Արջեր (ենթամշակույթ)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Արջերի միջազգային եղբայրության դրոշը

Արջեր (անգլ.՝ gay bear «գեյ արջ»), մարմնի մազոտությամբ (առաջին հերթին կրծքի, ցայլքի մազոտությամբ, ինչպես նաև մրուգի և բեղերի առկայությամբ) առանձնացվող միասեռական և երկսեռական հասուն տղամարդկանց ենթամշակույթ։ Արջերին հաճախակի են վերաբերում նաև «չաբերին» (անգլ.՝ Chub)՝ ավելորդ քաշ ունեցող միասեռականներին, ինչը սխալ է։ Արջերը կարող են ավելորդ քաշ ունենող, բայց ավելորդ քաշ ունեցող ոչ ամեն միասեռական «արջ» է։

Եզրի առաջացման պատմությունը[խմբագրել]

Միասեռական պոռնկադերասան Ջեք Ռեդքլիֆը
Արջերը Սան Ֆրանցիսկոյում, 2007
Արջերը Մեխիկոյում, 2009

Արջերի միասեռական ենթամշակույթ առաջացել է 1970--ականների վերջին և 1980-ականների սկզբին ԱՄՆ-ում, առաջին հերթին Կալիֆորնիա նահանգում որպես հասարակության կողմից սեռական փոքրամասնությունների ավանդական կարծրատիպավորման դեմ ուղղված պատասխանական հակազդեցում, քանի որ սովորաբար միասեռականներին պատկերացնում էին որպես փափկակյաց, կանացիակերպ տղամարդկանց։

Կանացիակերպության դեմ նման հասարակական բողոքը կապված էր նաև ԱՄՆ-ում, մասնավորապես Լոս Անջելեսում իր ուժեղ հոլիվուդյան ազդեցությամբ, ֆիթնես-կենտրոնների, բոդիբիլդինգի, մարմնի ցայտունորեն արտահայտված, երբեմն գերաճած տղամարդկային ֆորմերի մկանային ստերոիդների մոդայի հետ։

Հոմոտղամարդկայնությունը շուտով դարձավ միասեռական մշակույթի առաջնահերթ տարրերից մեկը և զգալիորեն ճնչել է միասեռականների ավանդական «փափկակյաց» պատկերացումը։ Փափկակյաց, կանացիակերպ միասեռականներիը ստիպված էին սեփական տարրեր ունեցող իրենց ենթամշակույթների նոր սահմանները գծել, քանի որ այդ ժամանակշրջանում շատ միասեռական հասարակություններ ակտիվորեն ընդգրկվում են «տղամարդկայնացման» գործընթացին։

Արջերի բնութագրումը[խմբագրել]

Այժմ «արջերը» վերջին 30 տարվա ընթացքում բավականին կազմված ենթամշակույթ են ներկայացնում, որտեղ արդեն կան իրենց կարծրատիպերը, ինչպես նաև տարրերի, հասարակական և սեռական դերերի մի շարք հավաքածու։

Տիպիկ «արջերը» պնդակազմ, ամրակազմ (երբեմ ավելորդ քաշով), մազոտ մարմին, մրուգ և բեղեր ունեցող հասուն, կայացած տղամարդիկ են։ Նրանք զրկված են կանացիակերպ գծերից և չեն նմանվում կամ կրկնօրինակում կանանց։

Ըստ հասարակակն դերի, տարիքի կամ մարմնի կազմվածքից արջերի միասեռական մշակույթում առանձնանում են նաև «արջուկները» («քոթոթները»), «լակոտներ» («թուլաները»),« ջրասամույրերը», «գայլեր», «գորիլլաները» և այլն։ Այդպիսով,« արջուկ» են սովորաբար անվանվում 35-ից ցածր տարիքի պնդակազմ երիտասարդ արջերը։ «Թուլա» են անվանում երիտասարդ ու պնդակազմ, մրուգ ունեցող և հիմնականում պասիվ դեր կատարող արջուկներին։ «Գայլ» են անվանում յուրաքանչյուր տարիքի, նիհար, բարձրահասակ, սովորաբար ակտիվ և անմազ երես ունեցող արջերին։ «Ջրասամույր» են անվանում նիհար, ոչ բարձր և երբեմն բազմակողմանի, ատլետիկ կազմվածք և երբեմն շատ մազ ունեցող արջերին։

Արջերի շարժումը[խմբագրել]

Սկսած 1990-ականների սկզբից միասեռականների ամերիկյան միավորումները սկսել են լայն գործունեություն ծավալել այլ երկրներում։ Այդ թվում են՝ Կանադան, Մեքսիկան, Իսպանիան, Շվեդիան, Մեծ Բրիտանիան։ Արջերի միասեռական ենթամշակույթի միջազգային կենտրոն էր համարվում Սան Ֆրանցիսկոն, սակայն վերջերս դրան ավելացավ նաև Մեխիկոն։ 2000-ականների սկզբից այդ երկու քաղաքը երկրորդ պլան հանեց Բարսելոնան, որտեղ ամեն տարի անց է կացվում արջերի համաեվրոպական միասեռական հանդես, որի ընթացքում մասնակիցները իրենց խորհրդանիշն են հագնում՝ մերկ մարմնի վրա կաշվից բաճկոնակներ[1]:

Տես նաև[խմբագրել]

  • Բարա, մկանոտ, բրուտալ և մազոտ տղամարդկանց միասեռական հարաբերություններին նվիրված մանգայի ժանր։
  • Թեդի, սեռական փոքրամասնությունների խնդիրներին նվիրված Բեռլինի կինոփառատոնի հատուկ մրցանակ։
  • Արջուկ, միասեռականների կողմից երեխաների դաստիարակությանը նվիրված դրամա։
  • Պեդոարջ
  • ԼԳԲՏ ծածկալեզու

Ծանոթագրություններ[խմբագրել]