Ջառմո

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search

Ջառմո, Քալատ Ջառմո, նեոլիթյան բնակավայր (մ․թ․ա․ 13-6 հազարամյակներ) հյուսիսարևելյան Իրաքում, Քերքուք քաղաքից արլ։ Պեղել է Չիկագոյի համալսարանի արշավախումբը՝ Ռ․ Բրեյդվուդի ղեկավարությամբ (1948-1955)։ Ջառմոն բազմաշերտ արհեստական բլուր-բնակատեղի է, 1,3 հեկտար մակերեսով, մշակութային շերտի առավելագույն հաստությունը՝ ավելի քան 7 միլիոն բացվել են միմյանց վրա գտնվող 16 տարբեր շինությունների հեկտար տակներ (դիտվում են իբրե շինարարական 12 հորիզոններ)։ Ուղղանկյուն հիմքով տների (բաղկացած են բնակելի և օժանդակ կառույցներից) հարդախառն կավաշաղախով պատերը դրված են մանր քարերով շարված գետնախարսխի վրա։ Տանիքները ծածկված են եղեգներով ու ծառի ճյուղերով, ծեփված կավով։ Տների ներսում, պատերին կից, գտնվել են երկբաժին կավածև խոհանոցային վառարաններ, ինչպես նաև կավածեփ օջախներ։ Ջառմոի ստորին շերտերը ներկայացնում են նախախեցեղեն նեոլիթի մշակույթը։ Խեցեղեն ամաններ հայտնաբերվել են միայն վերին 5 հատակներից։ Դրանք պատրաստվել են հարդախառն կավից, ունեն մուգ դեղին կամ նարնջագույն, մասամբ՝ փայ լեցված մակերես։ Հայտնաբերվել են նաև կավե ուլունքներ, դրոշմներ, կոնաձև խաղաքարեր, կենդանակերպ (շուրջ 1100) և մարդակերպ (180) կավե արձանիկներ։ Ջառմոում առանձնապես զարգացած է եղել քարի մշակումը, գտնվել են քարե սանդեր ու վարսանդներ, աղորիքներ, թերթաքարից պատրաստած կացիններ, կայծքարե և վանակատե շեղբեր, երկրաչափական ձերով միկրոլիթյան գործիքներ, մարմարե գալարազարդ ապարանջաններ, ուլունքներ, հղկված ձևավոր անոթներ են։ Մեծ քանակություն են կազմում նաև ոսկրե գործիքներն ու այլ առարկաները (գդալներ են)։

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 9, էջ 478 CC-BY-SA-icon-80x15.png