Airbus A380 (արեւմտահայերէն)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
(Վերահղված է Airbus A380ից)
1er vol de l' A380.jpg

Airbus A380-ը երկու հարկանի չորս շարժիչով օդանաւ մըն է, որը կ'արտադրուէ Airbus ընկերութեան կողմէ։ Առաջին անգամ Airbus A380-ը թռչեցաւ 27 Ապրիլ 2005-ին, Թուլուզ քաղաք։ Մինչեւ, որ այս օդանաւին վերջնական անուն գտնւի, Airbus A380-ը կոչուած էր Airbus A3XX։

Առաջին ընկերությունը, որ Airbus A380-ը գործածած է, Singapore Airlines-ը եղած է, որ 10 հատ A380 ապսպրեց։

Airbus A380-ին Մասին[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

A380-ը աշխարհի վրայ ամէնէ մեծ օդանաւն է, որ 73 մեդր երկար է եւ 24,10 մեդր բարձր։ Boeing 747-ին տեղը արաւ, որ ամենէ մեծ ճամբորդական օդանաւն էր։

Այս սաւառնակը ունի չորս շարժիչ, որ Engine Alliance-ը կամ Rolls-Royce-ը կը շինէն։ Թռիչքային կշիռը 560 թօն է, դատարկ օդանաւի 280 քաշի պարագային։ Այսօրուայ դրութեամբ A380-ը նաեւ ամենէ խոշոր օդանաւն է, եւ աւելի շատ ուղեւորներ փոխադրելու կարողութեամբ օժտուած է, քան Boeing 747-ը, որը 36 տարիների ընթացքին խոշորագոյնը եղած է։ Այս շատ ծանր օդանավը ունի քսան անիվ իր ծանրութիւնը շալակելու համար եւ երկու ավելորդ անիւներ, որ առջեւն են։

A380-ին մասերը բոլոր Եւրոպային մէջ կը շինուին։ Մարմինը կը շինուի Ֆրանսա եւ Գերմանիա, պոչը՝ Սպանիա եւ թեւերը՝ Միացեալ Թագաւորութեան մէջ։ Ունի նաեւ բեռնատար ձեւատարբերակ մը՝ A380F, մինչեւ 150 թօն բեռները 10 370 ք.մ. հեռավորութեան վրայ փոխադրելու կարողութիւնով։

A380-ը խոշոր օդանաւերու շարքին մէջ ամենախնայողականն է, մէկ ուղեւորին վրայ ծախսուող վառելիքի քանակը 100 ք.մ. ճամբայի համար կը կազմէ երեք լիդր, որը, Airbus-ին ասելով[1] 17%-ով պակաս է, քան կը ծախսէ "այսօրուայ ամենէ մէծ օդանաւը" (ամէնայն հաւանականութեան նկատի ունեցած են Boeing 747-ը)։ Համապատասխանաբար, պակաս է նաեւ ածխաթթու կազի արտանետումը, որը մէկ ուղեւորին համար կը կազմե 75 կրամ՝ 100 ք.մ. ճամբային համար։ Սա կարեւոր արդիւնքներին ընկերութիւնը հասած է նաեւ համակցուած նիւթեր օգտագործելով օդանաւի քաշը իջեցնելուն միջոցաւ։ Ատոր համար լայնորէն օգտագործած են լաւացրած ալումինէ համաձուլուածքներ ու նաեւ՝ նօր նիւթեր։ Զօրօրինակ, 11 թօն կշիռով կեդրոնական շարժակայանը 40%-ով ածխածնային ճկազանգուածէն կազմուած է[2], իսկ ֆուզըլաժին վերին եւ կողային ծածկոյթները GLARE(անգլ.) բաղադրեալ նիւթերէն շինած են։ Գամերուն թիւին պակասեցումին համար ֆուզըլաժին ստորին ծածկույթի միացումները լազերային եռակցումով ըրած են։

Airbus A380-ին լայնական կտրուածքին վրայ կ'երեւայ նստարաններու դասաւորութիւնը

А380-ին նախամշակելը մօտ տասը տարի տեւած է։ Ամբողջ ծրագիրին արժէքը մօտ 12 միլիար € կազմած է։ Airbus-ը կը հաւատացնէ, որ ընկերութեան ծախսերը հատուցանելու համար անհրաժեշտ է, որ վաճառւի 420 օդանաւ, սակայն, որոշ տեսաբաններու գնահատականներով սա քանակը պէտք է, որ շատ աւելի մէծ ըլլայ։[3].

Airbus A380-ին Տեսակները[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Երկու տեսակ Airbus A380 կայ՝

  • Airbus A380-800-ը, որ ճամբորդական օդանավ մըն է։
  • Airbus A3800-800F-ը, որ բեռնատար օդանավ մըն է։

Airbus A380-ի Շարժիչները[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Airbus A380-ը ունի երկու տեսակ շարժիչ՝

  • Engine Alliance GP7200 շարժիչը, որ ամերիկեան եւ եւրոպական ընկերութիւններ կը շինեն։

General Electric, Patt & Whitney եւ Snecma ընկերութիւնները իրար միացան այս շարժիչը ընելու համար։

  • Rolls-Royce Trent 900 շարժիչը, որ Անգլիա կը շինուի։ Միայն Rolls-Royce-ը այս շարժիչը կը կազմէ, GP7200-ին պէս ուրիշ ընկերութիւններու հետ չաշխատիր։

Պատահարներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • 2010-ին նոյեմբեր 4-ին Qantas ընկերութեան Սինկափուրէն Սիտնի երթացող A380 օդանաւի մէկ շարժիչներէն մին օդ բարձրանալէն քանի մը վայրկյան ետք խափանւեցաւ։ Օդանաւը վերադարձաւ Սինկափուր եւ կատարեցաւ հարկադիր վայրէջք։ Օդանաւին մէջ եղած 433 ճամբորդներէն եւ անձնակազմին 26 անդամներէն ոչ մէկ տուժած էր։ Նոյեմբեր 5-ին 5 Qantas-ին գլխաւոր Ալէն Ճօյս (Alan Joyce) հայտարած է, որ շարժիչին հրաժարելու պատճառը կրնայ ըլլայ մշակման փուլին մէջ Rolls-Royce ընկերութեան թոյլ տուած սխալը, կամ ալ հնարաւոր է, որ շարժիչի մասերէն մէկու պատրաստման ժամանակ օգտագործած անորակ նիւթը։
  • 2011 թուականի ապրիլ 12-ին Air France ընկերութեան օդանաւը, որ կը պատրաստեր Նիւ Եորքի Ճօն Քենետի օդակայանեն թռչիլ, թեւով դիպաւ Delta Air Lines ընկերութեան CRJ 700 օդանավի մը պոչին։ Ֆրանսական ընկերութեան օդանաւին մէջ կային 475 ճամբորդներ, Delta Air Lines-ինի մէջ՝ 62 հոգի, անոնցմէ որեւէ մէկ չէր տուժած։

Տե՛ս նաեւ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]


  Airbus օդանաւները Logo Airbus 2014.svg
A300 · Beluga · A310 · A320 · A330 · A340 · A380 

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]