leung Ting Seven-Star Praying Mantis Kung Fu. — Leung Ting Co, 1999. — 193 с. — ISBN 9627284114 isbn2=978-9627284116
  8. SEVEN STAR PRAYING MANTIS — Introduction and Overview // luoguangyu.com : website. — 2005. — 11 February. — Дата обращения: 10.05.2017.
  9. Erle Montaigue Deceptive hands of Pa Kua Chang(անգլ.) // Blacj Belt : journal. — 1999. — Vol. 37. — № 1. — P. 142-144, 179.

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]