Կեչասունկ

Կեչասունկ
Գիտական դասակարգում
Թագավորություն Սնկեր Բաժին Բազիդիոմիցետներ Դաս Ագարիկայիններ Ենթադաս Agaricomycetidae Կարգ Boletales Ընտանիք Boletaceae. Ցեղ Լեկցին Տեսակ Կեչասունկ սովորական
Լատիներեն անվանում
Leccinum scabrum (Bull.) Gray, 1821
Դասակարգումը Վիքիցեղերում Պատկերներ Վիքիպահեստում

Կեչասունկ կամ կեչու թնջուկ (լատիներեն՝ Leccinum scabrum), բազիդիավոր սնկերի լեկցին ցեղի ներկայացուցիչ։

Հայաստանում

Հայաստանում հազվադեպ հանդիպում է Լոռու և Տավուշի մարզերում։ Աճում է լայնատերև կամ խառնանտառներում՝ ամռան ամիսներին՝ հողի վրա (1100- 1400 մ բարձրություններում)։

Կենսաբանական նկարագիր

Միկոռիզագոյացնող է, համակեցության մեջ է մտնում կեչու հետ։ Գլխարկը (տրամագիծը՝ 10-15 սմ) մսալի է, ամուր, բարձիկաձև։ Խոնավ եղանակին մակերեսը լորձնանում է։ Գունավորումը, կախված եղանակից, կարող է լինել բաց դեղինից մինչև գորշամոխրագույն։ Հիմենոֆորը (պըտղաբեր մասը) խողովակաձև է, մանր, կլորավուն, անկյունաձև անցքերով, սպունգանման, սկզբում՝ սպիտակ, հետագայում՝ գորշ։ Պտղամիսն ամուր է, սպիտակ, կտրվածքում՝ վարդագույն։ Ոտիկը (Երկարությունը՝ 10-20 սմ, հաստությունը՝ 3 սմ) գլանաձև է, հիմքում՝ լայնացած, սպիտակ, ունի գորշ կամ մոխրագույն թեփուկներ։

Տեսակներ

• Կեչասունկ սովորական (լատիներեն՝ L. scabrum)
• Կեչասունկ սև (լատիներեն՝ L. scabrum f. melaneum, L. melaneum)
• Կեչասունկ սպիտակ (լատիներեն՝ L. scabrum f. chioneum, L. holopus)
• Կենչասունկ վարդագույն (լատիներեն՝ L. scabrum f. oxydabile, L. oxydabile)
• Կեչասունկ մոխրագույն (լատիներեն՝ Leccinum carpini)
• Կեչասունկ կոշտ (լատիներեն՝ Leccinum duriusculum)
• Կեչասունկ շախմատային կամ սևադարչնագույն (լատիներեն՝ Leccinum nigrescens)
• Կեչասունկ մոխրածծմբայինй (լատիներեն՝ Leccinum leucophaeum)
• Կեչասունկ գույնզգույն (լատիներեն՝ Leccinum variicolor)

Նշանակություն

Ուտելի է. օգտագործվում է թարմ, չորացրած, աղ կամ թթու դրած։

Գրականություն

• Грибы СССР — М.։ Мысль, 1980.
• Сержанина Г. И. Шляпочные грибы Белоруссии. — Минск: Наука и техника, 1984. — С. 229—230.
• Kallenbach, Franz։ Die Röhrlinge (Boletaceae), Leipzig, Klinkhardt, 1926–1942.
• R. M. Dähncke։ 200 Pilze. 5. Auflage, Verlag Aargauer Tagblatt, Aarau 1992, ISBN 3-85502-145-7.
• Dr. M. Svrcek։ Pilze bestimmen und sammeln. Verlag Mosaik, München 1976.
• Gerhardt, Ewald։ Pilze: Band 2: Röhrlinge, Porlinge, Bauchpilze, Schlauchpilze und andere, Spektrum der Natur BLV Intensiv, 1985, ISBN 3-405-12965-6.

Արտաքին հղումներ

• Pilzgalerie: Leccinum scabrum (Birkenpilz)

Վիքիցեղերն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Կեչասունկ» հոդվածին։

Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Կեչասունկ» հոդվածին։

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական տարբերակը վերցված է Հայաստանի բնաշխարհ հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։