OCA-DLR աստերոիդային դիտարկումների ծրագիր

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
(Վերահղված է ODAS ծրագիրից)
Jump to navigation Jump to search
OCA-DLR աստերոիդային դիտարկումների ծրագիր
Տեսակ աստղագիտական հետազոտություն և աստղադիտարան
Երկիր Flag of France.svg Ֆրանսիա
Հապավում ODAS
Հիմնադրված հոկտեմբեր 1996
Լուծարված ապրիլ 1999
Նպատակներ Երկրին մոտ աստերոիդների որոնում և քարտեզագրում
Կոորդինատներ: 43°44′56.000004100012″ հս․ լ. 6°55′36.000012100002″ ավ. ե. / 43.74888889002777859° հս․. լ. 6.92666667002777814° ավ. ե. / 43.74888889002777859; 6.92666667002777814

OCA–DLR աստերոիդային դիտարկումների ծրագիր (ODAS) աստղագիտական հետազոտություն էր, որը ստեղծվել էր Արեգակնային համակարգի փոքր մարմինների հետազոտությունների համար, և որը ուշ 1990-ականներին սևեռվեց Երկրին մոտեցող աստերոիդների որոնման վրա։ Այս եվրոպական գիտական ծրագիրը համագործակցություն էր Ֆրանսիական Լազուր ափի աստղադիտարանի (OCA) և Գերմանական ավիացիայի և տիեզերագնացության կենտրոնի (DLR) միջև։ Այս ծրագրի շրջանակներում հայտնաբերվել է մեկ գիսաստղ և ավելին քան 1000 փոքր մոլորակ 1996-ից 1999 թվականը[1][2]։

ODAS ծրագիրը գործում էր միջազգային նախաձեռնության շրջանակներում, որը ուղղված էր Երկրին մոտեցող աստերոիդների որոնմանը, այս նախաձեռնությանը սկիզբ էր դրել Միջազգային աստղագիտական միության «Երկրին մոտեցող մարմինների աշխատանքային խումբը»[2]։ Ծրագիրը սկսվեց 1996 թվականի հոկտեմբերին և կանգնեցվեց 1999 թվականի ապրիլին, աստղադիտակի վերազինման համար, սակայն աստղադիտակը դրանից հետո չվերաբացվեց[3]։ Հետազոտությունների ընթացքում դիտարկումները կատարվում էին ամեն ամսվա 15 օրերի ընթացքում, երբ Լուսնի լույսը նվազագույնն էր, լուսնային ամսվա առաջին և վերջին քառորդների ժամանակ[2]։ Ծրագրի շրջանակներում օգտագործվում էր Լազուր ափի աստղադիտարանի 90 սանտիմետրանոց Շմիդտի աստղադիտակը, Նիսի մոտ, հարավային Ֆրանսիայում։ Շարժվող մարմինների հայտնաբերման համար օգտագործվում էր ԼԿՍ լուսանկարչական խցիկի[4] և համակարգչային ծրագրի[5] համակցությունը։

Ծրագրի գործունեության ընթացքում դիտարկվել է ընդհանուր առմամբ 10 523 մարմին, կատարվել է 44 433 դիրքային չափումներ, և հայտնաբերվել են ավելին քան հազար աստերոիդներ, համաձայն ՓՄԿ-ի կանոնների (2010 թվականի հոկտեմբերին հայտնաբերված մարմինների հայտնաբերման կանոնները փոխվեցին[6]։ Համաձայն հին կանոնների ODAS ծրագրով հայտնաբերվել էր 1020 աստերոիդ)։ Հայտանբերված մարմինների մեջ են նաև 5 Երկրին մոտեցող աստերոիդներ և 8 Մարսի ուղեծիրը հատող աստերոիդներ։ OADS ծրագրի շրջանակներում նաև «վերահայտնաբերվել» են նախկինում կորսված մարմիններ և հայտնաբերվել է 198P/ODAS գիսաստղը[2]։ Հայտնաբերված Երկրին մոտեցող աստերոիդներն են. (189011) Օգմիոս, (452307) 1997 XV11 (վերահայտնաբերված), (16912) Ռիանոն, 1998 SJ2 և 1998 VD31։

Աստերոիդների հայտնաբերումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

ODAS ծրագրին Փոքր մոլորակների կենտրոնի կողմից վերագրվում են ավելին քան հազար համարակալված աստերոիդների հայտնաբերումներ 1996-ից 1999 թվականները ընկած ժամանակահատվածում[1]։ ODAS ծրագրի պաշտոնական կայքում հրատարակված ցանկը կարող է տարբերվել ՓՄԿ-ի ցանկից, քանի որ ավելացվել են նոր համարակալված մարմիններ, իսկ որոշ ODAS ծրագրի կողմից հայտնաբերված մարմինների հայտնաբերումը այլևս չի վերագրվում այդ ծրագրին։ Օրինակ, ODAS-ի ցանկերում նշված (129562) 1997 CJ23 և (164798) 1999 JC1 աստերոիդները այժմ պաշտոնապես վերագրվում են համապատասխանաբար Սփեյսուոչ և Կատալինա ծրագրերին[7][8]։

Տես նաև[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 «Minor Planet Discoverers (by number)»։ Minor Planet Center։ 11 July 2018։ Վերցված է 18 July 2018 
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 Hahn Gerhard (6 February 2015)։ «O.D.A.S. Home Page»։ European Asteroid Research Node։ Վերցված է 10 February 2016 
  3. Paine Michael (2000-04-26)։ «Bigger Telescopes Seek Killer Asteroids»։ space.com։ Վերցված է 2006-08-13 
  4. Maury Alain, Ragey Jean Pierre, Viot Hervé, Michaelis Harald, Behnke Thomas (December 1997)։ «Converting a Schmidt Telescope to CCDs: the OCA/DLR Asteroid Survey»։ in James W. Beletic, Paola Amico։ Optical Detectors for Astronomy : Proceedings of an ESO CCD workshop held in Garching, Germany, October 8–10, 1996։ Boston, Mass.: Kluwer Academic Publishers։ էջ 239։ Bibcode:1998ASSL..228..239M։ doi:10.1007/978-94-011-5262-4_37։ Վերցված է 10 February 2016 
  5. Hahn, Gerhard (December 1998)։ «Image processing and astrometric reduction routines of the OCA-DLR Asteroid Survey (O.D.A.S.)»։ Acta Historica Astronomiae 6: 174։ Bibcode:1999AcHA....6..174H։ Վերցված է 10 February 2016 
  6. «Minor Planet Electronic Circular – EDITORIAL NOTICE»։ MPC։ 19 October 2010 
  7. «129562 (1997 CJ23)»։ Minor Planet Center։ Վերցված է 10 February 2016 
  8. «164798 (1999 JC1)»։ Minor Planet Center։ Վերցված է 10 February 2016