Կալցիումի օքսիդ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Կալցիումի օքսիդ (եռաչափ պատկեր)

Կալցիումի օքսիդ, կալցիումի թթվուկ, չհանգած կիր, քիմիական բանաձը՝ CaO, կալցիումի միացությունը թթվածնի հետ։ Անգույն բյուրեղ է, խտությունը՝ 3400 կգ/մ3, հալման ջերմաստիճանը՝ 2585°C։ Կալցիումի օքսիդը սպիտակ, ծակոտկեն նյութ է։

Ստացումը[խմբագրել]

Արդյունաբերության մեջ Կալցիումի օքսիդը ստանում են կրաքարի ջերմային քայքայման հետևանքով։
CaCO3 → CaO + CO2

Նաև կալցիումի օքսիդ կարելի է ստանալ պարզ նյութերի փոխազդման հետևանքով
2Ca + O2 → 2CaO

կամ կալցիումի հիդրօքսիդի և կալցիումական աղերի թթվածին պարունակող թթումերի ջերմային քայքայման հետևանքվ․
2Ca(NO3)2 → 2CaO + 4NO2 + O2

Քիմիական հատկություններ[խմբագրել]

Ջրի հետ փոխազդելիս առաջացնում է Ca(OH)2՝ անջատելով մեծ քանակությամբ ջերմություն (կիրը հանգցնելու պրոցես)։
Cao + H2O ⇄ Ca(OH)2 + 63.7 կՋ/մոլ

Կիրառություն[խմբագրել]

Կիրառվում է կալցիումի կարբիդի ստացման համար, շինարարության, քիմիական արդյունաբերության, գյուղատնտեսության մեջ, մետալուրգիայում և այլուր։

1rightarrow.png  Տես նաև Կիր 


Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբանական տարբերակը վերցված է Հայկական սովետական հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։ CC-BY-SA-icon-80x15.png