Խոզայիններ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Խոզայիններ
Lightmatter unidentified pig-like animal.jpg
Գիտական դասակարգում
Վերնաթագավորություն Կորիզավորներ
Թագավորություն Կենդանիներ
Ենթաթագավորություն Բազմաբջիջներ
Տիպ Ողնաշավորներ
Դաս Կաթնասուններ
Ենթադաս Կենդանածիններ
Ինֆրադաս Ընկերքավորներ
Կարգ Երկսմբակավորներ
Ենթակարգ Չորոճողներ
Ընտանիք Խոզայիններ
Լատիներեն անվանում
Suidae


Խոզայինների ընտանիք, ներառում է 5 ցեղի 16 տեսակի խոզեր, որոնցից նշանավոր են վայրի խոզերը, եղջերախոզը կամ բաբիրուսը, գորտնուկախոզը, վրձնականջ խոզը կամ գետախոզը, անտառային մեծ խոզը և այլն։ Ընտանի խոզը համարվում է վայրի խոզի ենթատեսակ, որն ընտելացվել է ավելի քան 10 հազար տարի առաջ։ Վայրի խոզերը տարածված են Եվրասիայում և Աֆրիկայում, իսկ ընտանի խոզը հանդիպում է բոլոր մայրցամաքներում (բացի Անտարկտիդայից)։ Որոշ մայրցամաքներում հանդիպում են նաև ընտանի խոզի վայրենացված տեսակներ։

Վայրի խոզ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Վայրի խոզը կոչվում է նաև վարազ, կինճ։ Վայրի խոզը ապրում է անտառներում և եղեգնուտներում։ Ցերեկը թաքնվում է բնում, իսկ գիշերը սնվում է։ Վարազն ամենակեր է. սնվում է պտուղներով, արմատներով, խխունջներով, ձվերով, որդերով, մողեսներով ու նույնիսկ օձերով։ Մարմնի երկարությունը մինչև 2,4 մ է, քաշը՝ մինչև 270 կգ։

Ընտանի խոզ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ընտանի խոզին բազմացնում են մսի համար։ Վարազի նման ամենակեր է։ ԸՆտելացման արդյունքում վերածվել է ցերեկային կենդանու, ավելի շատ ձագեր է ունենում, քան վարազը։ Քաշով ու մեծությամբ գերազանցում է վարազին։ Ընտանի խոզը լույս աշխարհ է բերում 10-12 ձագ, ծնում է տարվա մեջ երկու անգամ։ Խոզի ձագերը գիրանում են շատ արագ, 6 ամսականում կարող են կշռել 100 կգ։ Խոզի ձագը կոչվում է խոճկոր, գոջի կամ խոզուկ։ Հայտնի է ընտանի խոզի մոտ 100 ցեղատեսակ։

Պատկերասրահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

բաբիրուս կամ եղջերախոզ
մեծ անտառային խոզ
Ընտանի խոզ (էգը ձագի հետ)
Վարազ
Սովորական գորտնուկախոզ
Վզնոցավոր մշկախոզ

[1]

  1. Կենդանիների հանրագիտարան (հայերեն)։ Երևան: Վահագն Աբրահամյան։ 2015։ էջ 89