Բառն

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Մեծ գոմ կամ անգլերեն «բառն», որի չափսի հակադրությունից ելնելով վերցվել է բառն չափման միավորը՝ 10-24 սմ2

Բառն, (անգլ.՝ barn, փոքր թիրախի հեգնական անվանումը), ատոմային, միջուկային և տարրական մասնիկների փոխազդեցությունների էֆեկտիվ լայնական կտրվածքի միավոր։ Այն սովորաբար օգտագործվում է առաձգկական կամ ոչ առաձգկական ցրման, միջուկային բաժանման, կլանման և այլ միջուկային փոխազդեցությունների հավանականությունը ցուցադրելու համար։

1 Բ = 10−24 սմ2։

Թեև բառնը հավանականության քանակական որակավորում է ցուցադրում, քանի որ մակերեսի չափման միավոր է, այն կարելի է տեսողական ձևով պատկերել որպես մակերես, որի մեծությունը համընկնում է երկու մասնիկի փոխազդման հավանականության հետ—վերջինս միայն իմաստը պատկերելու համար է, և ֆիզիկական իրականություն չի ներկայացնում։

Առաձգական ցրման լայնական կտրվածք -- բառնը պատկերելու համար կարելի է ենթադրել մակերես, որի մեծությունը համընկնում է տվյալ փոխազդման հավանականության հետ

Անգլերենում «բառն» բառը նշանակում է մեծ գոմ․ քանի որ գոմի չափսերը հակադրվում եմ միջուկային փոխազդեցությունների լայնական կտրվածքի հետ, որոնք 10−24 սմ2 կարգի են, գիտնականները հումոր են գտել 10−24 սմ2-ը «բառն» անվանելու մեջ։

Ուրան-235-ի բաժանման լայնական կտրվածքներն ըստ մոտալուտ նեյտրոնի էներգիայի

Օգտագործվում են նաև միլիբառն (10−27 սմ2), միկրոբառն (10−30 սմ2), նանոբառն (10−33 սմ2), մեգաբառն (10−18 սմ2) միավորները։

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։ CC-BY-SA-icon-80x15.png