Վիլյույի ջրամբար

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search

Կոորդինատներ: 63°01′48″ հս․. լ. 112°12′03″ ավ. ե. / 63.03° հս․. լ. 112.200833° ավ. ե. / 63.03; 112.200833

Vilyuy River Dam Chernyshevsky.jpg

Վիլյույի ջրամբար (ռուս.՝ Вилюйское водохранилище, ВВ), ջրամբար Ռուսաստանում, որ ստեղծվել է Վիլյույի հէկի կողմից Լենա գետի վտակ Վիլյույ գետի վրա։ Վիլյույի ջրամբարը տեղակայված է Յակուտիայում՝ Կրասնոյարսկի երկրամասի հետ սահմանին մոտ։ Գտնվում է Ենիսեյ գետի վտակ Ստորին Տունգուսկայից մոտավորապես 80 կմ դեպի արևելք։

Նկարագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Վիլյույի ջրամբարն ստեղծվել է 1965-1967 թվականներին, երբ Վիլյույի հէկի համար ամբարտակ է կառուցվել Վիլյույ գետի վրա։ Ջրամբարի ստեղծման ժամանակ ջրի տակ են անցել 2,3 հազար հա գյուղատնտեսական նշանակություն ունեցող հողատարածություններ, ինչպես նաև տեղափոխվել է 50 կառույց[1]:

Ջրամբարի՝ ծովի մակարդակից 246 մետր բարձրության դեպքում նրա մակերեսը կազմում է 2360 կմ²: Հէկի նախագծի համաձայն՝ ջրամբարի ջրի մակարդակը կարող է բարձրանալ մինչև 249 մ, իսկ հէկի աշխատանքի համար անհրաժեշտ ջրի նվազագույն մակարդակը 231 մ է, ինչը հավասար է տատանումների թուլյատրելի առավելագույն չափին՝ 18 մ[1]: Վիլյույի ջրամբարի ջրի մակարդակի զգալի տատանումները պայմանավորված են առաջին հերթին տարբեր տարիներին եղած տեղումների քանակների տարբերությամբ։

Ջրի տարեկան միջին հոսքը կազմում է 20 կմ³: Ջրամբարի միջին ծավալը հավասար է 40,4 կմ³, որի մեջ է մտնում նաև ջրամբարի օգտակար ծավալը՝ 22,4 կմ³[1]:

Վիլյույի ջրամբար են թափվում Վիլյույ, Չոնա գետերը[2]: Ջրամբարից դուրս է հոսում Վիլյույ գետը։

Վիլյույ ջրամբարի երկարություն կազմում է 470 կմ, լայնությունը՝ 18 կմ։ Ամենամեծ խորությունը 70 մետր է, միջին խորությունը՝ 17 մետր։ Վիլյույ ջրամբարի ջրհավաք ավազանի մակերեսը կազմում է 141 150[1] կմ²։

Տնտեսական նշանակություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Վիլյույի ջրամբարն օգտագործվում է Վիլյույ գետի հոսքի սեզոնային ու բազմամյա կարգավորման համար, ինչպես նաև ջրամատակարարման, նավագնացության ու ձկնորսության նպատակներով։ Վիլյույի ջրամբարում ապրում են տարբեր ձկնատեսակներ, որոնցից են նելման, չիրը և այլն։ Հէկի ջրթողիչից դուրս հոսող ջուրն օգտագործվում է Վիլյույ գետի ներքին հոսանքում նավագնացության համար անհրաժեշտ պայմանների ապահովման համար[3]։

Վարարում 2008 թվականին[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2008 թվականի հուլիս-օգոստոս ամիսներին եղած առատ տեղումների պատճառով այդ շրջանում ջրամբարում ավելացավ 38 կմ³ ջուր, որից 23 կմ³-ը դուրս է թողնվել հէկի ջրաթողիչից։ Ընդ որում՝ նախկինում ջրամբարից ջուրը դուրս է թողնվել մեծ քանակությամբ տեղացած ձնի պատճառով[4]։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]