Մեծն Գեթսբին

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto infobox cinema.png
Մեծն Գեթսբին
The Great Gatsby
Երկիր ԱՄՆ ; Ավստրալիա
Թվական 2013
Լեզու անգլերեն
Ռեժիսոր Baz Luhrmann
Պրոդյուսեր Baz Luhrmann,
Douglas Wick,
Lucy Fisher,
Catherine Martin
Դերակատարներ Լեոնարդո ԴիԿապրիո,
Carey Mulligan,
Tobey Maguire,
Joel Edgerton,
Isla Fisher,
Jason Clarke
Օպերատոր Simon Duggan
Երաժշտություն CraigArmstrong
Կինոընկերություն Warner Bros. Pictures ; Village Roadshow Pictures
Տևողություն 143 րոպե
Բյուջե $ 105 միլիոն
Շահույթ $326.7 միլիոն
IMDb ID 1343092
[տեսահոլովակ Տեսահոլովակ]

«Մեծն Գեթսբին» (անգլ.՝ The Great Gatsby), ռեժիսոր Բազ Լուրմանի կինոնկարն է, ամերիկացի գրող Ֆրենսիս Սքոթ Ֆիցջերալդի «Մեծն Գեթսբին» վեպի էկրանացումը։ Նկարահանված է 3D ֆորմատով։ Ֆիլմի պրեմիերան պետք է տեղի ունենար 2012 թվականի դեկտեմբերի 25-ին, սակայն 2012-ի օգոստոսի 6-ին հայտարարվել է, որ ֆիլմի պրեմիերան կհետաձգվի մինչև 2013 թվականի մայիսի 10։

Ձախից աջ։ Ջոել Եդգերտոն և ռեժիսոր Բազ Լուհրման

Սիրավեպի գործողությունները կատարվում են Նյու-Յորքից ոչ հեռու, Լոնգ-Աիլենդի ոսկե ծովափում հարուստների առանձնատների մոտ: 1920 թվականին առաջին համաշխարհայինի քաոսից հետո, ամերիկյան հասրակությունը մուտք գերծեց աննախադեպ ծախկման շրջան «ճչացող քսանականներին» ԱՄՆի տնտեսությունը սրնթաց զարգանում էր: Միարժամանակ «չոր օրենք»-ը շատ բուտլեգերների դարձրեց միլիոնատերներ և խթան հանդիսացավ կազմակերպված հանցագործության զարգացմանը: Հրճվելով հարուստներով և նրանց հմայքեվ Ֆիցջեռալդը նույն ժամանակ նախատում է անսահմանափակ մատերիալիզմը և այն ժամանակվա Ամերիկայում բարոյականության բացակայությունը: Չնայած «Մեստեր Գետսբի»-ն ներկայացվել էր Բրոդվեյում և էկռանավորվել է Հոլլիվուդում: Սիրավեպը հեղինակի կյանքի օրոք շատ հայտնի չդարձավ և վաճառվել էր ընդամենը 24 հազար օրինակից ավելի քիչ: Մեծ դեպրեսիայի և երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ, նա մորացված էր և հայտնվեց միայն 50-ական թվականներին և դարձավ հայտնի: Հետագա տասնամյակներում, վեպը դարձավ պարտադիր միջնակարգ դպրոցներում կարդալու և ինչպես նաև ԲՈՒՀերի գրականության կուրսերի աշխարհի տարբեր անգլալեզու երկրներում: 1998 թվականին 20-րդ դարի անգլալեզու սիրավեպերի շարքում 100ից նա նշված էր համար երկրորդում ըստ Մոդեռն Լայբրերի հրատարակության:

Աշխատանք վեպի վրա և հրատարակում[խմբագրել]

«Միստեր Գեթսբի»ի ստեղծելուց Փիցջեռալդը միտումնավոր հեռացավ իր աշխատանքից: 1922 թվականին հունվարին շիլափլավ պիեսայի ավարտից հետո նա սկսեց պլանավորել այս սիրավեպը իսկ 1923 թվականին սկսվեց աշխատանքը նվիրված սիրավեպին: Ի տարբերություն նրա վախ աշխատանքներին Գետսբին մանրակրկիթ խմբագրվել է և կատարելագործվել, ինչ պես նաև գրողը հավատում էր, որ այս սիրավեպը նրան կբերի ճանաչում: Ավելի ուշ նա գրեց «Ես իմ մեջ այնպիսի մած ուժ էի զգում, որը երբեք իմ մեջ չեր եղել»:

Օրիգինալ կազմ[խմբագրել]

Կազմի ստեղծումը վստահվել էր գիչ հայտնի Ֆրենսիս Կուգատուին, դեռ այն ժամանակ երբ Ֆիցջեռալդը չէր ավարտել իր ստեղծագործությունը: Կազմի ստեղծումը ավառտվել էր մինչև սիրավեպի ավարտը և Ֆիցջեռալդը այնքան էր հրապուրվել դրանով, որ ինչպես ինքը գրում էր հրատարակողին, այդ կազմը «գրեց» իր գրքում: Առդեկո ոճով պատկերված էին աչքերը որոնք կաղված էիր ատռակցիոններով այգու կրակների վրա, նկարում պատկերված կինը չուներ քիթ բայց ուներ զգացողական շրթունքներ: Աջ աչքից կաթում էր կանաչ գույնի արցունք: Ֆիցջեռալդը կասկածանքներ ուներ ոչ միայն ստեղծվող կերպարներին այլ նաև ստեղծագործության անվանումից: Ավելի վախ ժխտվել էին հետևյալ տարբերակները «Աղբի և միլիոնատերների շուրջը», «Գեթսբի - ոսկե գլխարկ», «Անսպառ սիրեկանը», «Ուեստ էգգի ճանապարհին»: Հրատարակությունից մեկ շաբաթ առաջ Ֆիցջեռալդը ընտրեց Տրիմալխիոնի խնջույքը: Նա որոշեց անվանել «Միստեր Գեթսբի» իսկ վերջի րոպեին որոշելով կապել անվանումը ամերիկյան երազանքի սինվոլների հետ, գրողը հերինեց հետևյալ անվանումը «Կարմիր, կապույտ սպիտակի տակ» (Ամերիկյան դրոշի գույները): Կա կարծիք, որ իրեն հերոսին Ֆիցջեռալդը հռչակավոր է համարել այն պատճառով, որ այդ պես հեղինկաը ցանկացել է ցույց տալ իրեն հեգնանքը հերոսի նկատմամբ. մի կողմից Գետսբին արտասովոր մեծ ընթունակությունների և անսպառ կյանքի էներգիյով լի մարդ է, սակայն մյուս կողմից նա իրեն ծաղսել է կեղծ նպատակներին հետևելով, հարստությանը և անբարոյական կանանց վրա:

Սյուժե[խմբագրել]

Պատմությունը սկսվում է առաջին դեմքից՝ Նիք Կառռաուեյը սկսում է իր պատմությունը մի խորհրդից, որը մի ժամանակ նրան տվել է ապահովված հայրը, նա խնդրել է չդատապարտել այլոց որոնք չունեն իրեն բնորոշ առավելությւնները: Այս խորհրդին հետևելը Նիկի մոտ դարձել է սովորություն բացառությամբ Գեթսբիի դեպքը: Նիկը թողնում է Նյու-Յորքը, որտեղ կատարվել էր ընթերցողների ներկայացված պատմությունը որպեսզի վերադառնալ հարազատ, միջին արևելքը, այսպիսով հետագա պատմվածքը իրենից ներկայացնում է հետադարձ հայացք: Իրեն պատմությունը Նիկը սկսում է հիշողությամբ ինչպես է վարձել տունը Ուեստ Էգգում, Լոնգ-Այլենդում որտեղ ի տարբերություն իստ Էգգի ապրում էին ոչ անվանի բայց բավականին հարուստ մարդիք: Նիկը այցելում է Տոմի և Դեիզի Բյեկենեների շքեղ կալվածքը: Դեիզին Նիկի մորաքրոջ աղջիկներ նրա ամուսինը Տոմը Ելում ինչ որ մի ժամանակ ֆուտբոլ է խաղացել «այնտեղ նա թեթևակի ծանոթ էր Նիկի հետ», իսկ այժմ նա բավականություն էր ստանում հարստությունից: Նիկը ներկայացնում է Տոմին որպես մեծամիտ մարդ ռասիստական հայցքներով և ուժեղ մարմնակազմությամբ իսկ Դեիզին որպես հմայիչ, բայց սահմանափակ կին է, տարեկան աղջկա մայր է: Այս տանը Նիկը հանդիպում է Ջորդան Բեյկերին, Դեիզիի ընկերուհուն և շատ հայտնի գոլֆ խաղացողին: Ջորդանը Նիկին հայտնում է, որ Տոմը սիրուհի ունի Նյու-Յորքում:

Վերջինիս հանդիպումը եղավ Միռտլ Վիլսոն` ոչինչ չկասկածող Ջորջ Թոմի կինոչ հետ, Տոմը տուն էր վարձել քաղաքում: Տոմը հրավիրում է Նիկին այդ տուն որտեղ Նիկը ծանոթանում է Կոտրինի հետ, Միլտռի քրոջ և Մակ-Կիի ընտանիքի, Միռտլի ընկերների: Գիշերը ավարտվում է գլխավոր խրախճանքով և Միռտլի կոտրված քթով: Նիկը հեռանում է այդ քաոսից Մակ-Կիի հետ: Հանկարծակի Նիկը հայտնվում է Ջոն Գեթսբիի մոտակա հարևանը, շատ հարուստ մարդու, նա հայտնի է իր իսկ կազմակերպած շքեղ երեկույթների որը անցկացվում է հենց նրա հսկայական պալատում, ամեն շաբաթ այդ տեղ այցելում են հազարավոր մարդիկ: Շուտով Գեթսբիի վարորդը պաշտոնական հրավեր է բերում Նիկին այդ հավակույթներից մեկին: Գեթսբի - խորհրդավոր մարդ, հսկայական հարստության տեր, նրա մասին տարածված են բազում շշուկներ: Ոչմեկ, նույնիսկ նրա հյուրերից չգիտեն թե ինչպիսի տեսք ունի պարոն Գեթսբին: Խնջույքի ժամանակ տղամարդկանցից մեկը ճանաչում է Նիկին և պարզվում է, որ նրանք զինակիցներ են: Ավելի ուշ պարզվում է, որ Նիկի զինակիցը հենց պարոն Գետսբին է: Վաղ թե ուշ նրանք դառնում են ընկերներ: Նիկը զարմանում է երբ Գետսբին նրան տանում է Նյու-Յորք, առանց բացատրության իր գործողությունը: Այդ տեղ Նիկը ծանոթանում է Գեթսբիի շրջապատի հետ, մուգ գործարար Մեյեր Ֆոլսխալմի հետ: Վերանշված Նիկի ընկերը՝ Ջորդան Բեիկերը, պատմում է նրան այն բանի մասին, որ Գեթսիբ հրավիրում է իր տանը մեծ քանակությամբ մարդկանց նրա համար, հույս դնելով որ մի օր իր նախկին ընկերուհին՝ Դեիզին կայցելի նրա տուն նորից: Ջորդանի օգնությամբ Գեթսբին խնդրում է Նիկին հանդիպուկ կայացնել Դեիզիի հետ: Նիկը խոստանում է անել դա: Տեղի է ունենում երկու սիրահարված մարդկանց հանդիպում: Միարժամանակ սկսվում են սիրային հարաբերություններ Նիկի և Ջորդանի հետ: Շուտով բացատրելով «Պլազա» հյուրանոցում, Տոմը իմանում է Գետսբիի սերը դեպի Դեիզին և մեղադրում է նրան անորինական վաճառականության մեջ: Տոմը սկսում է սպառնալ Գեթսբիին և ցույց է տալիս նրա ատելությունը: Պատասղալ Գեթսբին ասում է, որ Դեիզին երբեք չի ասել որ սիրում է Տոմին, հուսալով վերականգրել 5 տարվա ավառտված սերը: Դեյիզ թեև տատանվում էր բայց հրաժարվում էր ասել դա: Տոմ զգում է հաղթանակ: Նա որոշում է, որ Դեիզին և Հետսբին կգնան միասին իսկ նա՝ Տոմը և Ջորդանը կուղևորվեն ուրիշ մեքենայով:

Հղումներ[խմբագրել]

Ֆիլմի պաշտոնական կայք