Ջոն Քենեդիի անմար կրակը

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search

Ջոն Քենեդիի անմար կրակ (անգլ.՝ John F. Kennedy Eternal Flame), հուշահամալիր, նվիրված ԱՄՆ-ի 35-րդ նախագահ Ջոն Ֆիցջերալդ Քենեդիին, Արլինգտոնի ազգային գերեզմանատանը [1]: Հուշարձանը ստեղծել է ամերիկացի քանդակագործ Ջոն Ուորնիքի կողմից, ով Քենեդիի ընկերն էր, նրանք միասն սովորել էին Սթենֆորդի համալսարանում[2]: Այցելությունների համար համալիրը բացվել է 1967 թվականի մարտի 15-ին[3]:

Ջոն Քենեդիի անմար կրակը

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ջոն Քենեդին սպանվել է 1963 թվականի նոյեմբերի 22-ին: Նախագահի կինը` Ժաքլին Քենեդին խնդրել է ամուսնու գերեզմանի վրա Անմար կրակ տեղադրել: Նախագահի հուղարկավորությունը կատարվել է նոյեմբերի 25-ին, և այդ կարճ ժամանակահատվածում կազմակերպիչները կարողացել են կրակի տեսքով հուշարձան տեղադրել. պրոպան գազը մուտք էր գործում գերեզմանից երկու հարյուր յարդ հեռավորության վրա գտնվող սարքից: Ժաքլին Քենեդին և նրա եղբայրները վառեցին այդ Անմար կրակը[4][5][6]:

Նոյեմբեի 26-ի երեկոյան թաղման վայրը ցանկապատել էին ցածր փայտե ցանկապատով, ավելի մեծ մակերեսով, քանի որ Ժաքլին Քենեդին որոշել էր ամուսնու մոտ թաղել իր երկու մահացած երեխաներին` Արաբել Քենեդիին և Պատրիկ Բուվե Քենեդիին: Երեխաների աճյունով երկու զարդատուփերը հոր կողքին թաղվել են 1963 թվականի դեկտեմբերի 5-ին, երկու տարբեր շիրմաքարերի` սպիտակ քարի և սպիտակ խաչի տեսքով[7]:

1963 թվականի նոյեմբերի 28-ին նախագահի գերեզման են այցելել Ժաքլին Քենեդին, Ռոբերտ Քենեդին և ճարտարապետ Ջոն Ուորնիկը` հուշահամալիրի մշտական տեսքը որոշելու նպատակով: Նախագիծը հանձնվել էր Ուորլիկին, որը նա պետք է ներկայացներ ԱՄՆ-ի կերպարվեստի հանձնաժողովին: Ի սկզբանե մտավախություն կար, որ Անմար կրակը չի թույլատրվի գերեզմանատանը, բայց ԱՄՆ-ի կառավարությունը թույլատրել է և պաշտոնապես 3 ակր տարածք տրամադրել Ջոն Քենեդիի հուշահամալիրի համար:

Ուորնիկը բազմաթիվ ճարտարապետների, քանդակագործների, նկարիչնեևրի, լանդժաֆտային դիզայներների և կրոնական փորձագետների հետ համատեղ մեծ և քրտնաջան աշխատանք են իրականացրել հուշահամալիրի նախագծման ժամանակ, որը իրականացվել է գաղտնիության բարձր ռեժիմում: 1964 թվականի ապրիլի 6-ին Ուորնիկը տիկին Քենեդիին է ուղարկել 76 էջանոց հուշագիր, որտեղ շարադրել է հուշահամալիրի կոնցեպցիան: Վերջնական տարբերակը ներկայացվել է հրապարակայնորեն` 1964 թվականի նոյեմբերի 13-ին, Վաշինգթոնի Արվեստի ազգային թանգարանում:

Այն ընտրվել է Քենեդիի ընտանիքի անդամների կողմից ինչպես նաև այս գոծընթացում ներգրավված շատ բարձրաստիճան անձանց և կազմակերպությունների կողմից: Ծրագրվել էր հուշահամալիրի ստեղծման աշխատանքները սկսել 1965 թվականի աշնանը և ավարտել 1966 թվականի աշնանը: Նախագծի ընդհանուր նախահաշվային արժեքը գնահատվել էր 2 միլիոն դոլար:

Քենեդիի ընտանիքը առաջարկել է վճարել ամբողջ արժեքը, սակայն ԱՄՆ-ի կառավարությունը նրանց առաջարկել է վճարել միայն 200-300 հազար դոլար, ստանձնելով մնացած ծախսը: 1966 թվականի հոկտեմբերի կեսերին նախագծի որոշ փոփոխությունների և շինարարական նյութերի ուշացման պատճառով հուշահամալիրի բացումը տեղափոխվել է 1967 թվականի սկիզբ:

Ջոն Քենեդու նոր գերեզմանի օծումը կարդինալ Ռիչարդ Կուշինգի ղեկավարությամբ տեղի է ունեցել 1967 թվականի մարտի 15-ին, ժամը` 07:00-ին, հորդարատ անձրևի տակ: Արարողությանը, որը տևել է 20 րոպե մասնակցել են ԱՄՆ-ի նախագահ Լինդոն Ջոնսոնը, տիկին Քենեդին և Քենեդիի ընտանիքի անդամները: Հուշահամալիրի վերջնական նախագծի արժեքը կազմել է 2,2 միլիոն դոլար:

Արվեստում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1964 թվականին, Ջոն Քենեդիի սպանության տարելիցին, ԱՄՆ-ում թողարկել է նամականիշ` Անմար կրակի պատկերով:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. JFK Eternal Flame, Washington (անգլ.)
  2. John Carl Warnecke dies at 91, designed Kennedy gravesite (անգլ.)
  3. Levy, «Kennedy’s Body Moved to Final Grave», Washington Post, March 16, 1967. (անգլ.)
  4. Hilty, Robert Kennedy: Brother Protector 2000, p. 484. (անգլ.)
  5. Bzdek, The Kennedy Legacy: Jack, Bobby and Ted and a Family Dream Fulfilled, 2009, p. 111. (անգլ.)
  6. 52 года назад в Далласе был убит Джон Кеннеди
  7. Pottker, Janet and Jackie: The Story of a Mother and Her Daughter, Jacqueline Kennedy Onassis 2001, p. 229—231. (անգլ.)

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]