1990-1998 թվականներին Աչեհում Ինդոնեզիայի ռազմական գործողություններ
| Մասն է | • Սառը պատերազմ • Insurgency in Aceh  | |
|---|---|---|
| Երկիր | Ինդոնեզիա | |
| Վայր | Աչեհ (նահանգ) | |
| Սկսած | 1990 | |
| Ավարտված | 1998 | |
1990–1998 թվականներին Աչեհում Ինդոնեզիայի ռազմական գործողություններ,նաև հայտնի որպես «Կարմիր ցանց» (ինդոն.՝ Օպերասի Ջարինգ Մերա) կամ «Ռազմական գործողությունների տարածք» (ինդոն.՝ Դաերա Օպերասի Միլիտեր/ԴՈՄ), սկսվել են 1990 թվականի սկզբին և տևել են մինչև 1998 թվականի օգոստոսի 22-ը՝ Աչեհում «Ազատ Աչեհի շարժում» (GAM) անջատողական շարժման դեմ: Այդ ժամանակահատվածում Ինդոնեզիայի բանակը աչեխացիների նկատմամբ իրականացրել է մարդու իրավունքների լայնածավալ և համակարգված խախտումներ:[1] Պատերազմը բնութագրվեց որպես «կեղտոտ պատերազմ», որը ներառում էր կամայական մահապատիժներ, առևանգումներ, խոշտանգումներ, զանգվածային բռնաբարություններ, անհետացումներ և գյուղերի հրկիզումներ[2]: «Amnesty International»-ը ռազմական գործողությունների արձագանքը անվանեց «շոկային թերապիա» ԳՄՀ-ի համար[3]։Գյուղերը, որոնք կասկածվում էին GAM-ի գործակալներին ապաստան տալու մեջ, այրվեցին, իսկ կասկածելի զինյալների ընտանիքի անդամները առևանգվեցին և խոշտանգվեցին[3]։ 1989-ից 1998 թվականներին գործողության ընթացքում զոհվել է 9000-ից 12000 մարդ, հիմնականում՝ խաղաղ բնակիչներ[4][5]։
Այս գործողությունն ավարտվեց ABRI-ի գրեթե բոլոր ներգրավված անձնակազմի դուրսբերմամբ՝ Ինդոնեզիայի նորընտիր նախագահ Բ.Ջ. Հաբիբիի հրամանով, 1998 թվականի օգոստոսի 22-ին՝ նախագահ Սուհարտոյի անկումից և «Նոր կարգի» ռեժիմի դարաշրջանի ավարտից հետո։
Ծանոթագրություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- ↑ Rizal Sukma (2004 թ․ փետրվարի 26). Security operations in Aceh: goals, consequences, and lessons. East-West Center Washington. ISBN 978-1-932728-04-0. Վերցված է 2013 թ․ ապրիլի 12-ին.
- ↑ Harriet Martin (2006 թ․ օգոստոսի 15). Kings of Peace Pawns of War: The Untold Story of Peacemaking. Continuum International Publishing Group. ISBN 978-0-8264-9057-5. Վերցված է 2013 թ․ ապրիլի 12-ին.
- ↑ 3,0 3,1 Amnesty International report (1993 թ․ հուլիսի 27). «INDONESIA: "SHOCK THERAPY": RESTORING ORDER IN ACEH 1989-1993». Amnesty International. Վերցված է 2013 թ․ ապրիլի 11-ին.
- ↑ «Conflict and Peacemaking in Aceh: A Chronology | Worldwatch Institute». Արխիվացված է օրիգինալից 2019 թ․ հուլիսի 10-ին.
- ↑ «Document». www.amnesty.org (անգլերեն). Վերցված է 2020 թ․ հունիսի 13-ին.
Արտաքին հղումներ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- APY": RESTORING ORDER IN ACEH 1989-1993
- Indonesia: The War in Aceh
- «Conflict and Peacemaking in Aceh: A Chronology | Worldwatch Institute». Արխիվացված է օրիգինալից 2019 թ․ հուլիսի 10-ին.