Շիբալոկի սերունդը

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Շիբալոկի սերունդը
Ժանրպատմվածք
ՀեղինակՄիխայիլ Շոլոխով
Բնագիր լեզուռուսերեն
Գրվել է1924

«Շիբալոկի սերունդը» (ռուս.՝ Шибалково семя), ռուս խորհրդային գրող Միխայիլ Ալեքսանդրովիչ Շոլոխովի պատմվածքը, որը հեղինակը գրել է 1924 թվականին:

Հրապարակման պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

«Շիբալոկի սերունդը» պատմվածքն առաջին անգամ լույս է տեսել «Օգոնյոկ» ամսագրում, 1925 թվական, 8 մարտի, № 11 համար: Այն ներառվել է «Դոնի պատմություններ» 1926 և Լազուր տափաստան: Դոնի պատմություններ» (1931) հեղինակային ժողովածուներում:

Քննադատ և գրականագետ Վ. Վ. Վասիլևն ենթադրում է, որ. «պատմությունը գրվել է ավելի վաղ քան նոյեմբերի 20-ը, 1924 թվականի սեպտեմբեր - հոկտեմբեր ամիսներին, նախքան գրողը ստանիցայից մեկնել է Մոսկվա (նոյեմբերի սկզբին)»: Դրա պատճառը Շոլոխովի՝ 1924 թվականի նոյեմբերի 20-ին Մարիա Պետրովնային ուղղված նամակում մեջբերման փաստն էր՝ ոճաբանական շրջադարձ «Կատերինա և Յակով Իվը վերին աստիճանի սիրալիր են» պատմվածքից[1], քանի որ գրողը սովորություն չուներ «իր գործերը նախքան թղթին հանձնելը բերանից թռցնել»[2]:

Սյուժե[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ստեղծագործության մեջ նկարագրված իրադարձությունները վերաբերում են 1922 թվականի հունվար-մարտի կեսերին: Պատմությունը կազակ Յակով Շիբալկոյի մենախոսությունն է՝ իր երեխայի ծննդյան պատմության մասին: Հատուկ նշանակության ջոկատի երիտասարդ գնդացրորդ կազակ հարյուրապետը «խղճալով» «հանցախմբի զոհ» կնոջը ՝ Դարիային, սպիտակների դուրս գալուց հետո տանում է նրան իր մոտ: Նրանց միջև ստեղծվում է փոխադարձ զգացմունք: Դարիան պատրաստվում է մայր դառնալ: Ծննդաբերությունը քիչ է մնում ավարտվի հերոսուհու մահով: Շիբալկոն լսում է սարսափելի խոստովանություն: Դարիան պատմում է, որ իրեն հատուկ ուղարկել են ջոկատ լրտեսելու, հենց նա էր, ով պատասխանատու էր հրոսակախմբի կողմից սպանված զինվորների մահվան համար: Այս մասին Շիբալկոն պատմում է բոլոր զինակիցներին, և նրանք որոշում են «ամբողջովին ավարտել այն ՝ նորածնի սերունդով»: Հերոսը հասկանում է, որ Դարիային չի կարող խնայել («Ես նրան կսպանեմ ոչ թե վախից, այլ խղճի խայթից»), բայց խնդրում է փրկել երեխայի կյանքը («Դուք կանայք և երեխաներ ունեք, բայց ես, բացի նրանից ոչ ոք չունեմ…»), ում նա ավելի քան մեկ տարի տանում է իր սայլով:

Ստեղծագործության մեջ ընտրելով հեքիաթի ձևը, Շոլոխովը գիտակցաբար հրաժարվում է հերոսի օբյեկտիվ կերպարից, նրան հնարավորություն է տալիս ինքնադրսևորվել, ինչը ընթերցողին թույլ է տալիս դաժանության համար (հենց նա է, ով կրակում է նոր ծնված երեխայի մորը), ստեղծել պայծառ և ինքնատիպ անձնավորություն, բնության կողմից օժտված այնպիսի հատկություններով, ինչպիսիք են խղճահարության և կարեկցանքի զգացումը` նախ դեպի Դարիան, իսկ հետո` երեխան: Սպանության սովորության և կենդանի նորմայի ցանկության, մարդկային ազգասիրության ցանկության այս համադրության մեջ, ի վերջո, դրսևորվում է նրա բնության ամբողջ բարդությունն ու ներքին հակասականությունը:

Գործող անձինք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Դարիա - գլխավոր հերոսի՝ Շիբալոկի որդու մայրը, հրոսակախմբերի կողմից Կարմիր բանակ է ուղարկվել հատուկ նպատակներով տեղեկատվություն հավաքելու համար: Մահանում է Շիբալոկի ձեռքերում լրտեսության մասին խոստովանությունից հետո:
  • Երեխա ― Դարիայի և Շիբալոկի անանուն որդին:
  • Բարի քաղաքացի ― անանուն անձնավորություն, որը ղեկավարում է մանկատունը, ուր Շիբալոկը բերում է իր փոքրիկ որդուն:
  • Հարյուրյակի կազակներ ― Հարյուրյակի անանուն կարմիրբանակայիններ, որտեղ ծառայում է Շիբալոկը:
  • Հարյուրապետ ― անանուն անձնավորություն, Շիբալոկի հրամանատար, որ առաջարկում է Դարիային հեռացնել հարյուրյակից:
  • Յակով Շիբալոկ ― կարմիրբանակային, հատուկ նշանակությամբ հարյուրյակի գնդացրորդ, պատմվածքի գլխավոր հերոս և պատմող: Իր մոտ է տանում «հանցախմբի զոհ» Դարիային, որից որդի է ունենում: Հարյուրյակի պնդմամբ, սպանում է իր երեխայի մորը լրտեսության մասին նրա խոստովանությունից հետո:

Էկրանավորում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Միխայիլ Շոլոխովի «Շիբալոկի սերունդը» և Ծննդանշան պատմվածքների հիման վրա 1964 թվականին «Լենֆիլմ» կինոստուդիայում նկարահանվել է Դոնի պատմություն գեղարվեստական ֆիլմը: Բեմադրող ռեժիսոր՝ Վ. Ա. Ֆետին, սցենարիստ՝ Ա. Վիտոլ:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Об отце. С. 89
  2. Шолохов М. А. Донские рассказы. М., 2008, С. 409

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Сивоволов, Г. Я. Михаил Шолохов: Страницы биографии.― Ростов н/Д.: Кн. изд-во, 1995.― 350 с. ISBN 5-7509-0244-7
  • Шолохов, М. А.: Рассказы.― М.: Дрофа: Вече, 2002.― 320 с.― (Библиотека отечественной классической художественной литературы). ISBN 5-7107-6865-0 («Дрофа»); ISBN 5-7838-1229-3 («Вече»)
  • Шолоховская энциклопедия/ Колл. авторов; глав. ред. Ю. А. Дворяшин; вступ. ст. М. М. Шолохов. — М.: Издательский дом «СИНЕРГИЯ», 2013. — 1216 с.: ил. ISBN 978-5-94238-022-9

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]