Շոկոլադե ֆոնդան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Picto infobox mets.png
Շոկոլադե ֆոնդան
Coulant 10000000041662 000639 (15823743875).jpg
Ենթատեսակաղանդ
Fondant au chocolat Վիքիպահեստում
Շոկոլադե ֆոնդան և վանիլային պաղպաղակ

Շոկոլադե ֆոնդան (ֆր.՝ Fondant au chocolat` «հալչող շոկոլադ»), հայտնի ֆրանսիական աղանդեր, տորթ՝ պատրաստված շոկոլադե բիսկվիթ խմորից: Դրա առանձնահատկությունն այն է, որ այն ծանր, փխրուն շերտ ունի և հեղուկ միջուկ:

Ֆոնդանի համար պատրաստվում է բիսկվիթե խմոր, որին ավելացնում են կարագ և բարձր որակի դառը շոկոլադ: Խմորը լցվում է ձևամանների մեջ և թխվում ջեռոցում: Այս աղանդերը համարվում է դժվար պատրաստվող. այն այնքան պետք է մնա ջեռոցում, որպեսզի նրա միջի հեղուկը լինի միջին չափի փխրուն:

Անվանում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Այս աղանդերը հայտնի է բազմաթիվ անուններով: Անգլալեզու երկրներում այն անվանում են lava cake[1] ({{lang-ru|թխվածքաբլիթ լավայով) կամ ֆրանսերենից թարգմանաբար նշանակում է molten chocolate cake[2] (հալչող շոկոլադե թխվածքաբլիթ): Եվրոպական երկրները նույնպես օգտագործում են petit gateau[3] անունը (որն էլ իր հերթին ֆրանսերենից թարգմանաբար նշանակում է «փոքրիկ կեքս»): Ռուսաստանում անգլիական անվանումների նման հայտնվում է «շոկոլադե լավա»[4] или «шоколадный вулкан»[5] տարբերակը: Ֆրանսիական խոհանոցն ունի երկու տարբերակ այս թխվածքաբլիթի համար, մեկը՝ fondant au chocolat, «հալչող շոկոլադ» և մյուսը՝moelleux au chocolat, «փափուկ շոկոլադ»: Առաջին տարբերակը գրեթե ամբողջությամբ հեղուկ է՝ ծածկված բարակ, խոնավ խառնուրդով, վերջինիս ներսում կա օդային փափկություն և մի փոքր հեղուկ զանգված: Այս աղանդերի տարբեր տեսակները շատ տարածված են, և պատրաստման համար օգտագործում են ձվի և ալյուրի տարբեր համամասնություններ, ինչպես նաև տարբեր ջերմաստիճաններ և տարբեր թխման ժամանակամիջոցներ[6]:

Ծագում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Չնայած նրան, որ այս աղանդերը շատ երիտասարդ է, այնուամենայնիվ ֆոնդանը համաշխարհային ճանաչում է ձեռք բերել (XX դարի վերջում), իսկ ծագման համար վիճում են մի քանի հայտնի խոհարարներ: Ֆրանսիացի խոհարար Ժան Ջորջ Ֆոնգերիխթեն պնդում է, որ առաջին անգամ աղանդերը նա է պատրաստել 1987 թվականին, երբ եղել է ավագ խոհարար է Նյու Յորքի «Դրեյկ» հյուրանոցի «Լաֆայեթ» ռեստորանում, և դա ոչ թե հատուկ բաղադրատոմսով է նա պատրաստել, այլ իր կատարած սխալի պատճառով է ստացվել: Սակայն, հայտնի խոհարար և հրուշակագործ Ժակ Տորը պատասխանել է, որ այս աղանդերը վաղուց հայտնի է Ֆրանսիայում և կոչվում է «շոկոլադե ֆոնդան»[7]: Տարածված է ևս մեկ տարբերակ, ըստ որի այն հորինել է ֆրանսիացի խոհարար Միշել Բրան «Լագիյոլ» ռեստորանում, բայց իր բաղադրատոմսը մի փոքր բարդ է՝ նա սառեցրել է շոկոլադե կրեմ գանաշը և մինչև թխելը լցրել է պատրաստվող խմորի կենտրոնում[8][9]:

Մատուցում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Չնայած այն հանգամանքին, որ ինչպես մաֆինը, ֆոնդանը ևս թխում են փոքր ձևամանների մեջ, այն մատուցում են առանձին ափսեով՝ առանց ձևամանի: Կա նաև նրան անհրաժեշտ ջերմություն, առանց որի այն շուտ կկարծրանա: Աղանդերի վրա ցանում են շաքարի փոշի կամ քերած շոկոլադ և ըստ դասական ավանդույթի մատուցում են վանիլային պաղպաղակի գնդի հետ[1][7][10]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]