Jump to content

Կիտուբա

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Կիտուբա
Տեսակլեզու, կրեոլյան լեզուներ և կենդանի լեզու
Ենթադասpidgin or creole? և Koongo-Kituba?
Երկրներ Կոնգոյի Հանրապետություն և  ԿԴՀ
Գրերի համակարգլատինական այբուբեն

Կիտուբա՝ Բանտու լեզուներից մի լեզու Կենտրոնական Աֆրիկայում տարածված է որպես Լինգվա ֆրանկա։ Ձևավորվել է Կոնգոյի լեզվի բառապաշարի հիման վրա։ Համարվում է Կոնգոյի Հանրապետություն և Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն պետությունների պետական լեզուն։

Կիտուբան համարում են նաև կրեոլական լեզու, որը սակայն հաստատ չէ։

Կիտուբա լեզվով խոսող մարդիկ իրենց լեզուն անվանում են տարբեր լեզուներով։ Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետությունում այն անվանվում է Munukutuba или Kituba: Սակայն այս ձևը շարահյուսական առումով սխալ է համարվում, քանի որ բառացի նշանակում է «ես խոսել»։ Կոնգոյի Հանրապետությունում այս լեզուն անվանվում է Kituba: Վերջինս նշանակում է «խոսք»։

Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետությունում Կիտուբա լեզուն պաշտոնական ձևով անվանվում է Kikongo ya leta , սակայն շատ շրջաններում ՝ հատկապես Կոնգո ցեղերի շրջաններում այն անվանվում է պարզապես Kikongo: Կոնգոյի Դեմոկրատական հանրապետության սահմանադրության համաձայն կիտուբա լեզուն պետական լեզու է։

Լեզվի տարածվածության արեալը:մուգ դեղին գույնը կոնգո լեզուն է ,իսկ բաց դեղին գույնը ՝ կիտուբան

Տարածվածությունը

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կիտուբան համարվում է Կոնգոյի Հանրապետություն և Կոնգոյի Դեմոկրատական Հանրապետություն պետությունների պետական լեզուն։ Այսինքն այս լեզուն օգտագործվում է պետությունների կառավարման և կրթության մեջ։

Բացի այդ լեզուն օգտագործվում է մասսայական տեղեկատվություն ստանալու գործում։ ԿԴՀ-ում և ԿՀ-ում Կիտուբա լեզուն օգտագործվում է որպես հեռուստա- և ռադիոտեսությունների մեջ։