Ֆուադ Մեբազա
| Ֆուադ Մեբազա արաբ․՝ فؤاد المبزع | |
|---|---|
 | |
| Ծնվել է | հունիսի 15, 1933 |
| Ծննդավայր | Sidi Bouzid, Թունիս[1] |
| Մահացել է | ապրիլի 23, 2025[2][3] (91 տարեկան) |
| Մահվան վայր | Թունիս, Թունիս |
| Քաղաքացիություն |  Թունիս |
| Մայրենի լեզու | արաբերեն |
| Կրոն | իսլամ |
| Կրթություն | Sadiki College? |
| Մասնագիտություն | քաղաքական գործիչ, փաստաբան և դիվանագետ |
| Ամուսին | Lilia Mebazaa?[3] |
| Զբաղեցրած պաշտոններ | Թունիսի նախագահ, Minister of Health?, Minister of Youth and Sports?, Minister of Youth and Sports? և Minister of Culture? |
| Կուսակցություն | Socialist Destourian Party? և Constitutional Democratic Rally? |
| Պարգևներ և մրցանակներ |    և  |
 Fouad Mebazaa Վիքիպահեստում | |
Ֆուադ Մեբազա (արաբ․՝ فؤاد المبزع, հունիսի 15, 1933, Sidi Bouzid, Թունիս[1] - ապրիլի 23, 2025[2][3], Թունիս, Թունիս), թունիսցի պետական գործիչ և քաղաքական գործիչ, Թունիսի նախագահի ժամանակավոր պաշտոնակատար 2011 թվականի հունվարի 15-ից մինչև դեկտեմբերի 12-ը։ 1997 թվականից եղել է Թունիսի ներկայացուցիչների պալատի նախագահ։ Նախկինում եղել է մի շարք քաղաքների քաղաքապետ, զբաղեցրել է երիտասարդության և սպորտի նախարարի պաշտոնը (1973–1978 և 1987–1997), հանրային առողջապահության նախարարի պաշտոնը (1978–1981), ինչպես նաև միաժամանակ եղել է մշակույթի և տեղեկատվության հարցերով նախարար (1979–1980)։ Նաև ծառայել է որպես Թունիսի ներկայացուցիչ ՄԱԿ-ում և Թունիսի դեսպան Մարոկկոյում։
Կենսագրություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Նա ուսանել է Փարիզում՝ իրավագիտություն և տնտեսագիտություն։ Եղել է հետևյալ քաղաքների քաղաքապետ՝ Թունիս (1969–1973), Էլ-Մարսա (1975–1980) և Քարթագեն (1995–1998)։
1961 թվականին Ֆուադ Մեբազան սկսել է աշխատել Առողջապահության և սոցիալական հարցերի նախարարությունում, իսկ 1962 թվականին դարձել է Գյուղատնտեսության քարտուղարության ղեկավար։ 1964 թվականին անդամագրվել է Սոցիալիստական ժողովրդավարական կուսակցության (PSD) Կենտրոնական կոմիտեին։ 1960-ականների վերջում գլխավորել է երիտասարդության և սպորտի բաժինը և միաժամանակ զբաղվել է ազգային անվտանգության հարցերով[4]։
Նա երիտասարդության և սպորտի նախարար է եղել երկու անգամ՝ 1973 թվականի նոյեմբերի 30-ից մինչև 1978 թվականի սեպտեմբերի 13-ը և 1987 թվականի հոկտեմբերի 27-ից մինչև 1997 թվականի հոկտեմբերի 14-ը՝ այդ թվում նաև 1987 թվականի նոյեմբերի 7-ի «Մանրաթելի հեղափոխությունից» հետո, որի արդյունքում իշխանության է եկել Զին էլ-Աբիդին Բեն Ալին։ Բացի այդ, 1978 թվականի սեպտեմբերի 13-ից մինչև 1980 թվականի հունվարի 2-ը եղել է հանրային առողջապահության նախարար, իսկ միաժամանակ 1979 թվականի նոյեմբերի 7-ից մինչև 1980 թվականի դեկտեմբերի 3-ը՝ մշակույթի և տեղեկատվության նախարար։
1981–1986 թվականների ընթացքում՝ առանց նախարարական պաշտոն զբաղեցնելու, Մեբազան ծառայել է որպես Թունիսի ներկայացուցիչ ՄԱԿ-ում՝ Ժնևում, ապա 1986–1987 թվականներին՝ Թունիսի դեսպան Մարոկկոյում։
1997 թվականի հոկտեմբերի 14-ին ընտրվել է Թունիսի միապալատ խորհրդարանի նախագահ[5]։ Սահմանադրական բարեփոխումից հետո՝ 2002 թվականի հունիսի 1-ին դարձել է Թունիսի խորհրդարանի ստորին պալատի՝ Ներկայացուցիչների պալատի ղեկավար։ Ներկայացնում էր Դեմոկրատական Սահմանադրական միավորումը։
2011 թվականի հունվարի 14-ին՝ երկրում մեկամսյա բողոքի ցույցերից և երկրորդ «Մանրաթելի հեղափոխությունից[6]» հետո, նախագահ Զին էլ-Աբիդին Բեն Ալին փախել է Սաուդյան Արաբիա։ Այդ պահին առաջացել է անորոշություն՝ ով պետք է դառնա ժամանակավոր նախագահ։ Մեբազան, որպես Ներկայացուցիչների պալատի նախագահ, պնդել է կիրառել Սահմանադրության 57-րդ հոդվածը, իսկ վարչապետ Մոհամեդ Գաննուշին հայտարարել է, թե ինքն է ժամանակավոր նախագահ՝ 56-րդ հոդվածի համաձայն։ Սակայն 2011 թվականի հունվարի 15-ին Սահմանադրական խորհուրդը որոշել է, որ իրավիճակին ավելի հարմար է 57-րդ հոդվածը, ըստ որի՝ Ֆուադ Մեբազան դարձել է պաշտոնական ժամանակավոր նախագահ[7]։
2011 թվականի հունվարի 18-ին՝ ընդդիմության ճնշման ներքո, Մեբազան դուրս է եկել Դեմոկրատական Սահմանադրական միավորումից[8]։
Մարտի սկզբին նա հայտարարել է, որ կշարունակի պաշտոնավարել մինչև Սահմանադրական ժողովի ընտրությունները, չնայած սահմանադրությամբ ժամանակավոր նախագահի լիազորությունները սահմանափակվում էին երկու ամսով։ Նա նշել է, որ հեղափոխությունից հետո գործող սահմանադրությունն այլևս չի արտահայտում ժողովրդի ակնկալիքները, ուստի ինքը չի առաջնորդվելու դրա սահմանափակումներով[9]։
Դեկտեմբերի վերջին, Սահմանադրական ժողովի կողմից նոր նախագահի ընտրությունից հետո, նա լքել է ժամանակավոր նախագահի պաշտոնը։
Ծանոթագրություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- 1 2 Former Tunisia President Fouad Mebazaa Dies at 91
- 1 2 Tunisie : Décès de Fouad Mebazaa (ֆր.) — 2025.
- 1 2 3 Fouad Mebazaa, premier président tunisien d’après la révolution de 2011, est mort à 91 ans (ֆր.) — 2025.
- ↑ Кусов В.Г. «Фуад Мебаза, президент Туниса» (ռուսերեն). Правители Африки: XXI век. Արխիվացված օրիգինալից 2019 թ․ դեկտեմբերի 27-ին. Վերցված է 2019 թ․ դեկտեմբերի 27-ին.
- ↑ Top advisor: China to push forward cooperation with Tunisia Արխիվացված 2012-11-07 Wayback Machine Xinhua News 2007-04-17
- ↑ ««Жасминовая революция», lenta.ru». Արխիվացված օրիգինալից 2011 թ․ հունվարի 17-ին. Վերցված է 2011 թ․ հունվարի 16-ին.
- ↑ Tunisian parliamentary speaker becomes acting president: officials Արխիվացված 2011-09-20 Wayback Machine Ahramonline 2011-01-15
- ↑ «Руководители Туниса вышли из состава непопулярной партии». Արխիվացված է օրիգինալից 2011 թ․ սեպտեմբերի 18-ին. Վերցված է 2011 թ․ հունվարի 20-ին.
- ↑ Кусов В.Г. «Фуад Мебаза, президент Туниса» (ռուսերեն). Правители Африки: XXI век. Արխիվացված օրիգինալից 2019 թ․ դեկտեմբերի 27-ին. Վերցված է 2019 թ․ դեկտեմբերի 27-ին.
 | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ֆուադ Մեբազա» հոդվածին։ |
|
