Կենդանիների ստեղծած ստեղծագործությունները

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search

Կենդանիների ստեղծած ստեղծագործություններ - ստեղծագործություններ, որոնց հեղինակ են հանդիսանում կենդանիները: Հաճախ դրանք նկարներ կամ լուսանկարներ են: Հայտնի են կապիկների, փղերի, դելֆինների, սողունների և թռչունների կողմից ստեղծված ստեղծագործություններ[1]։

Պրիմատների բնանկարչությունը[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1950 թթ. կենսաբաններն սկսեցին ուսումնասիրել մարդկանց արվեստի տեսության բնույթը: Տեսություններն առաջ էին քաշվել պրիմատների կողմից նկարված նկարների դիտարկման հիման վրա: Հարյուրավոր այդպիսի նկարներ են հավաքագրվել Դեսմոնդ Մորիսի կողմից: Մորիսը և նրա օգնական Թայլեր Հարիսոնը այդ կտավները բացատրել են որպես աբստրակտ ստեղծագործության ներքին մղում, ինչն արտահայտված է դիտարկման դաշտի և գույնի հետազոտման ճանապարհով: Հետազոտման առարկա հանդիսացող նկարիչ-պրիմատներից շատերը զարգացում են ապրել ժամանակի ընթացքում, լայնացնելով կամ նեղացնելով նկարների լաքաներկային ծածկի շրջանակը, լցնելով դրանք հորիզոնական կամ ուղղահայաց գծերով, և, նույնիսկ` զարգացնելով նկարների բովանդակությունը: Լայն ժողովրդականություն է ձեռք բերել Պյեր Բրասոյի նկարների պատմությունը, երբ չորս տարեկան շիմպանզեի կողմից նկարված նկարները ցուցադրվել են որպես անհայտ ավանգարդիստի պատկանող նկար, և մեծ հետաքրքություն առաջացրել քննադատների շրջանում:

Փղերի բնանկարչությունը[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Անազատության մեջ փղերի նկարչությանն ընտելացումը դիտվում է որպես նրանց վարքի գծերի հարստացման մի ձև[2]։ Դրա օրինակների կարելի ականատես լինել Մելբուրնի կենդանաբանական այգում: Սակայն 2014թ. հուլիսին հրապարակված հետազոտությունները ցույց են տալիս, որ նկարչությունը քիչ ազդեցություն է թողնում փղերի վարքային գծերի հարստացման վրա, ի տարբերություն կենդանիների և այգու աշխատակիցների միջև շփման նկատվող դրական ազդեցության: Գիտնականները եկել այն եզրակացության, որ գեղագիտական գրավչության տեսանկյունից օգուտն այդպիսի գործունեությունից սահմանափակ է: Փղերը միշտ նկարում են նույն նկարը և այն սովորել են կրկնել բիծ առ բիծ[3]։

Դելֆինների բնանկարչությունը[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Դելֆինարիայումներում ցուցադրումների ժամանակ դելֆինները ցուցադրում են նկարչութուն իրենց բերանում սեղմված վրձնի օգնությամբ:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Ramde Dinesh (7 April 2008)։ «Dumbo paints! Animals make zoo artwork»։ USA Today։ Gannett Company։ Associated Press։ Արխիվացված օրիգինալից 10 August 2014-ին։ Վերցված է 14 August 2014 
  2. «Animal artistry»։ Zoos Victoria։ Արխիվացված օրիգինալից 12 August 2014-ին։ Վերցված է 14 August 2014 
  3. English M, Kaplan G, Rogers LJ (2014)։ «Is painting by elephants in zoos as enriching as we are led to believe?»։ PeerJ 2: e471։ doi:10.7717/peerj.471