Գրեննի Սմիթ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Գրեննի Սմիթ
Գրեննի Սմիթ
Գրեննի Սմիթ
Դասակարգում
Թագավորություն  Բույսեր (Plantae)
Տիպ/Բաժին Անոթավոր բույսեր (Tracheophyta)
Ենթատիպ Սերմնավոր բույսեր (Spermatophytina)
Կարգ Վարդածաղկավորներ (Rosales)
Ընտանիք Վարդազգիներ (Rosaceae)
Ենթաընտանիք Խնձորայիններ (Maloideae)
Ցեղ Խնձորենի (Malus)
Տեսակ Գրեննի Սմիթ (M. viridis)
Միջազգային անվանում
Malus viridis

Գրեննի Սմիթ (անգլ.՝ Granny Smith), խնձորի հայտնի տեսակ, որը ստեղծվել է 1868 թվականին Ավստրալիայում։ Անվանումը թարգմանվում է որպես «տատիկ Սմիթ»։ Անվանակոչվել է ի պատիվ Աննա Մարիա Սմիթի (անգլ.՝ Maria Ann Smith, ծնվել է 1799 թվականին, մահացել է 1870 թվականի մարտի 9-ին)։

Մշակման պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ըստ Լեգենդներից մեկի՝ այս տեսակի խնձորները ստացել է Ավստրալիայում բնակվող Աննա Մարիա Սմիթ անունով մի ծեր կին։ Հետաքրքրվելով սելեկցիայով, նա խաչասերել է Ֆրանսիայից բերված խնձորի տեսակն ու տեղական ավստրալիական խնձորը։

Այլ աղբյուրների տեղեկություններով՝ այս տեսակի ծառն առաջացել է 1868 թվականին[1]՝ պատահականորեն կատարված փոշոտումից։ Խնձորի տեսակները տարբերվում էին բարձր արտադրական հատկանիշներով։ Մուտացիան կրկնել չի հաջողվել, քանի որ «Գրեննի Սմիթ»-ը բազմանում է միայն վեգետատիվ ճանապարհով[1]։

Սկզբում տեսակը նվաճեց Նոր Զելանդիա, իսկ 1930 թվականին հասավ մինչև Մեծ Բրիտանիա։

Ներկայում այն ընդգրկված է ԱՄՆ-ում[2][3] ամենաշատ աճեցվող և վաճառվող տեսակների տասնյակում և հանդես է գալիս որպես աշխարհի ամենահայտնի խնձորի տեսակներից մեկը[4][5]։

Բնութագիր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Պտուղները մեծ են, կշռում են 300 գրամ, ջերմության անբավարարության դեպքում միջին, կլորացված, օվալաձև կամ հատված - կոնաձև, կանաչ կամ կանաչադեղնավուն գույնի, արևոտ կողմում ՝ կարմիր-շագանակագույն արևայրուքով։ Միջուկը կանաչասպիտակավուն է և հյութեղ։

Ունի բնութագրական թթվաքաղցր համ, համեմատաբար քիչ շաքար, գրեթե անհոտ է, անհաս պտուղներն անհամ են։ Շատ է օգտագործվում կարկանդակներ պատրաստելու և աղցանների համար, քանի որ այն կտրատելուց հետո երկար ժամանակ չեն սևանում։

Մշակույթում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Apple Records ընկերությունը, որտեղ է ձայնագրվել The Beatles խումբը, որպես լոգո[6] օգտագործել է «Granny Smith» տեսակի խնձորները։

Տատիկ Սմիթը (անգլ.՝ Granny Smith) «Ընկերությունը հրաշալի է» (անգլ.՝ Friendship Is Magic) մուլտֆիլմում հանդես է գալիս որպես պոնի ֆերմեր, որն աճեցնում է խնձորներ։ Մուլտֆիլմում նա Էփլջեքի (անգլ.՝ Applejack), Էփլ Բլումի (անգլ.՝ Apple Bloom) և Մեծ Մաքիի (անգլ.՝ Big McIntosh) տատիկն է[7]։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]