Առևտրական Զիրյանովների առանձնատուն

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Museum Silhouette.svg
Առևտրական Զիրյանովների առանձնատուն
Manor of Zyryanovs merchants 001.jpg
ՏեսակՌԴ մշակութային ժառանգության օբյեկտ
ԵրկիրFlag of Russia.svg Ռուսաստան
ՏեղագրությունԿամենսկ-Ուրալսկի
Հիմնադրված է1870
Ժառանգության կարգավիճակՌԴ մշակութային ժառանգության օբյեկտ

Առևտրական Զիրյանովների առանձնատուն (ռուս.՝ Усадьба купцов Зыряновых), առանձնատուն Սվերդլովսկի մարզի Կամենսկ-Ուրալսկի պատմական մասում[1]:

Սվերդլովսկի մարզային կառավարության 2001 թվականի դեկտեմբերի 28-ի № 859-ПП որոշմամբ շինությանը շնորհվել է տարածաշրջանային նշանակության ճարտարապետական հուշարձանի կարգավիճակ[2]:

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Առանձնատունը պատկանում էր ուրալյան հայտնի տոհմերից մեկի Պյոտր Դանիլովիչ Զիրյանովի ժառանգներին, որի մասին առաջին տեղեկությունները թվագրվում են 16-րդ դարին: 1765-1770 –ական թվականներին Պյոտր Դանիլովիչը զբաղեցնում էր եկատերինբուրգյան ռատուշայի բուրգոմիստրի պաշտոնը, իսկ 1767 թվականին ընտրվում է քաղաքագլուխ: Ընտանիքի անդամների մեծ մասը զբաղվում էր հանքարդյունահանմամբ և առևտրական գործունեությամբ: Կամենսկի առանձնատան կառուցումը թվագրվում է 1870 թվականով[3]:

Մինչև մեր օրերը տեղամասում պահպանվել են երեք կառույցներ՝ բնակելի տունը, խանութը և պահեստային շինությունը[3]:

Ճարտարապետություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Բոլոր շենքերը կառուցված են էկլեկտիկ ոճով, երեսապատված են աղյուսային (ժանյակ) ոճով[3]: Առանձնատունը գտնվում է թաղամասի գծային կառուցապատման տեղամասում և ունի դեպի խորքը ձգված ուղղանկյան տեսք: Բնակելի տունը և խանութը ձևավորում են համապատասխանաբար առջևի արևմտյան և արևելյան սահմանները: Շինության հարավային ճակատը ուղղված է դեպի Լենինի (նախկինում` Բոլշայա Մոսկովսկայա) փողոցը: Շինությունն առանձնանում է դեպի բակ մտնող լայն դարպասներով:

Երկհարկանի ուղղանկյուն աղյուսե շարվածքով տունը կառուցված է որմնաքարային աղյուսի հիմքի վրա և ձգվում է հյուսիս- հարավ առանցքի շուրջը: Պատերը կառուցված են լիամարմին աղյուսից, երեսապատված են կորաձև պրոֆիլավորված աղյուսով: Հարավային ճակատում երեք հորիզոնական պատուհաններն ավարտվում են աստիճանաձև եզրազարդով , դեկորատիվ գոտով և պսակաձև քիվերով: Ճակատի կառուցվածքը սիմետրիկ է, անկյունները ամրացված են զույգ դասական կիսասյուներով, պատուհանի շրջանակները զարդարված են կիսասյուներով և եզրաթմբիկներով: Շենքի մուտքն արևելյան ճակատի կողմից է: Տանիքը քառալանջ է ծալազարդված բարդ նախշազարդով: Անցկացված է արտաքին ջրահեռացման համակարգ[1]: Շենքի ներսակողմում օգտագործված են թեք բացվածքներ առաստաղային վարդազարդեր, տարբեր տեսակի քիվագոտիներ և այլ նախշազարդեր[3]:

Խանութը իրենից ներկայացնում է աղյուսե միահարկ ուղղանկյուն շինություն: Գլխավոր ճակատը ունի սիմետրիկ կառուցվածք, կենտրոնական մուտքի մոտ աչքի են ընկնում բարձր պատշգամբը և երկուկողմնային պատուհանները: Ճակատային մասի մնացած հատվածներում պահպանվել են բնակելի շինությանը բնորոշ ճարտարապետական նախշազարդերը[1]:

Պատկերասրահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Manor of Zyryanovs merchants 003.jpg
Manor of Zyryanovs merchants 015.jpg
Manor of Zyryanovs merchants 022.jpg
Բնակելի տուն Խանութ

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Свод памятников истории и культуры Свердловской области / ред. В.Е.Звагельская. - Екатеринбург: Сократ, 2008. - Т. 2. - С. 648. - ISBN 978-5-88664-323-7.
  • Памятники архитектуры Каменска-Уральского / С. И. Гаврилова, Л. В. Зенкова, А. В. Кузнецова, А. Ю. Лесунова - Екатеринбург: Банк культурной информации, 2008. - 92 с.

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 «Усадьба купцов Зыряновых»։ semantic.uraic.ru (ռուսերեն)։ Семантическая библиотека։ Վերցված է 2018-05-25 
  2. «Постановление Правительства Свердловской области № 859-ПП от 28 декабря 2001 года»։ docs.cntd.ru (ռուսերեն)։ Электронный фонд правовой и нормативно-технической документации։ Արխիվացված է օրիգինալից 2018-04-13-ին։ Վերցված է 2018-04-13 
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 «Усадьба Зыряновых в Каменском Заводе»։ k-ur.ru (ռուսերեն)։ Виртуальный Каменск։ Վերցված է 2018-05-25