Յոհանեսբուրգի աստղադիտարան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Յոհանեսբուրգի աստղադիտարան
Տեսակաստղադիտարան
Աստղադիտարանի կոդ078
ԵրկիրFlag of South Africa (1928–1994).svg ՀԱՀ
ՎայրObservatory, Gauteng?
ԲԾՄ1808 մետր
Հիմնադրվել է՝1903
Արտադրող1972
Կայքassa.saao.ac.za/sections/history/observatories/rep_obs/
Կոորդինատներ: 26°11′3.3000000999953″ հվ. լ. 28°4′27.220000100796″ ավ. ե. / 26.184250000027777361° հս․. լ. 28.07422777780577761° ավ. ե. / 26.184250000027777361; 28.07422777780577761

Յոհանեսբուրգի աստղադիտարան կամ Միության աստղադիտարան (անգլ.՝ Johannesburg Observatory or Union Observatory, աստղադիտարանի կոդը` — «078»), աստղադիտարան էր Հարավաֆրիկյան Հանրապետության Յոհաննեսբուրգ քաղաքի արվարձաններում, այժմ չի գործում: Գործում էր 1909-ից 1971 թվականները: Գտնվում էր քաղաքի ամենաբարձր կետում ծովի մակերևույթից 1808 մետր բարձրության վրա[1][2]:

Աստղադիտարանը, և նրա Լեյդենի հարավային կայան մասնաճյուղը հայտնի են մոտ 6000 կրկնակի աստղերի և Կենտավրոսի Պրոքսիմայի հայտնաբերման համար: Այս աստղադիտարանում են հայտնաբերվել նաև 578 աստերոիդներ[1][3]:

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մինչև 1912 թվականը աստղադիտարանը անվանվում էր Տրանսվաալ աստղադիտարան, իսկ 1961 թվականին այն վերանվանվեց Հանրապետական աստղադիտարան: 1971-1972 թվականներին Յոհաննեսբուրգում օդի աղտոտվածության պատճառով այն փակվեց: Աստղադիտարանի շինությունները դեռևս կանգուն են[1]:

Այդ ժամանակ Հարավաֆրիկյան Հանրապետությունան կառավարությունը որոշեց կենտրոնացնել բոլոր աստղագիտական հետազոտությունները մեկ աստղադիտարանում, որը հետագայում անվանվեց Հարավաֆրիկյան աստղադիտարան (SAAO): Աստղադիտարանի կենտրոնական գրասենյակը գտնվում է հին Թագավորական աստղադիտարանի տարածքում, Քեյփթաուն քաղաքում: Այս աստղադիտարան են տեղափոխվել բոլոր հիմնական աստղագիտական գործիքները[1]:

Աստերոիդների հիմնական գոտու (1585) Յունիոն (Միություն) աստերոիդը, որը հայտնաբերվել էր Էռնեստ Ջոնսոնի կողմից 1947 թվականին, անվանվել է Միության աստղադիտարանի պատվին[4]:

Աստղադիտարանի անվանման փոփոխություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Աստղադիտարանը իր գոյության ընթացքում մի քանի անգամ փոխել է իր անվանումը[1]՝

  • 1903–1909: Տրանսվաալի օդերևութաբանական բաժին
  • 1909–1912: Տրանսվաալ աստղադիտարան
  • 1912–1961: Միության աստղադիտարան
  • 1961–1971: Հանրապետական աստղադիտարան

Տնօրեններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Աստղադիտարանի տնօրեններն են եղել[1]՝

  • 1903–1927: Ռոբերտ Իննես
  • 1927–1941: Հարրի Վուդ
  • 1941–1956: Վիլլելմ Հենրիկ վան դեն Բոս
  • 1957–1965: Վիլլիամ Ֆինսեն
  • 1965–1971: Յան Հերս (1915–2010)[5]

Լեյդենի հարավային կայան[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Լեյդենի հարավային կայանը (անգլ.՝ Leiden Southern Station, աստղադիտարանի կոդը` — «081») ստեղծվել է Լեյդենի աստղադիտարանի և Միության աստղադիտարանի համագործակցության արդյունքում: 1938-ից 1954 թվականները այն հանդիսացել է Միության աստղադիտարանի մասնաճյուղ, ապա 1954 թվականին տեղափոխվել է Հարտբիսպուրտ օդի համեմատաբար մաքրության պատճառով: Աշխատել է մինչև 1978 թվականը[6]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 «Republic Observatory (known as Johannesburg or Union Observatory)»։ Astronomical Society of Southern Africa։ 2016։ Վերցված է դեկտեմբերի 29, 2016 
  2. «Republic Observatory (known as Johannesburg or Union Observatory)»։ Astronomical Society of Southern Africa։ 2016։ Արխիվացված է օրիգինալից օգոստոսի 27, 2016-ին։ Վերցված է դեկտեմբերի 29, 2016 
  3. «Minor Planet Discoverers (Alphabetically)»։ Minor Planet Center։ սեպտեմբերի 4, 2016։ Վերցված է դեկտեմբերի 29, 2016 
  4. Schmadel Lutz D. (2007)։ «(1585) Union»։ Dictionary of Minor Planet Names – (1585) Union։ Springer Berlin Heidelberg։ էջ 125։ ISBN 978-3-540-00238-3։ doi:10.1007/978-3-540-29925-7_1586 
  5. «Jan Hers»։ IAU – International Astronomical Union, individual members։ Վերցված է դեկտեմբերի 29, 2016 
  6. «Leiden Southern Station (Hartebeespoort)»։ Astronomical Society of Southern Africa։ 2016։ Արխիվացված է օրիգինալից օգոստոսի 27, 2016-ին։ Վերցված է դեկտեմբերի 29, 2016 

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]