Պետրոպոլիսյան հաշտություն

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Պետրոպոլիսյան հաշտություն
Stielers Handatlas 1891 89.jpg
Հարավային Ամերիկայի քարտեզը մինչև Պետրոպոլիսի հաշտությունը (բոլիվիայի սահմանը գտնվում է նշանակիորեն հյուսիս)
Ստորագրվել է
— վայր
1903 թ. նոյեմբերի 17
Պետրոպոլիս, Բրազիլիա
Կողմեր Բոլիվիա Բոլիվիա

Բրազիլիա Բրազիլիա

Wikisource-logo.svg Վիքիդարան պարունակում է տեքստը.
pt:Tratado de Petrópolis

Պետրոպոլիսյան հաշտություն, 1903 թվականի նոյեմբերի 17-ին կնքված պայմանագիր Բոլիվիայի և Բրազիլիայի միջև, որով ավարտվեց Ակրիի պատերազմը և վերջ դրվեց պաշտոնապես չճանաչված Ակրիի հանրապետությանը:

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ակրիի հանրապետությունը ճանաչվել է 1899 թվականի մայիսի 1-ին Լուիս Գալվես Ռոդրիգես դե Արիասի կողմից: Նրա տարածքը ընդգրկել է Բոլիվիայի և Պերուի որոշ մասեր, սակայն բնակչությունը գործնականում եղել է միայն Բրազիլիայի կաուչուկ հավաքողներ: Դրա պատճառն այն է, որ, այս տարածքների վրա վերահսկողություն սահմանելով, Բոլիվիան Ակրայում հիմնել է Պուերտո-Ալոնսո (այժմ՝ Պորտու Ակրի) քաղաքը: 1901 թվականին Բոլիվիան վաճառում է Ակրիի կոնցեսիան ամերիկյան ներդրողներին (The Bolivian Syndicate of New York), որոնք խթանեցին կաուչուկագործության զարգացմանը սպասվող կաուչուկի բումի ժամանակ: Ամերիկացիներն այդ կերպ նաև ազատված էին հարկերի վճարումից: Տեղի կաուչուկ հավաքող բրազիլիացիները իրենց համարում էին իրենց օրենքներով սահմանափակված և այդ պատճառով ապստամբեցին ղեկավար բրազիլացի սպա Ժոզե Պլասիդո դե Կաստրոյի դեմ: Այս պայքարի արդյունքում նորից հռչակվեց և վերականգնվեց անկախ Ակրիի հանրապետությունը:

Ակրիի անկախության հռչակումից հետո Բոլիվիան և Բրազիլիան պայմանավորվեցին տարածքների փոխանակության շուրջ: Բրազիլիային անցավ այն տարածաշրջան, որը գտնվում է նրա այժմյան սահմանագծին՝ Ակրիի նահանգ: Բոլիվիային փոխանցեց իր տարածքից 3000 կմ², որը գտնվում է Մադեյրա և Աբունյա գետերի միջև: Պետրոպոլիսի համաձայնությունը նաև նախատեսում էր վճարել Բոլիվիային 2 միլիոն ֆունտ ստերլինգ և բրազիլիացիների երկաթուղու բնակեցված ճանապարհը կառուցում բրազիլական Գուաժարա-Միրին սահմանապահ քաղաքից մինչև բրազիլական Ռիբելարտա քաղաք: Սակայն այդ ճանապարհը այդպես էլ չկառուցվեց: Այս համաձայնությունը նաև ներառում էր այն կետը, որով կարգավորվելու էին նաև բրազիլա-պերուական վիճելի սահմանային տարածքների հարցերը: 1909 թվականին Արգենտինայի միջնորդությամբ այս պետությունների միջև Ռիո դե Ժանեյրոյում ավարտվեցին բանակցությունները, ըստ որի Պետրոպոլիսյան համաձայնությամբ Պերուն ստացավ 39.000 կմ² բրազիլական տարածք: Ամերիկյան սինդիկատին (կապիտալիստական խոշոր միավորում) տրվեց 110 հազար ֆունտ ստերլինգ արժեքով փոխհատուցում:

Աղբյուրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]