Լենինի հուշարձաններ Դոնի Ռոստովում

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search

Խորհրդային տարիներին Դոնի Ռոստովում ստեղծվել է Վլադիմիր Լենինի մի քանի հուշարձան։ Առաջին հուշարձանը բացվել է 1929 թվականին Բոլշայա Սադովայա փողոցում[1][2]։ 1960 թվականին Լենինի հուշարձան է տեղադրվել Երկաթուղային շրջանում, վագոնային դեպոյի տարածքում։ 1963 թվականին կոթող է բացվել Լենինի հրապարակում[2]։ Լենինի տիրաժավորված հուշարձաններից մեկն էլ գտնվում է Գվարդեյսկայա հրապարակից ոչ հեռու՝ Կաշվի գործարանի մուտքի մոտ[3]։ Վլադիմիր Լենինի ռոստովյան հուշարձաններից երկուսը պետական պահպանության տակ են[3][4]։

Լենինի հուշարձան Մ. Գորկու անվան զբոսայգու մուտքի մոտ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

47°13′16″ հս․. լ. 39°42′36″ ավ. ե. / 47.221000° հս․. լ. 39.709961° ավ. ե. / 47.221000; 39.709961

Լենինի հուշարձանը Մ. Գորկու անվան զբոսայգու մուտքի մոտ

Քաղաքում Վլադիմիր Իլյիչ Լենինի առաջին հուշարձանը բացվել է 1929 թվականին Բոլշայա Սադովայա փողոցում, Մ. Գորկու անվան զբոսայգու մուտքի մոտ[2]։ Հուշարձանի հեղինակներն էին քանդակագործ Գեորգի Ներոդան և ճարտարապետ Պ. Ն. Անդրեևը[1]։ Հայրենական մեծ պատերազմի ժամանակ հուշարձանն ավերվել է, սակայն 1970 թվականին քանդակը վերականգնվել է[3]։

Բրոնզե քանդակը կանգնած է գրանիտե բարձր պատվանդանի վրա[1]։ Քանդակագործ Ներոդան Լենինին պատկերել է ճառ արտասանելիս։ Նրա աջ ձեռքը պարզած է, ափը դեպի վեր է։ Լենինի վերարկուի փեշերը ասես ծածանվում են քամու տակ։ Քանդակագործը ձգտել է փոխանցել համաշխարհային պրոլետարիատի առաջնորդի էներգիան և հեղափոխության հուսավառությունը[5]։ Պատվանդանի մոտ տեղադրված է քարե ամբիոն։ Հուշարձանամերձ հրապարակում պարբերաբար անցկացվում են հանրահավաքներ[4]։ Հուշարձանն ունի տարածաշրջանային նշանակության մշակութային ժառանգության օբյեկտի կարգավիճակ[6]։

Լենինի հուշարձան Լենինի հրապարակում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Լենինի հուշարձանը Լենինի հրապարակում

47°15′00″ հս․. լ. 39°42′43″ ավ. ե. / 47.250084° հս․. լ. 39.711812° ավ. ե. / 47.250084; 39.711812

1963 թվականին Հոկտեմբերյան շրջանի հրապարակում տեղադրվել է Լենինի հուշարձանը։ Հրապարակը և նրա հարակից պողոտան կոչվել են Լենինի անունով։ Հուշարձանի հեղինակներն են քանդակագործ Իսահակ Բրոդսկին, ճարտարապետներ Ն. Ն. Միլովիդովը և Ս. Ս. Օժեգովը[2]։ Լենինի բրոնզե քանդակը կանգնած է գրանիտե սալիկներով երեսպատված պատվանդանին։ Հուշարձանի ընդհանուր բարձրությունը 12,5 մետր է։ Պատվանդանին փորագրված է հետևյալ մակագրությունը. «Խորհրդային պետության հիմնադրին, կոմունիստական կուսակցության ստեղծողին»[3]։ Հուշարձանն ունի դաշնային նշանակության մշակութային ժառանգության օբյեկտի կարգավիճակ[7]։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 Ростов-на-Дону // Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров. — 3-е изд. — М. : Советская энциклопедия, 1969—1978.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 Андрианов В. И., Терещенко А. Г. К. Марксу, Ф. Энгельсу и В. И Ленину // Памятники Дона. — Ростов-на-Дону: Ростовское книжное издательство, 1981.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 Елена Николаева. Трижды Ленин // Ростов Официальный. — 2011. — № 5 (844).
  4. 4,0 4,1 Валерий Иванов (2013-01-16)։ «Кто помоет памятники?»։ rostov.mk.ru։ Վերցված է 2013-09-07 
  5. «Биография Г. В. Нероды»։ skulptura-neroda.ru։ Վերցված է 2013-09-07 
  6. «г. Ростов-на-Дону (объекты культурного наследия регионального значения)»։ donland.ru։ Վերցված է 2013-09-07 
  7. «г.Ростов-на-Дону. Объекты культурного наследия (памятники истории и культуры) государственного (федерального) значения»։ donland.ru։ Վերցված է 2013-09-07