Գիսպերտ Յապիկս

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Գիսպերտ Յապիկս
GysbertJapiksLyts.jpg
Ծնվել է1603(1603)
ԾննդավայրՍուդվեստ-Ֆրիսլան Բոլսվարդ
Վախճանվել էՍեպտեմբեր, 1666
Վախճանի վայրՍուդվեստ-Ֆրիսլան Բոլսվարդ
Մասնագիտությունբանաստեղծ և գրող
ԼեզուԱրևմտաֆրիզերեն
ՔաղաքացիությունStatenvlag.svg Միացյալ պրովինցիաների հանրապետություն
ԺանրերԳրող, պոետ
Gysbert Japicx Վիքիպահեստում

Գիսպերտ Յապիկս[1][2] (Gysbert Japiks, հոլ.՝ Gysbert Japicx, 1603 թվական, Սուդվեստ-Ֆրիսլան, Բոլսվարդ- 1666 թվական, սեպտեմբեր, Սուդվեստ-Ֆրիսլան, Բոլսվարդ) ֆրիզ գրող, պոետ, մանկավարժ[3]։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Յապիկսը ծնվել է Սուդվեստ-Ֆրիսլան, Բոլսվարդում[4]։ Նա հիանում էր հին հռոմեական բանաստեղծներ Հորացիոսով և Պուբլիուս Օվիդիուս Նասոնով, բայց նաև խանդավառվում էր իր մայրենի (ֆրիզերեն. Memmetaal) միջին ֆրիզերեն լեզվով[5]։ Նրա գործերն այդ ժամանակաշրջանում այդ լեզվով ամենանշանակալի գործերն էին և, ի վերջո, նա ֆրիզերեն լեզվի կարգավիճակը բարձրացրեց գրական մակարդակի[6]։ Յապիկսի բանաստեղծությունները տպագրվել են Ֆրիշխե Տյեռնե քաղաքում (1640 թվականին), ինչպես նաև նրա մահից հետո Ֆրիսկե Ռիժլերեում (1668 թվականին)[7]։

Երգեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Յապիկսի ֆրիզերենական երգերում կեղծվել էին այնպիսի հայտնի կոմպոզիտորների մեղեդիները, ինչպիսիք են Գուդիմելը, Բուրժուան, Պիեր Գուդրոնը[8]։ Նրանցից ոմանք ձայնագրվել են ֆրանսիական երգիչների կողմից, իսկ 2003 թվականին՝ Կամերատա Տրաջեկտինայի անսամբլի կողմից[9]։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. «Косоруков А.А., Кшеменецкая М.Н. Цифровое управление как современный этап развития государственного управления (на примере открытых данных)»։ Тренды и управление 1 (1): 27–34։ 2019-01։ ISSN 2454-0730։ doi:10.7256/2454-0730.2019.1.23779 
  2. Murphy Cullyn։ «Asylum for mezzo-soprano, alto, tenor, baritone, and chamber orchestra.» 
  3. Swartz Patti Capel (2007)։ «Open Palm»։ Appalachian Heritage 35 (3): 124–124։ ISSN 1940-5081։ doi:10.1353/aph.2007.0030 
  4. O'Neill Edward T., Mai Chan Lois (2003-12)։ «FAST (Faceted Application of Subject Terminology): a simplified vocabulary based on the Library of Congress Subject Headings»։ IFLA Journal 29 (4): 336–342։ ISSN 0340-0352։ doi:10.1177/034003520302900412 
  5. Baron Henry J., Jellema Rod (1986)։ «Country Fair: Poems from Friesland since 1945»։ World Literature Today 60 (3): 479։ ISSN 0196-3570։ doi:10.2307/40142320 
  6. Roderick Jellema, Country fair: poems from Friesland since 1945 in Frisian and English (Eerdmans, 1985), pp. xiv–xv
  7. Horst Haider Munske, Nils Århammar, Volker F. Faltings, Handbuch des Friesischen / Handbook of Frisian Studies (2001), p. 710
  8. Munske Horst Haider, Århammar Nils, Faltings Volker F., Hoekstra Jarich F., Vries Oebele, Walker Alastair G.H., Wilts Ommo, eds. (2001-01-31)։ «Handbuch des Friesischen / Handbook of Frisian Studies»։ doi:10.1515/9783110946925 
  9. Gysbert Japix (1603-1666), Frisian soloists: Tetsje van der Kooi, soprano; Femke de Boer, alto; Jaap Hoekstra, tenor; Siebren Kramer, baritone; Rozemarijn Palma, song; GLO 6055