Ողկուզենի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Ողկուզենի
Staphylea trifolia a1.jpg
Գիտական դասակարգում
Թագավորություն Բույսեր
Տիպ Ծածկասերմեր
Դաս Երկշաքիլավորներ
Ընտանիք Ողկուզազգիներ
Ցեղ Ողկուզենի
Լատիներեն անվանում
Staphylea L.
Տեսակներ

Wikispecies-logo.svg
Դասակարգումը
Վիքիցեղերում

Commons-logo.svg
Պատկերներ
Վիքիպահեստում




Ողկուզենի, (լատ.՝ Staphylea), ջոնջոլենի, կռոնի, ողկուզազգիների ընտանիքի ծառերի կամ թփերի ցեղ։ Հայտնի է 20 տեսակ։

Կենսաբանական նկարագիր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Staphylea pinnata

Ցողունի բարձրությունը 5-6 (երբեմն՝ մինչև 10) մ է։ Տերևները բարդ կենտ-փետրաձև են, երկարավուն-ձվաձև։ Ծաղկաբույլը հուրան է, ծաղիկները՝ սպիտակ-վարդագույն։ Ծաղկում է հուլիս-օգոստոսին։ Պտուղը բշտաևման (փքված), կանաչադեղնավուն, 2-3-բնանի տուփիկ է։ Սերմերը ամուր են, մոխրագույն կամ դեղնագորշավուն, փայլուն, կլորավուն-ձվաձև։

Հայաստանում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հայաստանում՝ 1 տեսակ՝

  • ողկուզենի փետրատերև (լատ.՝ Տtaphylea pinnata

Տարածում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Տարածված է Լոռու և Տավուշի մարզերում։

Նշանակություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Դեղաբույս է. պարունակում է ալկալոիդներ, ճարպեր, ասկորբինաթթու։ Տնտեսության մեջ օգտագործվում են ծաղկաբույլերը (ջոնջոլի թթու) և սերմերը (ստանում են յուղ)։ Մեղրատու է և գեղազարդիչ։

Դասակարգում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Տաքսոնոմիա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  2 ընտանիք (համաձայնAPG II Համակարգի)   e1  
         
  Կարգ Crossosomatales     դաս Ողկուզենի     f1
               
  Բաժին Ծաղկավոր բույսեր     Ընտանիք Ողկուզազգիներ     e2    
             
  ծաղկավոր բույսերի 44 կարգ (համաձայնAPG II Համակարգի)   2 դաս   f2
     

Տեսակներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Դասի ներսում առանձնացնում են 10-11 տեսակ.

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբանական տարբերակը վերցված է Հայաստանի բնաշխարհ հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։ CC-BY-SA-icon-80x15.png