Կորպորացիա

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից

Կորպորացիա (ուշ լատ.՝ corporatio - միավորում բառից), մասնակիցների որևէ հատուկ արտոնության պաշտպանության նպատակով ստեղծված միությունների և կազմակերպությունների՝ տնտեսագիտական և իրավաբանական գրականության մեջ տարածված անվանում։ Ֆեոդալական հասարակարգում կորպորացիա էին անվանվում արհեստավորական ցեղերը, առևտրական գիլդիաները, հոգևոր ասպետական միաբանությունները։ ժամանակակից բուրժուական քաղաքացիական իրավունքում կորպորացիան որևէ գործունեության համար միավորված մարդկանց խումբ է և իրավունքի ինքնուրույն սուբյեկտ՝ իրավաբանական անձ։

Այն նաև պրոֆեսիոնալ միավորումների ձև է, երբեմն՝ պետական կառավարման ֆունկցիաներն իրականացնող մարմին։

ԱՄՆ-ում առաջին կորպորացիան (բաժնետիրական ընկերությունը) ստեղծվել է 19-րդ դարում։ 20-րդ դարի սկզբներին դարձել է կապիտալիստական ձեռնարկությունների կազմակերպման հիմնական ձևը։ Ետպատերազմյան շրջանում առավել տարածված են բազմազգ կորպորացիաները։ Որպես կանոն՝ դրանք խոշոր մոնոպոլիաներ են՝ 0,5 մլրդ դոլլարից ավելի կապիտալով, գործառնությունների մոտ կեսը իրականացնում են արտասահմանում։ ԱՄՆ-ում 1970-ական թվականներին գործում էր 2635 միլիրադ դոլլար ընդհանուր ակտիվով մոտ 1,7 միլիոն կորպորացիա։

Գրականություն[խմբագրել]

  • Корпорация // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона։ В 86 томах (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.
  • Корпорация // Экономический словарь.
  • Джоэл Бакан Корпорация։ патологическая погоня за прибылью = The Corporation։ The Pathological Pursuit of Profit and Power. — М.։ «Вильямс», 2007. — С. 288. — ISBN 0-7432-4744-2
  • Экономический и юридический словарь/ Под. ред. А. Н. Азрилияна. — М.։ Институт новой экономики, 2004. — 1088 с.
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական տարբերակը վերցված է Հայկական սովետական հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։ CC-BY-SA-icon-80x15.png