Դոնոր

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search

Դոնոր (լատ․ donor — նվիրում եմ)՝ անձ, որը հիվանդին է տալիս (ռեցիպիենտին) իր արյունը՝ ներարկելու, հյուսվածքները (օրինակ, մաշկը) կամ օրգանը (օրինակ, երիկամը) պատվաստելու ևամար։ ՍՍՏՄ-ում դոնորությունը կամավոր Է։ Դոնորներ կարող են դառնալ հատուկ բժշկական քննության ենթարկված առողջ, ֆիզիկապես լիարժեք, 18 տարեկանից ոչ ցածր անձինք։ ՄՍՏՄ-ում դոնորներն օգտվում են հատուկ արտոնություներից, արյուն տալու օրը ազատվում են աշխատանքից (աշխատավարձի պահպանմամբ), նրանց առաջին հերթին են տրվում առողջարանների և հանգստյան տների ուղեգրեր։

Հայաստանում, որպես արյան դոնոր, տարեկան հանդես է գալիս շուրջ 15 հազար մարդ, բայց դոնորական արյան պահանջն ամբողջությամբ բավարարելու համար անհրաժեշտ է, որպեսզի բնակչության 2%-ը լինի արյան դոնոր։ Կարևոր պայման է հանդիսանում նաև քաշը. տղաները հագուստով պետք է կշռեն առնվազն 65, աղջիկները՝ 55 կիլոգրամ։

Արյան դոնոր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հունիսի 14-ը Արյան դոնորի համաշխարհային օրն է։ Ողջ աշխարհում արյան դոնորությունը համարվում է բարեգործություն։ Գոյություն ունեն արյան դոնորության մշտական և ժամանակավոր բացառություններ։ Ժամանակավոր բացառված է արյուն վերցնել հղիության, մաշկի և լորձաթաղանթի հետ կատարված միջամտության, ականջի բլթակի ծակելու, ասեղնաբուժության, ջերմության բարձրացման, դեղորայքների ընդունման դեպքերում։ Մշտապես հակացուցվում են սրտանոթային, հոգեկան, ուռուցքային հիվանդությունների, սիֆիլիսի, ՄԻԱՎ-ի և այլ դեպքերում։

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 3, էջ 438 CC-BY-SA-icon-80x15.png