200 եվրո արժողությամբ թղթադրամներ
| Ենթակատեգորիա | • թղթադրամ • Եվրո թղթադրամներ  | |
|---|---|---|
| Նախորդ | • 20 եվրո թղթադրամ • Հիսուն եվրո արժողությամբ թղթադրամ • հարյուր եվրո թղթադրամ • 200 եվրո արժողությամբ թղթադրամներ | |
| Հաջորդ | • Հինգ հարյուր եվրո | |
| Նյութ | բամբակ | |
| Լայնություն | 153 միլիմետր | |
| Բարձրություն | 77 միլիմետր | |
| Նոմինալ | 200 եվրո | |
Երկու հարյուր եվրոյի թղթադրամը (200 եվրո) երկրորդ ամենաբարձր արժեքով եվրո թղթադրամն է (և ամենաբարձր արժեքով եվրո թղթադրամը արտադրության մեջ) և օգտագործվել է եվրոյի (իր կանխիկ ձևով) ներդրումից ի վեր՝ 2002 թվականին[1]։ Թղթադրամն օգտագործվում է 25 երկրներում (և Կոսովոյում), որոնք ունեն այն որպես միակ արժույթ (24-ը օրինականորեն ընդունում են այն), որոնց երկրներում ներկայումս ընդհանուր բնակչությունը կազմում է մոտ 350 միլիոն[2]։ 2023 թվականի հուլիսին եվրոգոտու շուրջ շրջանառության մեջ է եղել մոտ 849 000 000 երկու հարյուր եվրո թղթադրամ: Այն երկրորդ ամենաքիչ շրջանառվող անվանական արժեքն է, որը կազմում է ընդհանուր թղթադրամների 2,9%-ը։[3]
Այն մեծությամբ երկրորդ նոտան է՝ 153 × 82 մմ չափերով, և առաջին շարքն ունի դեղին-շագանակագույն գունային գամմա, իսկ երկրորդ շարքը՝ շագանակագույն[4]: Գրառման մեջ պատկերված են կամուրջներ և կամարներ և դռներ՝ արտ նովո ոճով (19-րդ դար)։ 200 եվրոյի թղթադրամը պարունակում է անվտանգության մի քանի բարդ առանձնահատկություններ, ինչպիսիք են ջրանիշները, անտեսանելի թանաքը, հոլոգրամները և միկրոտպագրությունը, որոնք փաստում են դրա իսկությունը:
Եվրոպա շարքի 200 եվրո թղթադրամի դիզայնը բացահայտվել է 2018 թվականի սեպտեմբերի 17-ին և թողարկվել 2019 թվականի մայիսի 28-ին։[5]
Պատմություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Եվրոն հիմնադրվել է 1999 թվականի հունվարի 1-ին, երբ այն դարձավ Եվրոպայում ավելի քան 300 միլիոն մարդու արժույթը[6]: Իր գոյության առաջին երեք տարիներին այն անտեսանելի արժույթ էր, որն օգտագործվում էր միայն հաշվապահության մեջ: Եվրո կանխիկ դրամը ներմուծվել էր միայն 2002 թվականի հունվարի 1-ին, երբ այն փոխարինեց եվրոգոտու 12-ի երկրների ազգային թղթադրամներին և մետաղադրամներին, ինչպիսին է ֆիննական մարկկան:[6]
2007 թվականին Սլովենիան առաջին երկիրն էր, որն ընդունեց եվրոն 2002 թվականին եվրոյի թղթադրամների և մետաղադրամների ներդրումից հետո[7], որին հաջորդում են Կիպրոսը և Մալթան՝ 2008 թվականին[8], Սլովակիան՝ 2009 թվականին[9], Էստոնիան՝ 2011 թվականին[10],Լատվիան՝ 2014 թվականին, Լիտվան՝ 2015 թվականին[11], Խորվաթիան ամենավերջին երկիրն է, որը միացել է եվրոյի գոտուն 2023 թվականին[12]։
Փոփոխության շրջան
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Փոխանակման ժամանակահատվածը, որի ընթացքում նախկին արժույթների թղթադրամներն ու մետաղադրամները փոխանակվում էին եվրոյով, տևեց մոտ երկու ամիս՝ 2002 թվականի հունվարի 1-ից մինչև 2002 թվականի փետրվարի 28-ը: Ազգային արժույթների օրինական վճարումը դադարեցնելու պաշտոնական ամսաթիվը տատանվում էր անդամ երկրներից անդամ երկրներ[6]: Ամենավաղ ամսաթիվը եղել է Գերմանիայում, որտեղ նշանը պաշտոնապես դադարել է օրինական վճարում լինել 2001 թվականի դեկտեմբերի 31-ին, թեև փոխանակման ժամկետը տևել է դրանից հետո երկու ամիս: Նույնիսկ այն բանից հետո, երբ հին արժույթները դադարեցին օրինական վճարում լինելուց, դրանք շարունակեցին ընդունվել ազգային կենտրոնական բանկերի կողմից տասը տարի կամ ավելի[6][13]։
Փոփոխություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Մինչև 2003 թվականի նոյեմբերը տպագրված նոտաները կրում են Եվրոպական կենտրոնական բանկի առաջին նախագահ Վիմ Դյուիզենբերգի ստորագրությունը, որին 2003 թվականի նոյեմբերի 1-ին փոխարինել է Ժան-Կլոդ Տրիշեն, որի ստորագրությունը առկա է 2003 թվականի նոյեմբերից մինչև 2012 թվականի մարտ ամիսների ընթացքում[14]:
Մինչև 2013 թվականի մայիսը կար եվրոյի թղթադրամների միայն մեկ շարք, սակայն նախատեսվում էր թողարկել նոր շարք՝ առաջինի նման[15]։ Բանկային թղթադրամները կփոխարինվեն աճման կարգով[16]: Այսպիսով, առաջին նոր թղթադրամը հինգ եվրոանոց թղթադրամն էր, որը շրջանառության մեջ էր 2013 թվականի մայիսի 2-ից: Դրա նոր դիզայնը հրապարակվեց 2013 թվականի հունվարի 10-ին Ֆրանկֆուրտի (Գերմանիա) հնագիտական թանգարանում[17]: Թեև նման է նախորդ նշումներին, դիզայնի աննշան փոփոխությունները ներառում են թարմացված քարտեզ և Եվրոպայի հոլոգրամ[18]: Ավելին, նոր նշումները արտացոլում են Եվրամիության ընդլայնումը։ Նախորդ թողարկումները չեն ներառում Կիպրոսի և Մալթայի անդամները (Կիպրոսն արևելքում քարտեզից դուրս է, իսկ Մալթան չափազանց փոքր էր պատկերելու համար[19])։ Դա կլինի առաջին անգամը, երբ բուլղարական կիրիլյան այբուբենը կօգտագործվի թղթադրամների վրա՝ 2007 թվականին Եվրամիությանն անդամակցելու արդյունքում Բուլղարիայի կողմից: Հետևաբար, եվրո թղթադրամների նոր շարքը կներառի «ЕВРО», որը բուլղարական «ԵՎՐՈ»-ի ուղղագրությունն է, ինչպես նաև «ЕЦБ» հապավումը (բուլղարերեն՝ Europeйska Central Bank[20]):
Europa շարքի 200 եվրո թղթադրամի դիզայնը բացահայտվել է 2018 թվականի սեպտեմբերի 17-ին և թողարկվել 2019 թվականի մայիսի 28-ին[5]։ Առաջին սերիայի թղթադրամները օրինական վճարման միջոց են և միշտ կպահպանեն իրենց արժեքը: Դրանք կշարունակեն շրջանառվել Եվրոպայի շարքի հետ մեկտեղ, մինչև մնացած պաշարները սպառվեն[21]:
2020 թվականից Քրիստին Լագարդի ստորագրությունը աստիճանաբար կսկսի հայտնվել շրջանառության մեջ մտնող թղթադրամների վրա՝ դառնալով եվրոյի թղթադրամների վրա հայտնված չորրորդ ստորագրությունը[22]։
Դիզայն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
200 եվրոյի թղթադրամի չափերը՝ 153 միլիմետր (6,0 դյույմ) × 82 միլիմետր (3,2 դյույմ) և ունի դեղին-շագանակագույն գունային գամմա[4]:Բոլոր եվրոյի թղթադրամները պատկերում են կամուրջներ և կամարներ և դռներ՝ յուրաքանչյուրը տարբեր պատմական եվրոպական ոճով, 200 եվրոյի թղթադրամը ցույց է տալիս Art Nouveau-ի դարաշրջանը (19-րդ դար[23]): Թեև Ռոբերտ Կալինայի օրիգինալ նախագծերը նախատեսված էին իրական հուշարձաններ ցուցադրելու համար, քաղաքական նկատառումներով կամուրջը և արվեստը ճարտարապետական դարաշրջանի ընդամենը հիպոթետիկ օրինակներ են[24]:
Ինչպես բոլոր եվրոյի թղթադրամները, այն պարունակում է անվանումը, ԵՄ դրոշը, ԵԿԲ նախագահի ստորագրությունը և այդ բանկի սկզբնատառերը ԵՄ տարբեր լեզուներով, Եվրոպայի քարտեզ, ԵՄ արտասահմանյան տարածքների պատկեր, ԵՄ դրոշի աստղեր և անվտանգության տասներկու առանձնահատկություններ, ինչպես նշված է ստորև[4]:
Անվտանգության առանձնահատկություններ (առաջին սերիա)
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]200 եվրոյի թղթադրամը պաշտպանված է հետևյալով.
- Գույնը փոխող թանաք[23]՝ օգտագործվում է նոտայի հետևի մասում գտնվող թվի վրա, որը կարծես թե փոխում է գույնը մանուշակագույնից շագանակագույն, երբ նշումը թեքված է[25]:
- Երկկողմանի նոտայի վերևի անկյունում տպված թափանցիկ համարը[23]՝ կարծես, հիանալի կերպով համակցված է և կազմում է արժեքի թիվը, երբ այն պահվում է լույսի դիմաց[26]:
- Փայլուն շերտ[23]՝թղթադրամի հետևի մասում, որը ցույց է տալիս արժեքի համարը և եվրոյի խորհրդանիշը[23]։
- Հոլոգրամ[23]՝ հոլոգրամի պատկերը փոխվում է արժեքի և պատուհանի կամ դռան միջև, սակայն հետին պլանում հայտնվում են միկրոտառերի ծիածանի համակենտրոն շրջանակներ, որոնք կենտրոնից շարժվում են կարկատակի եզրեր[25]։
- Եվրիոնի համաստեղություն[23]՝ սա խորհրդանիշների օրինակ է, որը հայտնաբերվել է 1996 թվականից ի վեր աշխարհի մի շարք թղթադրամների դիզայնի վրա: Այն ավելացվել է, որպեսզի օգնի ծրագրային ապահովմանը հայտնաբերել թվային պատկերում թղթադրամի առկայությունը[23]։
- Ջրի նիշեր[23]՝ որոնք հայտնվում են լույսի մոտ պահելիս[23]։
- Բարձրացված տպագրություն[23]՝ հիմնական պատկերում թղթադրամների առջևի տառերը և արժեքային թվերը կբարձրացվեն[27]:
- Ուլտրամանուշակագույն թանաք[23]՝ թուղթը ինքնին չի լուսավորվում, սակայն թղթի մեջ ներդրված մանրաթելերը դառնում են տեսանելի և ունեն կարմիր, կապույտ ու կանաչ գույներ։ ԵՄ դրոշը դառնում է կանաչ, իսկ աստղերը՝ նարնջագույն։ ԵԿԲ նախագահի՝ ներկայումս Մարիո Դրագիի ստորագրությունը դառնում է կանաչ։ Առջևի կողմի մեծ աստղերն ու փոքր շրջանները լուսավորվում են, իսկ հետևի կողմում Եվրոպայի քարտեզը, կամուրջը և արժույթի թվային արժեքը երևում են դեղին գույնով[28]։
- Միկրոտպագրություն՝[23] թղթադրամների տարբեր հատվածների վրա կա միկրոտպագրություն, օրինակ՝ «ΕΥΡΩ» (Հունարեն տառերով EURO) դիմացի մասում: Միկրոտեքստը սուր է, ոչ լղոզված[28]:
- Անվտանգության թել՝[23] ներդրված թղթադրամի թղթի մեջ։ Թելը կհայտնվի որպես մուգ շերտ, երբ պահվում է լույսի մոտ: «ԵՎՐՈ» բառը և արժեքը փոքր տառերով դրված են թելի վրա[26]։
- Պերֆորացիաներ՝[23] հոլոգրամում, որոնք կկազմեն եվրոյի խորհրդանիշը: Կան նաև փոքր թվեր, որոնք ցույց են տալիս արժեքը[26]։
- Փայլատ մակերես՝[23] նոտայի թուղթը պատրաստված է մաքուր բամբակից, որն իրեն փխրուն և ամուր է թվում, ոչ թեթև կամ մոմավառության[27]։
- Շտրիխ կոդեր[23],
- Սերիական սերիա[23]:
Անվտանգության առանձնահատկություններ (Եվրոպա սերիա)
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Ի լրումն նախորդ շարքի առանձնահատկությունների, Եվրոպա սերիան ներառում է «Արբանյակային հոլոգրամ», որը ցույց է տալիս երկու փոքր € խորհրդանիշ, որոնք շրջում են անվանական համարը, երբ թղթադրամը թեքված է[29][30]։
Շրջանառություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Եվրոպական կենտրոնական բանկը ուշադիր հետևում է եվրոյի մետաղադրամների և թղթադրամների շրջանառությանը և պաշարներին։ Եվրոհամակարգի խնդիրն է ապահովել եվրոյի թղթադրամների արդյունավետ և սահուն մատակարարումը և պահպանել դրանց ամբողջականությունը եվրոյի տարածքում[31]:
2022 թվականի դեկտեմբերին եվրոյի տարածքում շրջանառության մեջ է եղել 849 655 561 երկու հարյուր եվրո արժողությամբ թղթադրամ[31]՝ 170 443 203 200 եվրո արժողությամբ։
Սա զուտ թիվ է, այսինքն՝ Եվրոհամակարգի կենտրոնական բանկերի կողմից թողարկված թղթադրամների քանակը՝ առանց հետագա տարբերակման, թե ում է պատկանում թողարկված արժույթը, այդպիսով ներառելով նաև վարկային կազմակերպությունների կողմից պահվող բաժնետոմսերը:
Բացի առաջին հավաքածուի ներդրման ամսաթվից՝ 2002թ. հունվարին, թվերի հրապարակումն ավելի նշանակալից է ամեն տարի հավաքվող թղթադրամների առավելագույն քանակի հաշվին: Թիվն ավելի մեծ է տարեվերջին, բացառությամբ այս նշումի՝ 2008, 2010, 2012 և 2015 թվականներին։
Թվերը հետևյալն են.
| Ամսաթիվ | Թղթադրամներ | € Արժեք | Ամսաթիվ | Թղթադրամներ | € Արժեք |
|---|---|---|---|---|---|
| Հունվար 2002 | 75 421 757 | 15 084 351 400 | Հուլիս 2010 | 181 858 874 | 36 371 774 800 |
| Դեկտեմբեր 2002 | 120 848 425 | 24 169 685 000 | Դեկտեմբեր 2011 | 181 310 811 | 36 262 162 200 |
| Դեկտեմբեր 2003 | 135 427 641 | 27 085 528 200 | Հուլիս 2012 | 186 993 311 | 37 398 662 200 |
| Դեկտեմբեր 2004 | 143 140 953 | 28 628 190 600 | Դեկտեմբեր 2013 | 198 885 476 | 39 777 095 200 |
| Դեկտեմբեր 2005 | 148 773 663 | 29 754 732 600 | Դեկտեմբեր 2014 | 203 899 589 | 40 779 917 800 |
| Դեկտեմբեր 2006 | 152 824 231 | 30 564 846 200 | Հուլիս 2015 | 207 347 096 | 41 469 419 200 |
| Դեկտեմբեր 2007 | 155 685 857 | 31 137 171 400 | Դեկտեմբեր 2016 | 233 613 819 | 46 722 763 800 |
| Նոյեմբեր 2008 | 171 129 645 | 34 225 929 000 | Դեկտեմբեր 2017 | 246 699 262 | 49 339 852 400 |
| Դեկտեմբեր 2009 | 178 236 652 | 35 647 330 400 | Դեկտեմբեր 2018 | 255 696 896 | 51 139 379 200 |
2019 թվականի մայիսի 28-ին թողարկվեց նոր «Եվրոպա» շարքը։
Առաջին շարքի թղթադրամները թողարկվել են «Եվրոպա» շարքի մի քանի շաբաթների թղթադրամների հետ միասին, մինչև առկա պաշարները սպառվեն, այնուհետև աստիճանաբար հանվել շրջանառությունից: Այսպիսով, երկու շարքերն էլ զուգահեռ են ընթանում, սակայն առաջին շարքում համամասնությունն անխուսափելիորեն հակված է կտրուկ նվազման:
| Ամսաթիվ | Թղթադրամներ | € Արժեք | «1» շարքի մնացորդը | € Արժեք | Համամասնությունը |
|---|---|---|---|---|---|
| Դեկտեմբեր 2019 | 412 700 600 | 82 540 120 000 | 259 859 053 | 51 971 810 600 | 63.0% |
| Դեկտեմբեր 2020 | 652 790 496 | 130 558 099 200 | 257 177 851 | 51 435 570 200 | 39.4% |
| Դեկտեմբեր 2021 | 872 033 157 | 174 406 631 400 | 256 608 972 | 51 321 794 400 | 29.4% |
| Դեկտեմբեր 2022 | 852 106 913 | 170 421 382 600 | 193 403 100 | 38 680 620 000 | 22.7% |
| Դեկտեմբեր 2023 | 843 567 506 | 168 713 501 200 | 169 623 378 | 33 924 675 600 | 20.1% |
| Դեկտեմբեր 2024 | 849 655 561 | 169 931 112 200 | 151 728 901 | 30 345 780 200 | 17.9% |
ԵԿԲ-ի տրամադրած վերջին թվերը հետևյալն են.
| Ամսաթիվ | Թղթադրամներ | € Արժեք | «1» շարքի մնացորդը | € Արժեք | Համամասնությունը |
|---|---|---|---|---|---|
| February 2025 | 852 216 016 | 170 443 203 200 | 149 137 808 | 29 827 561 600 | 17.5% |
Իրավական տեղեկատվություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Իրավական առումով և՛ Եվրոպական կենտրոնական բանկը, և՛ եվրոգոտու երկրների կենտրոնական բանկերը իրավունք ունեն թողարկել յոթ տարբեր եվրո թղթադրամներ։ Գործնականում միայն գոտու ազգային կենտրոնական բանկերը ֆիզիկապես թողարկում և դուրս են բերում եվրո թղթադրամներ։ Եվրոպական կենտրոնական բանկը չունի դրամարկղ և ներգրավված չէ որևէ կանխիկ գործառնության մեջ[6]։
Հետևում
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Եվրոպայում կան մարդկանց մի քանի համայնքներ, մասնավորապես՝ EuroBillTrackerը[32], ովքեր, որպես հոբբի, հետեւում են եվրոյի թղթադրամներին, որոնք անցնում են իրենց ձեռքերով՝ արձանագրելով, թե որտեղ են նրանք ճանապարհորդում[32]։ Նպատակն է հնարավորինս շատ գրառումներ գրանցել՝ իմանալու մանրամասներ դրանց տարածման մասին, այսինքն՝ որտեղ են դրանք ճամփորդում, և ստեղծել վիճակագրություն և վարկանիշներ. օրինակ՝ որ երկրներում ավելի շատ տոմսեր կան[32]։ EuroBillTracker-ը 2018 թվականի սեպտեմբերի դրությամբ գրանցել է ավելի քան 180 միլիոն թղթադրամ[33], ավելի քան 3,3 միլիարդ եվրո արժողությամբ[33]։
Ծանոթագրություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- ↑ «Witnessing a milestone in European history». The Herald. Back Issue. 2002 թ․ հունվարի 1. Արխիվացված է օրիգինալից 2018 թ․ օգոստոսի 1-ին. Վերցված է 2011 թ․ հոկտեմբերի 23-ին.
- ↑
- «ECB: Map of euro area». ECB. ecb.int. 2023 թ․ հունվարի 1. Վերցված է 2024 թ․ նոյեմբերի 25-ին.
- «By monetary agreement between France (acting for the EC) and Monaco». 2002 թ․ մայիսի 31. Վերցված է 2010 թ․ մայիսի 30-ին.
- «By monetary agreement between Italy (acting for the EC) and San Marino». 2001 թ․ հուլիսի 27. Վերցված է 2010 թ․ մայիսի 30-ին.
- «By monetary agreement between Italy (acting for the EC) and Vatican City». 2001 թ․ հոկտեմբերի 25. Վերցված է 2010 թ․ մայիսի 30-ին.
- «By monetary agreement between European Union and the Principality of Andorra». 2011 թ․ դեկտեմբերի 17. Վերցված է 2024 թ․ նոյեմբերի 25-ին.
- ↑ «ECB Statistical Data Warehouse, Reports>ECB/Eurosystem policy>Banknotes and coins statistics>1.Euro banknotes>1.1 Quantities». ECB. European Central Bank. Արխիվացված է օրիգինալից 2021 թ․ հունվարի 12-ին. Վերցված է 2025 թ․ մայիսի 29-ին.
- 1 2 3 «ECB: Banknotes». European Central Bank. 2002. Վերցված է 2011 թ․ հոկտեմբերի 13-ին.
- 1 2 «ECB unveils new €100 and €200 banknotes».
- 1 2 3 4 5 «ECB: Introduction». ECB. 2020 թ․ նոյեմբերի 12. Վերցված է 21 October 2011-ին.
- ↑ «Slovenia joins the euro area - European Commission». European Commission. 2011 թ․ հունիսի 16. Արխիվացված է օրիգինալից 2013 թ․ սեպտեմբերի 11-ին. Վերցված է 2013 թ․ օգոստոսի 6-ին.
- ↑ «Cyprus and Malta adopt the euro - BBC NEWS». BBC News. British Broadcasting Corporation. 2008 թ․ հունվարի 1. Վերցված է 2013 թ․ օգոստոսի 6-ին.
- ↑ Kubosova, Lucia (2008 թ․ դեկտեմբերի 31). «Slovakia Joins Decade-Old Euro Zone - Businessweek». Bloomberg Businessweek. Bloomberg. Արխիվացված է օրիգինալից 2013 թ․ օգոստոսի 6-ին. Վերցված է 2013 թ․ օգոստոսի 6-ին.
- ↑ «Estonia to join euro zone in 2011». RTÉ News. Radió Teilifís Éireann. 2010 թ․ հուլիսի 13. Վերցված է 2013 թ․ օգոստոսի 6-ին.
- ↑ Van Tartwijk, Maarten; Kaza, Juris (2013 թ․ հուլիսի 9). «Latvia Gets Green Light to Join Euro Zone -WSJ.com». Wall Street Journal. Վերցված է 2013 թ․ հուլիսի 31-ին.
- ↑ Falagiarda, Matteo; Gartner, Christine (2023 թ․ հունվարի 12). «Croatia adopts the euro». European Central Bank. Վերցված է 2023 թ․ հունիսի 25-ին.
- ↑ «Press kit - tenth anniversary of the euro banknotes and coins» (PDF). ECB. Central Bank of Ireland. 2011. Արխիվացված է օրիգինալից (PDF) 2012 թ․ նոյեմբերի 14-ին. Վերցված է 2012 թ․ օգոստոսի 21-ին.
- ↑ «The signature of Mario Draghi on euro banknotes». 2011 թ․ հունվարի 13. Վերցված է 2024 թ․ դեկտեմբերի 7-ին.
- ↑ «ECB Monthly bulletin- August 2005 - THE EURO BANKNOTES: DEVELOPMENTS AND FUTURE CHALLENGES» (PDF). ECB. ecb.int. 2005 թ․ օգոստոս. Վերցված է 2012 թ․ օգոստոսի 21-ին. «p.43, section 'THE SECOND SERIES OF EURO BANKNOTES'»
- ↑ Eurosystem to introduce second series of euro banknotes – the “Europa” series
- ↑ Eurosystem unveils the Europa series €5 banknote
- ↑ Randow, Jana (2012 թ․ սեպտեմբերի 1). «ECB Said to Use Greek Myth for Security on New Euro Notes». Bloomberg. Bloomberg. Վերցված է 2013 թ․ օգոստոսի 7-ին.
- ↑ European Central Bank. «The Euro: Banknotes: Design elements». Վերցված է 2009 թ․ հուլիսի 5-ին. «The banknotes show a geographical representation of Europe. It excludes islands of less than 400 square kilometres because high-volume offset printing does not permit the accurate reproduction of small design elements.»
- ↑ «Superimpose - ECB - Our Money». Our Money. 2013. Արխիվացված է օրիգինալից 2013 թ․ փետրվարի 13-ին. Վերցված է 2013 թ․ օգոստոսի 7-ին.
- ↑ Current banknotes
- ↑ «Christine Lagarde has already put her signature on EURO banknotes». eudebates.tv (ամերիկյան անգլերեն). 2019 թ․ նոյեմբերի 27. Վերցված է 2020 թ․ մայիսի 18-ին.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 «ECB: Security Features». ECB. 2018 թ․ սեպտեմբերի 11. Վերցված է 23 October 2011-ին.
- ↑ «Money talks – the new Euro cash». BBC News. 1996 թ․ դեկտեմբեր. Վերցված է 2011 թ․ հոկտեմբերի 13-ին.
- 1 2 «ECB:Tilt». ECB. ecb.int. 2002 թ․ հունվարի 1. Արխիվացված է օրիգինալից 2012 թ․ հոկտեմբերի 19-ին. Վերցված է 2011 թ․ հոկտեմբերի 22-ին.
- 1 2 3 «ECB: Look». ECB. ecb.int. 2002 թ․ հունվարի 1. Արխիվացված է օրիգինալից 2011 թ․ հոկտեմբերի 23-ին. Վերցված է 2011 թ․ հոկտեմբերի 22-ին.
- 1 2 «ECB: Feel». ECB. ecb.int. 2011 թ․ հունվարի 1. Արխիվացված է օրիգինալից 2011 թ․ հոկտեմբերի 21-ին. Վերցված է 2011 թ․ հոկտեմբերի 22-ին.
- 1 2 «ECB: Additional features». ECB. ecb.int. 2002 թ․ հունվարի 1. Արխիվացված է օրիգինալից 2011 թ․ հոկտեմբերի 23-ին. Վերցված է 2011 թ․ հոկտեմբերի 22-ին.
- ↑ «New euro banknotes make use of high technology». Bank of Finland. 2019 թ․ մայիսի 27. Արխիվացված է օրիգինալից 2023-12-11-ին. Վերցված է 2025-05-29-ին.
- ↑ «The €uro > Banknotes > Denominations». 2018 թ․ սեպտեմբերի 13. Արխիվացված օրիգինալից 2015 թ․ հուլիսի 16-ին.
- 1 2 «ECB: Circulation». ECB. European Central Bank. 2025 թ․ մարտի 22.
- 1 2 3 «EuroBillTracker - About this site». Philippe Girolami, Anssi Johansson, Marko Schilde. EuroBillTracker. 2002 թ․ հունվարի 1. Արխիվացված օրիգինալից 2013 թ․ մայիսի 7-ին. Վերցված է 2011 թ․ հոկտեմբերի 21-ին.
- 1 2 «EuroBillTracker - Statistics». Philippe Girolami, Anssi Johansson, Marko Schilde. EuroBillTracker. 2002 թ․ հունվարի 1. Վերցված է 2011 թ․ հոկտեմբերի 21-ին.