Կամֆորա

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Կամֆորա (այլ կիրառումներ)
Կամֆորա
Alcanfor-2D.svg
Camphor-3D-balls.png
Ընդհանուր տեղեկություններ
Դասական անվանակարգումկամֆորա
Քիմիական բանաձևC₁₀H₁₆O
Մոլային զանգված152,120115 զանգվածի ատոմական միավոր[1] գ/մոլ
Խտություն0,99±0,01 գ/սմ³[2] գ/սմ³
Իոնիզացման էներգիա8,76±0,01 Էլեկտրոն-վոլտ[2] կՋ/մոլ
Ջերմային հատկություններ
Հալման ջերմաստիճան345±1 °F[2] և 174 °C[3] °C
Եռման ջերմաստիճան399±1 °F[2] °C
Տրոհման ջերմաստիճան179.75 °C °C
Այրման ջերմաստիճան150±1 °F[2]
Գոլորշու ճնշում0,2±0,1 Տոր[2]
Քիմիական հատկություններ
Լուծելիությունը ջրում0.12 (20 °C) գ/100 մլ
Բեկման ցուցիչ1,47
Դիպոլ մոմենտ2,95 դեբայ
Դասակարգում
CAS համար76-22-2
PubChem2537
EINECS համար200-945-0
SMILESCC1(C2CCC1(C(=O)C2)C)C
ЕС200-945-0
RTECSEX1225000
ChEBI2441
IDLH200±100 milligram per cubic meter[2]
Եթե հատուկ նշված չէ, ապա բոլոր արժեքները բերված են ստանդարտ պայմանների համար (25 °C, 100 կՊա)

Կամֆորա կամ կամֆարա, քափուր, քաֆուր (ուշ լատ.՝ camphora), տերպենների շարքի կետոն։ Բնորոշ հոտով, հեշտ ցնդող, անգույն բյուրեղներ են, հալման ջերմաստիճանը՝ 178-178, 5 °C, եռմանը՝ 209, 1 °C, խտությունը՝ 1000կգ/մ3։ Վատ է լուծվում ջրում, լավ՝ օրգանական լուծիչներում։ Տարածված է բնության մեջ, կազմում է փշատերև ծառերի, կամֆորայի ծառի եթերային յուղերի բաղադրիչ մասը։

Արտադրության մեջ ստանում են բևեկնայուղից կամ դրա հիմնական բաղադրամասից՝ պինենից։ Կիրառվում է ցելուլոիդի և կինոժապավենների արտադրության մեջ՝ որպես պլաստիֆիկատոր։

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Рудаков Г. А., Химия и технология камфоры, 2 изд., М., 1976
  2. The Merck Index, 7th edition, Merck & Co, Rahway, New Jersey, USA, 1960.

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 5, էջ 219 CC-BY-SA-icon-80x15.png