Սելևկյաններ

Սելևկյանների հելլենիստական դինաստիա՝ հիմնած Ալեքսանդր Մակեդոնացու դիադոքոս Սելևկոս I Նիկատորի կողմից։ Սելևկյանների պետությունը գոյատևել է մ.թ.ա. 312 մինչև մ.թ.ա. 64, ընդհատումներով։ Այն մեծ դերակատարում է ունեցել տարածաշրջանում Ալեքսանդր Մակեդոնացու մահից հետո, ունեցել է հզոր պետականություն, ժամանակավորապես իր իշխանությունն է հաստատել Հայաստանում։

Մ.թ.ա. 84-ին Սելևկյանների պետությունը գրավել է Տիգրան Բ Մեծը։ Հայ-հռոմեական պատերազմի ժամանակ (մ.թ.ա. 69-մ.թ.ա. 66) հռոմեական զորավար Լուկուլլոսը Սելևկյանների գահը հանձնել է Սելևկյանների շառավիղ Անտիոքոս XIII Ասիացուն, սակայն Տիգրան Բ Մեծը պահպանել է իր գերիշխանությունը։

Մ.թ.ա. 64-ին հռոմեական զորավար Պոմպեոսը վերացրել է Սելևկյանների թագավորությունը։

Արքայացանկ

Սելևկոս I Նիկատորը

Գահացուցակ ըստ գահակալման.

• Սելևկոս I Նիկատոր մ.թ.ա. 312-281/280
• Անտիոքոս I Սոտեր մ.թ.ա. 281-մ.թ.ա. 261
• Անտիոքոս II Թեոս մ.թ.ա. 261-մ.թ.ա. 246
• Սելևկոս II Կալլինիկոս մ.թ.ա. 246-մ.թ.ա. 226
• Սելևկոս III Սոտեր մ.թ.ա. 226-մ.թ.ա. 223
• Անտիոքոս III Մեծ մ.թ.ա. 223-մ.թ.ա. 187
• Սելևկոս IV Փիլոպատոր մ.թ.ա. 187-մ.թ.ա. 175
• Անտիոքոս IV Եպիփանես մ.թ.ա. 175-մ.թ.ա. 164
• Անտիոքոս V Եվպատոր մ.թ.ա. 164-մ.թ.ա. 162
• Դեմենտիոս I Սոտեր մ.թ.ա. 162-մ.թ.ա. 150
• Ալեքսանդր Բալաս մ.թ.ա. 150-մ.թ.ա. 145
• Դեմետրիոս II Նիկատոր մ.թ.ա. 145-մ.թ.ա. 138
• Անտիոքոս VI Եպիփանես մ.թ.ա. 145-մ.թ.ա. 141
• Անտիոքոս VII մ.թ.ա. 138-մ.թ.ա. 129
• Դեմետրիոս II Նիկատոր մ.թ.ա. 129-մ.թ.ա. 125 (երկրորդ անգամ)

Այնուհետև երկարատև գահակալական պայքարի ընթացքում գահակալել են․

• Սելևկոս V մ.թ.ա. 125
• Անտիոքոս VIII Գրյուպոս մ.թ.ա. 125-մ.թ.ա. 96
• Անտիոքոս IX Կյուզիկեցի մ.թ.ա. 115-մ.թ.ա. 95
• Դեմետրիոս III մ.թ.ա. 96-մ.թ.ա. 88
• Սելևկոս VI մ.թ.ա. 96-մ.թ.ա. 95
• Անտիոքոս X Եվսեբես մ.թ.ա. 95-մ.թ.ա. 92
• Անտիոքոս XI մ.թ.ա. 93
• Փիլիպպոս I մ.թ.ա. 93-մ.թ.ա. 84
• Անտիոքոս XII Փիլադելփոս մ.թ.ա. 87-մ.թ.ա. 84

Արտաքին հղումներ

Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Սելևկյաններ» հոդվածին։

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 10, էջ 271)։