Դահուկներ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Դահուկներ

Դահուկներ հարմարանքներ, որոնք մեծացնում են հենման մակերեսը և թեթևացնում շարժումը ձյունապատ, ճահճոտ և ջրայիև տարածություններով։ Լինում են 2 տեսակ՝ քայլքի և սահելու, ըստ նշանակության՝ ձյունային և ճահճային։ Սահելու դահուկը՝ մարզական, լեռնային, տուրիստական, որսորդական, տեխնիկական, բեռնատար, զինվորական, մանկական, ջրային։ Ունեն տարբեր կշիռ ու չափսեր, վազքի դահուկների երկարությունը՝ 180-200 սմ, լայնությունը, թաթի մասում՝ 6-7 սմ, միջին մասում՝ 5,5-6 սմ, ետին մասում՝ 5,5-6,3 սմ, զույգ դահուկների կշիռը՝ 3-3,5 կգ։ Սլալոմի դահուկներինը, համապատասխանաբար՝ 180-220 սմ, 8-9 սմ, 6-7 սմ, 7,5-8 սմ, 4-4,5 կգ։ Ցատկի դահուկներինը՝ 220-245 սմ, 9,5-10 սմ, 7,5 - 8 սմ, 8,5-9 սմ, 6,5-12,5 կգ։ Ներկայումս դահուկները լայնորեն օգտագործվում են ֆիզկուլտուրայի և սպորտի բնագավառում։

Նյութեր և տեխնոլոգիաներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Նախկինում դահուկ պատրաստում էին ամուր փայտից, անփայլ էր, արտաքին տեսքն այնքան էլ շքեղ չէր[1]]]: 19-րդ դարը դահուկավազքի համար զարգացման և տեխնիկական հեղափոխության դարաշրջան էր: Բացի արտաքին տեքի փոփոխությունից, փոփոխման ենթարկվեցին նաև դահուկների կառուցվածքն ու արտադրման տեխնոլոգիաները. ստեղծվեցին դահուկ արտադրող գործարաններ, որոնք համալրվեցին հատուկ մեքենաներով և սարքավորումներով: Արդյունաբերության մեջ դահուկարտադրության այս մեթոդը պահպանվեց այնքան ժամանակ, մինչև ի հայտ եկան պլաստիկ նյութերը: Պլաստիկ նյութի առավելությունն այն է, որ չին թրջվում, ձյունը նրան չի կպչում, ավելի լավ է սահում, քան փայտը[2][3]: Այսպիսով, նախկինում պատրաստում էին դահուկներ՝ պլաստմասսե ծածկույթով, ժամանակի ընթացքում սկսեցին արտադրել ամբողջովին պլաստիկ դահուկներ[4].: Ներկայումս արտադրվող դահուկների ներքին կազմությունը կարող է շատ բարդ լինել` սպորտի և սպորտայինի սարքավորումների արդյունաբերությունը մեծ գումարներ է ներդնում գիտական ​​հետազոտություններում: Ժամանակակից դահուկների արտադրությունում օգտագործվում են տարբեր տեսակի պլաստիկ նյութեր, փայտ, կոմպոզիտային նյութեր, համաձուլվածքներ: Դահուկների սահող մակերեսի խնամքի համար կիրառվում են հատուկ դահուկային քսուքներ:

Լեռնային դահուկներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Լեռնային դահուկներ ստեղծվել են հատուկ լեռներից իջնելու համար: Նախինում բարձր լեռներից սպորտային սահքի համար օգտագործվում էին սովորական դահուկներ՝ կիսակոշտ, կարծր հավելումներով: Այս դահուկները կարելի է տեսնել «Արևային հովտի սերենադ» ֆիլմում: Աստիճանաբար դահուկները փոփոխվեցին: Առաջին փոփոխություններից մեկը եզրագծի փոփոխությունն էր. նեղ (4-5 մմ) մետաղական ժապավեններ, որոնք ծայրերից երկայնքով անցնում էին դեպի դահուկը, կցվում էին ստորին հատվածին: Այ մեթոդը առաջին հերթին պաշտպանում էր դահուկի սահող մակերեսը ձյան կամ սառույցի կարծր շերտով պատելուց, ապա նաև հնարավորություն տվեց ավելի վստահորեն վերահսկել դահուկների սահքը: Հետագայում, լեռնադահուկային սպորտի զարգացմանը զուգընթաց, դահուկների արտադրությունն առաջարկեց իր տարբերակը՝ կոշտ ամրացված կրունկներով և հատուկ կոշիկներով: Դիզայնի հաջորդ հիմնական փոփոխությունները կատարվել են պլաստիկ նյութերի հայտնվելուց հետո: Ներկայումս լեռնադահուկային սպորտը համարվում է գեղեցիկ և ակտիվ հանգսի տեսակ, պահանջված սպորտաձև:

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Պատկերասրահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Øivind Kulberg From Rock Carvings to Carving Skis(անգլ.) // Skiing Heritage. — 2007. — Т. 19. — № 2. — P. 34—37. — ISSN 1082-2895.
  2. Микляев А. Подводные археологические исследования озера Сенница в 1982-87 гг // Сообщения государственного Эрмитажа. —Л., 1990. — № 4. — ISSN 0132-1501.
  3. Валерий Кудрявцев, Жанна Кудрявцева. История двух деревянных подошв // Спорт мира и мир спорта. — Молодая гвардия, 1987. — С. 145. — 331 с.
  4. Зимние радости(չաշխատող հղում). // The New Times, 17.12.2011
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 3, էջ 265 CC-BY-SA-icon-80x15.png