Բագնայրի ավետարան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Բագնայրի ավետարան
Տեսակձեռագիր
ՀեղինակԻգնատիոս
Բնագիր լեզուհայերեն
Գրվել է1232 թվական

«Բագնայրի ավետարան», մագաղաթյա ձեռագիր, հայ գրչության և մանրանկարչության հուշարձան: 1232 թվականին Հոռոմոսի վանքում գրել և նկարազարդել է Իգնատիոսը: Ձեռագրի պատվիրատուն՝ Զաքարե և Իվանե Զաքարյանների քեռորդի պատրոն Խոռասը, մատյանը նվիրել է Բագնայրի վանքին (այստեղից էլ՝ անվանումը):

Բովանդակություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Աչքի է ընկնում վայելչագեղ երկաթագիր գրչությամբ:պահպանվել են երեք շքեղ անվանթերթեր, 135 լուսանցազարդեր և 145 զարդագրեր: Ձեռագրից հանվել են տերունական մանրանկարներն ու խորանները: 1960 թվականին ձեռք բերված պատառիկների թվում հայտնաբերվել է «Բագնայրի ավետարանի» չորս խորան: Իգնատիոսի պատկերազարդած մատյանը պարունակում է զարդանկարչական մեծարժեք նմուշներ: Կիրառելով հայ զարդանկարչության ավանդները՝ մանրանկարիչը մշակել է նոր ձևեր, հորինվածքներ:

Ավետարանը գրված է Խոռասի հանգուցյալ անդրանիկ որդու Սասնայի և վերջինիս մոր՝ Խութլու Խաթունի հիշատակին։ Գլխավոր հիշատակարանում ստացողն հայտնում է.

Aquote1.png ...ետոլ գրել ղ[սո]ւրբ Աւետարանս ի յիշատակ անդրանիկի իմոյ [Սասն]ային, եւ մաւր նորին Խութլու Խաթունին, եւ ինձ բազմամեղի, եւ ամուսնոյ իմոյ Զմրուխտ Խ[ա]թունին.. Եւ աւանդեցի զսա ի սուրբ մենաստանն ի Բագնայրն կոչեցեալ վանք:[1] Aquote2.png


«Բագնայրի ավետարանը» 13-14-րդ դարերում երկու անգամ գերեվարվել է, սակայն անեցիները փրկագնել, նորոգել վերադարձրել են Բագնայր[2]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Ա. Մ աթևոսյան (1984)։ ԺԳ դարի հայերեն ձեռագրերի հիշատակարաններ։ Երևան։ էջ 178 
  2. Հայկական համառոտ հանրագիտարան։ Երևան: Հայկական խորհրդային հանրագիտարանի գլխավոր խմբագրություն։ 1990։ էջ 440։ ISBN 5-89700-003-4 

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Մաթևոսյան Կ․, Չորս խորան «Բագնայրի ավետարանից», «ԼՀԳ», 1985, № 10: