Դևը նստած

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Picto infobox artiste.png
Դևը նստած
ռուս.՝ Демон сидящий
Mikhail Vrubel - Демон (сидящий) - Google Art Project.jpg
տեսակգեղանկար
նկարիչՄիխայիլ Վրուբել
տարի1890
բարձրություն116,5
լայնություն213,8
ժանրհոգևոր արվեստ
նյություղաներկ, կտավ
գտնվում էՏրետյակովյան պատկերասրահ
հավաքածուՏրետյակովյան պատկերասրահ
Ծանոթագրություններ
Commons-logo.svg Demon Seated (Mikhail Vrubel) Վիքիպահեստում

Դևը նստած (ռուս.՝ Демон сидящий), ռուս նկարիչ Միխայիլ Վրուբելի կտավը՝ ստեղծված 1890 թվականին։ Պահվում է Տրետյակովյան պատկերասրահում։ Նկարի չափերը՝ 116,5 х 213,8 սմ[1]։

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1891 թվականին Միխայիլ Վրուբելն ստեղծում է 30 նկարազարդում Միխայիլ Լերմոնտովի ստեղծագործությունների հոբելյանական հրատարակության համար, որ լույս է տեսնում Պյոտր Կոնչալովսկու խմբագրությամբ։ Վրուբելի աշխատանքների մեծ մասը վերաբերում էին Լերմոնտովի «Դևը» պոեմին։

«Նստած դևը» նկարի էսքիզն ստեղծվել է 1890 թվականին։ Ներկայում այն պահվում է Տրետյակովյան պատկերասրահում։ «Նստած դևը» կտավը Վրուբելը նկարել է 1891 թվականին Մոսկվայում՝ Սավվա Մամոնտովի տանը։ Տրետյակովյան պատկերասրահին է փոխանցվել 1971 թվականին Վլադիմիր Գիրշմանի հավաքածուից։ Պատկերասրահի ինվենտար գրքում գրանցված է 5600 համարի ներքո[2]։ Պ. Կլիմովի կարծիքով՝ «Նստած դևը» Վրուբելի նկարածներից ամենահայտնին է և առավել զերծ է գրական զուգորդումներից[3]։

Սյուժե[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Նկարի սյուժեն գալիս է Լերմոնտովի «Դևը» պոեմից։ Վրուբելն իր աշխատանքի մասին գրում է[4].

Դևը ոչ այնքան չար ոգի է, որքան տառապող ու թախծոտ, այնուամենայնիվ նա իշխող ու վեհապանծ ոգի է...

Դևն արտացոլում է մարդկային ոգու ուժի, նրա ներքին պայքարի ու կասկածների գաղափարը։ Ողբրգականորեն իրար հագցնելով մատները՝ Դևը նստած է տխուր՝ ուղղած մեծ աչքերն հեռուն ուղղված, շրջապատված ծաղիկներով։ Նկարի ֆոնը լեռնային տեսարանն է ու ալ կարմիր մայրամուտը։ Նկարի կոմպոզիցիան ընդգծում է դևի ճնշվածությունը, ով կարծես սեղմված լինի շրջանակի վերին ու ստորին եզրերի արանքում։ Նկարն ստեղծված է Վրուբելի անհատական ոճին համապատասխան՝ բյուրեղային եզրերի էֆեկտներով, ինչը նկարը նմանեցնում է ապակենկարի կամ պաննոյի։

Այլ «Դևեր»[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Դևի կերպարը հաճախ է հանդիպում Միխայիլ Վրուբելի ստեղծագործություններում։ 1899 թվականին նկարիչն ստեղծում է «Թռչող դևը» նկարը, որտեղ դևը պատկերված է որպես աշխարհի հզոր տիրակալ։ 1901-1902 թվականներին նա նկարում է «Դևը տապալված» կտավը, որի հերոսը գտնվում է կործանման եզրին։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. «Դևը նստած» Archived 2014-05-23 at the Wayback Machine. նկարը Տրետյակովյան պատկերասրահի տվյալների բազայում
  2. Государственная Третьяковская галерея. Каталог живописи XVIII-начала XX века (до 1917 года). Москва. Изобразительное искусство. 1984
  3. Климов, П. Ю. Михаил Врубель. — М.: Арт-Родник, 2001. — 72 с. — (Золотая галерея русской живописи). — ISBN 5-88896-053-5.
  4. Рыжов К. В. 100 великих россиян.—М.:Вече, 2000. —

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]