Օլե Յակոբ Բրոք
Օլե Յակոբ Բլոք (նորվ.՝ Ole Jacob Broch, հունվարի 14, 1818[1][2], Ֆրեդրիկստադ, Նորվեգիա և Fredrikstad, Էստֆոլդ, Նորվեգիա[3] - փետրվարի 5, 1889[4][1][5], Սևր, Ֆրանսիայի երրորդ հանրապետություն[4]), նորվեգացի մաթեմատիկոս, ֆիզիկոս, տնտեսագետ, մանկավարժ և քաղաքական գործիչ։
Կենսագրություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Օլե Յակոբ Բլոքը ծնվել է 1818 թվականի հունվարի 14-ին, Նորվեգիայի Ֆրեդրիկստադ քաղաքում՝ սպա Յոհան Յորգան Բլոքի (նորվ.՝ Johan Jørgen Broch; 1791-1860) ընտանիքում, ով հայերենի երկրում մեծ հեղինակություն էր վայելում որպես քաղաքական գրող և Ստորտինգի անդամ[7]։
Ուսում է ստացել Խրիստիանայում (ներկայիս Օսլո)։ Երկար տարիներ ապրել է Փարիզում, ապա ճանապարհորդել է Բելգիա, Գերմանիա, Շվեյցարիա և Իտալիա[7]։
1842 թվականի աշնանը, Օլեն, Նիսենի հետ միասին Օսլոյում հիմնում են Լատինական և իրական դպրոց, 1843 թվականից 1852 թվականը ռազմական դպրոցի, իսկ 1853 թվական բարձրագույն ռազմական դպրոցի ուսուցիչ էր[7]։

1848 թվականի դեկտեմբերին, նա Քրիստոնյաների համալսարանում զբաղեցնում է մաքուր մաթեմատիկայի դասախոսի տեղը, իսկ 1858 թվականից դառնում է պրոֆեսոր[7]։
Դրանից բացի՝ 1852 թվականին նա դարձել է հիպոտեկային բանկի տնօրենների խորհրդի անդամ, 1855 թվականին հանձն է առել Նորվեգիայի երկաթուղու ղեկավարությունը, իսկ 1859 թվականին նշանակվել է դրանից կարճ ժամանակ առաջ հիմնադրված Նորվեգիայի վարկային բանկի ղեկավար[7]։
Ստորտինգում, որտեղ 1862-1869 թվականներին Բլոքը եղել է Նորվեգիայի մայրաքաղաքի ներկայացուցիչ, նա մասնակցել է կարևոր հարցերի քննարկման և ակտիվորեն աջակցել է երկաթուղու կառուցման վերաբերյալ առաջարկին[7]։
1869 թվականին նա հրավիրվել էր նախարարների առանձնասենյակ և ստանձնել էր ծովային և փոստային դեպարտամենտների կառավարումը, սակայն 1872 թվականին նա թողնում է այն և վերադառնում իր համալսարանական զբաղվունքներին[7]։
1879-1889 թվականներին գլխավորել է Կշիռների և չափերի միջազգային բյուրոն։ Վերջին տարիներին Բլոքը հաճախ էր լինելում միջազգային ցուցահանդեսի և վեհաժողովների Նորվեգիայի պաշտոնական պատվիրակը[7]։
Գիտական միությունների՝ մաթեմատիկայի, մեխանիկայի ու օպտիկայի հարցերին նվիրված ամսագրերում ու պարբերական հրատարակություններում տպագրել է բազմաթիվ հոդվածներ[7]։
Օլե Յակոբ Բլոքը մահացել է 1889 թվականի փետրվարի 5-ին, Ֆրանսիայի Սևր կոմունայում։
Ընտրված մատենագրություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- «Laerebog i Trigonometrien» (Խրիստ., 1851);
- «Plangeometri» (Խրիստ., 1854, 3 հրատ., 1863);
- «Lehrbuch der Mechanik» (2 հատոր, Բեռլին, 1850-54);
- «Laerebog i Arithmetik» (2 հրատ., Խրիստիանա, 1862);
- «Forelaesninger over den hoeiere Mathematik» (Օսլո, 1861);
- «Statistisk Arbog for Kongeriget Norge» (Օսլո, 1867-71).
Ծանոթագրություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- 1 2 3 4 (not translated to no) Stortinget og statsraadet: 1814–1914. B. 1 D. 1 : Biografier A-K (норв.) — 1914. — P. 131.
- 1 2 3 Norsk biografisk leksikon(նորվ.) — Kunnskapsforlaget, 1925. — Vol. 2. — ISSN 2464-1502
- 1 2 3 Չեխիայի ազգային գրադարանի կատալոգ
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 Մակտյուտոր մաթեմատիկայի պատմության արխիվ — 1995.
- 1 2 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
- ↑ Find A Grave — 1996.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 «Օլե Յակոբ Բլոք». Բրոքհաուզի և Եֆրոնի հանրագիտական բառարան: 86 հատոր (82 հատոր և 4 լրացուցիչ հատորներ). Սանկտ Պետերբուրգ. 1890–1907.
{{cite book}}: CS1 սպաս․ location missing publisher (link)
Արտաքին հղումներ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]| Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Օլե Յակոբ Բրոք» հոդվածին։ |
| ||||||||||||||||
- Հունվարի 14 ծնունդներ
- 1818 ծնունդներ
- Նորվեգիայում ծնվածներ
- Փետրվարի 5 մահեր
- 1889 մահեր
- Սևր քաղաքում մահացածներ
- Շվեդիայի գիտությունների թագավորական ակադեմիայի անդամներ
- Օսլոյի համալսարանի շրջանավարտներ
- Գիտնականներ այբբենական կարգով
- Անձինք այբբենական կարգով
- Նորվեգացի մաթեմատիկոսներ
- Նորվեգացի ֆիզիկոսներ
- Նորվեգացի տնտեսագետներ
- Նորվեգացի մանկավարժներ
- Նորվեգիայի քաղաքական գործիչներ
- Ֆիզիկոսներ այբբենական կարգով
- Մաթեմատիկոսներ այբբենական կարգով
- Նորվեգիայի նախարարներ
- Ֆրանսիայի Գիտությունների ակադեմիայի թղթակից անդամներ