Օմելասից հեռացողները

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Օմելասից հեռացողները
The Ones Who Walk Away from Omelas
ՀեղինակՈւրսուլա Կրյոբեր Լե Գուին
Տեսակվեպ
Ժանրպատմվածք
Բնօրինակ լեզուանգլերեն
Ստեղծման տարեթիվ1973
ԵրկիրFlag of the United States.svg ԱՄՆ
Հրատարակված էNew Dimensions 3?
Հրատարակման տարեթիվհոկտեմբեր 1973
Պարգև(ներ)«Լոկուս» մրցանակ լավագույն պատմվածքի համար և «Հյուգո» մրցանակ լավագույն պատմվածքի համար

«Օմելասից հեռացողները» (անգլ.՝ The Ones Who Walk Away from Omelas, բառացի թարգմանաբար՝ նրանք, ովքեր լքում են Օմելասը), Ուրսուլա Կրյոբեր Լե Գուինի պատմվածք-առակը[1]։

Հրատարակում և մրցանակներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Պատմվածքը մտնում է «Քամու տասներկու ռումբ» հավաքածուի և մի քանի անթոլոգիաների մեջ։ Ստեղծագործությանը շնորհվել է «Հյուգոյի մրցանակ»՝ որպես լավագույն պատմվածք (1974 թվական)։ «Օմելասից հեռացողները» դասվում է Ուրսուլայի Հայնյան շարքին։

Թեմա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հեղինակն իր առաջաբանում պատմվածքը համարում է որպես հոգեբանական միֆ, որի կենտրոնական գաղափարը «քավության նոխազի» թեման է. սրա տակ պետք է խորհդածել այն գնի մասին, որը մարդիկ պատրաստ են վճարել իրենց բարեկեցիկ գոյության համար[2]։

Առակը բարձրացնում է հավերժական խնդիրներից մեկը․ արդարացվա՞ծ է այն հասարակության գոյությունը, որում համագոյակցում են նրանք, ովքեր հայտնվել են կյանքի հետնաբեմում, և բարեկեցիկ մեծամասնությունը, ովքեր հպարտանում են մյուսների հանդեպ կարեկցանքի փայլով։ Այս թեման հնչել է նաև Դոստաևսկու «Կարամազով եղբայրներ» վեպում[3], ինչպես նաև Վիլյամ Ջեյմսի «Բարոյականության փիլիսոփայություն և բարոյական կյանք» վեպի մեջ։

Սյուժե[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սյուժեն, որպես այդպիսին, բացակայում է։ Առակն իրենից ներկայացնում է Օմելաս քաղաքի երջանիկ կյանքի նկարագրությունը։ Այս քաղաքի բարեկեցությունը ինչ-որ առեղծվածային կերպով պայմանավորված է ոմն երեխայի կյանքով, որը ձգտում էր գոյությունը պահպանել մի մութ նկուղում՝ լիակատար միայնության մեջ։ Ոչ ոք չի համարձակվում փոխել այդ երեխայի կյանքը, կամ նույնիսկ այցելել նրան՝ մխիթարելու համար, քանի որ այդ դեպքում ամբողջ քաղաքի երջանկությունը հօդս կցնդի։ Ընդ որում բոլորը գիտեն այդ երեխայի մասին։ Շատերը շարունակում են վայելել կյանքը, չնայած դժբախտ կյանքի մասին հիշողությունները թունավորում են նրանց գոյությունը։ Նրանք փորձում են գտնել այդ ամենին համակերպվելու պատճառները։ Բայց կան նրանք, ովքեր գտնում են իրենց մեջ ուժ՝ այդ ամենին մերժելու համար, այդ հենց նրանք են, ովքեր լքում են Օմելասը։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Spivack, Charlotte, Ursula K. Le Guin, (Boston: Twayne Publishers, 1984), page 159.
  2. Կաղապար:Fantlab
  3. Kennedy, X.J., and Dana Gioia (ed.): An Introduction to Fiction, 8th ed., page 274. Longman, 2004. 0-321-08531-0.

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]