Օք Ռիջի ազգային լաբորատորիա

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Oak Ridge National Laboratory
Oak Ridge National Laboratory logo.svg
Հիմնադրվել է՝ 1943 թվականին
Տնօրեն՝ Թոմ Մեյսոն
Վայր՝ Օք Րիջ, Թենեսի
Բյուջե՝ $1.4 բիլիոն
Միսիա՝ ՕՌԱԼ-ն ունի վեց հիմնական
միսիայի դերեր՝ նեյտրոնի
գիտություն, էներգիա, բարձրաներկայացում
հաշվեցողություն, համակարգների
կենսաբանություն, նյութերի գիտություն,
և ազգային անվտանգություն
Անձնակազմ՝ 4,300
Տարածք՝ ՕՌԱԼ-ն զբաղեցնում է մոտ
10,000 ակր Օք Րիջի
ռեզերվացիայի 35,000 ակրերից
Գործածվում է՝ Թենեսիի Համալսարան և
Բաթել ընկերություն
Ցանցակայք ornl.gov

Օք Ռիջի ազգային լաբորատորիան (անգլերեն՝ Oak Ridge National Laboratory) ազգային գիտական կենտրոն է ԱՄՆԹենեսի նահանգում։ Կենտրոնը Մանհատան նախագծիի հիմնական վայրերից էր։

Տարեկան ավելի քան 1,06 միլիարդ դոլար բյուջե ունեցող[1], ամենափորձառու գիտական կազմակերպություններից է ԱՄՆ-ի պատմության մեջ[2]։

Լաբորատորիան գտնվում է Օք Ռիջ քաղաքում, որը Նակսվիլ քաղաքի մոտակայքում է, և որտեղ գտնվում է աշխարհի ամենամեծ նեյտրոնի աղբյուրը (սպալասիոն նեյտրոնի աղբյուրը

Լաբորատորիան կառավարում է Թենեսի Համալսարանը՝ Բաթել մասնավոր ընկերության աջակցությամբ։

Գիտահետազոտական ծրագիրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Օաք Ռիջում վարվում են գիտահետազոտական ծրագրեր՝ գիտական լայն բնագավառնում։ Հիմնական գիտահետազոտական բնագավառները հետևյալն են՝

  • Նեյտրոնի ցրվելը - ՕՌԱԼ-ն տունն է աշխարհի երկու ամենաառաջադեմ նեյտրոնի ցրվելու ձիրքերի՝ Սպալացիայի Նեյտրոնի Ակունքի (Spallation Neutron Source). Եվ Բարձր Հոսքի Իզոտոպի Ռեակտորի (High Flux Isotope Reactor)
  • Բարձր-կատարմամբ հաշվում - ԱՄՆ-ի Հաշվողական Գիտությունների Ազգային Կենտրոնը (National Center for Computational Sciences) ապահովվում է աշխարհի ամենահզոր հաշվային ռեսուրսները՝ ազատ գիտահետազոտության համար։ Դա մի հետազոտական միջավայր է, որն աջակցում է ֆիզիկական աշխարհի գործունեության ինչպիսությունը հասկանալուն, և դրանց օգտվելուն ազգային և միջազգային կոնցեռնների դիմաց։ ՀԳԱԿ-ն հիմնադրվել է 1992 թվականին և վարվում է ԱՄՆ-ի Էներգիայի Նախարաության Առաջադեմ Գիտական Հաշվողական Հետազոտության (Advanced Scientific Computing Research) ծրագրի միջոցով։
  • Նանոտեխնոլոգիա - Հիմնական նանոգիտության հետազոտությունը ՕՌԱԼ-ում կենտրոնանում է նոր նյութերի և ֆենոմենի հայտնագործման, և այն ֆիզիկական և քիմիական փոխազդեցությունների հասկացման, որոնք հնարավորություն կտան մյուս սերունդի պետքական նյութերի կազմը և հատկությունները կանխատեսելու։
  • Կենսաբանական համակարգեր - ՕՌԱԼ-ի նախաձեռնությունը բարդ կենսաբանական համակարգերում հագնում է կենսաէներգիայի (դա ընդգրկում է լաբորատորիայի նոր ԿենսաԷներգիայի Գիտական Կենտրոնը (BioEnergy Science Center), նվիրված թաղանթանյութային էթանոլի հետազոտության), համեմատական գենոմիկայի, կառուցվածքային կենսաբանության, հաշվողական կենսաբանության և կենսաինֆորմատիկայի ծրագրերը։
  • Էներգիա - ՕՌԱԼ-ը մեծ կենտրոն է էներգիայի արտադրման, բաշխման, և օգտագործման հետազոտության մասին, ինչպես նաև էներգիայի տեխնոլոգիայի և որոշումների ազդեցության՝ հասարակության վրա։ Էներգիայի մաքուր, արդյունավետ, ապահով արտադրությունն և էներգիայի օգտագործումը գիտահետազոտության նպատակներից են։
  • Առաջադեմ նյութեր (Advanced materials) - ՕՌԱԼ-ի գիտնականները ներառված են տարբեր ուսումնասիրություններում՝ սկսած հիմնական ուսումնասիրությունից մինչև փաստացիորեն նյութերի ամբողջ դասի վերջին կիրառումները։
  • Ազգային անվտանգություն - ՕՌԱԼ-ը ապահովվում է ֆեդերալ, նահանգային, և տեղական կառավարությունների գործակալություններին և բաժիններին աջակցում է ազգային և հայրենիքի անվտանգության կարիքներում։ Այս տեխնոլոգիան և վարպետությունը նաև կիսվում են արդյունաբերական բաժնի հետ՝ ԱՄՆ-ի տնտեսական մրցակցությունը աշխարհի շուկաներում ուժեղացնելու։
  • Քիմիական գիտություններ - ՕՌԱԼ-ը վարում է թե հիմնական և լե կիրառական հետազոտություն քանի բաժիններում, որոնցից են՝ կատալիզ, մակերևույթի գիտություն, և միջդեմքի (interfacial) քիմիա. մոլեկուլային կերպարանափոխություն և վառելիքի քիմիա. ծանր տարրի քիմիա և ռադիոակտիվ նյութերի բնութագրում. ջրային լուծման քիմիա և գեոքիմիա. զանգվածասպեկտրաչափում (mass spectrometry) և լազերային լուսապատկերաչափություն (spectroscopy). անջատումների քիմիա. նյութերի քիմիա, որը ներառում է պոլիմերների և ուրիշ փափուկ նյութերի սինթեզ և բնութագրում. քիմիական կենսագիտություններ. և նեյտրոնի գիտություն։
  • Էլեկտրոնային մանրադիտակություն - ՕՌԱԼ-ի մանրադիտակության ծրագիրը հետազոտում է խտացված նյութի, նյութերի, և քիմիական և նանոգիտությունների միջի հիմնական խնդիրները։
  • Միջուկային բժշկություն - Լաբորատորիայի միջուկային բժշկության հետազոտությունը կենտրոնանում է ռեակտորի ավելի առաջացած արտադրման և պրոցեսաձին մեթոդներ առաջացնելու՝ բժշկական ռադիոիզոտոպներ, նոր ռադիոնուկլիդի գեներատոր համակարգեր ստեղծելու, և նոր ռադիոդեղագործականների նախագծումն ու որակավորումը միջուկային բժշկության և ուռուցքաբանության մեջ կիրառումների համար։
  • Ֆիզիկա - Ֆիզիկայի հետազոտությունը ՕՌԱԼ-ում առաջնապես կենտրոնացած է նյութի հիմնական հատկանիշների ուսումնասիրման՝ ատոմական՛ միջուկային և ենթամիջուկային մակարդակներում, և փորձնական ձիրքերի առաջացման՝ այս ուսումնասիրություններին աջակցելու համար։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]