Քրիստափոր Բաղդասարյան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Քրիստափոր Բաղդասարյան
Քրիստափոր Բաղդասարյան.jpg
Ծնվել էնոյեմբերի 18, 1908(1908-11-18)[1]
Փարիզ, Ֆրանսիա[2] կամ Փարիզ, Ֆրանսիա[2]
Մահացել էմարտի 10, 2000(2000-03-10)[1] (91 տարեկան)
Մոսկվա, Ռուսաստան
ԳերեզմանՎագանկովյան գերեզմանատուն
ՔաղաքացիությունFlag of the Soviet Union.svg ԽՍՀՄ և Flag of Russia.svg Ռուսաստան
Ազգությունհայ
Մասնագիտությունֆիզիկական քիմիկոս
Հաստատություն(ներ)Մոսկվայի Լ. Յա. Կարպովի անվան ֆիզքիմիական ինստիտուտ
Գործունեության ոլորտֆիզիկական քիմիա
ԱնդամակցությունՌուսաստանի գիտությունների ակադեմիա և ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիա
Ալմա մատերՄոսկվայի Ն. Բաումանի անվան պետական տեխնիկական համալսարան և Մոսկվայի Ն. Բաումանի անվան պետական տեխնիկական համալսարան (1931)
Գիտական աստիճանքիմիական գիտությունների դոկտոր (1951), պրոֆեսոր (1953) և ակադեմիկոս (1981)
Տիրապետում է լեզուներինռուսերեն
Գիտական ղեկավարA. I. Rabinovich?
Պարգևներ
Աշխատանքային Կարմիր դրոշի շքանշան և «Պատվո նշան» շքանշան

Քրիստափոր Ստեփանի Բաղդասարյան (նոյեմբերի 18, 1908(1908-11-18)[1], Փարիզ, Ֆրանսիա[2] և Փարիզ, Ֆրանսիա[2] - մարտի 10, 2000(2000-03-10)[1], Մոսկվա, Ռուսաստան), հայ ֆիզքիմիկոս։ Քիմիական գիտությունների դոկտոր (1951), պրոֆեսոր (1952), ԽՍՀՄ ԳԱ ակադեմիկոս (1981[3], թղթակից անդամ՝ 1968 թվականից)։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Քրիստափոր Բաղդասարյանը ծնվել է 1908 թվականին Փարիզ քաղաքում։ 1931 թվականին ավարտել է Մոսկվայի բարձրագույն տեխնիկական ուսումնարանի քիմիայի ֆակուլտետը։ 1936 թվականից աշխատել է Մոսկվայի Լ. Յա. Կարպովի անվան ֆիզքիմիական ինստիտուտում, 1958 թվականից եղել է լուսաքիմիայի լաբորատորիայի վարիչ։ Բարձր Էներգիաների քիմիայի գիտական խորհրդի լուսաքիմիայի բաժանմունքի նախագահ (1963 թվականից)[4]։

Աշխատանքները վերաբերում են ազատ ռադիկալային մեխանիզմով ընթացող պոլիմերման ռեակցիաների կինետիկայի, լուսաքիմիայի, ճառագայթային քիմիայի, վերախմբավորման լյումինեսցենտման հարցերին, տոպոքիմիական ռեակցիաների տեսությանը[5]։

Առաջարկել է ազատ ռադիկալային ռեակցիաների արագությունների վրա մոլեկուլների կառուցվածքների ազդեցության ընդհանուր տեսություն։ Ապացուցել է երկքվանտային լուսաքիմիական ռեակցիաների գոյությունը, որի քիմիական գործողությունն իրականացվում է լույսի երկու քվանտների հաջորդական կլանմամբ, ընդ որում՝ երկրորդ քվանտը կլանվում է տրիպլետ վիճակում գտնվող գրգռված մոլեկուլի կողմից[6]։

Երկեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Теория радикальной полимеризации, 2 изд., перераб. и доп., М., 1966.
  • Двухквантовые фотохимические процессы образования радикалов и катион-радикалов // Журнал Всесоюзного химического общества имени Д.И. Менделеева. 1966. Т. 11. № 2
  • Кинетика двухквантовых фотохимических реакций. Система карбазол-этиловый спирт // Кинетика и катализ. 1967. Т. 8. Выпуск 2
  • Двухквантовая фотохимия. М., 1976
  • Фотоионизация ароматических молекул в жидкой фазе, в кн.: Возбужденные молекулы. Л., 1982
  • Кинетика рекомбинаций в жидкой среде. М., 1989
  • Возбужденные состояния и радикальные реакции в жидкой среде. М., 1992

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Христофор Степанович Багдасарян (Биобиблиография), М., 1988.
  • Большая русская биографическая энциклопедия. (3 CD)
  • Большая советская энциклопедия. 3-е издание. М., 1970-77

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 http://am.hayazg.info/index.php?curid=126
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 Багдасарьян Христофор Степанович // Большая советская энциклопедия (ռուս.): [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
  3. «Багдасарьян Х.С. - Общая информация»։ www.ras.ru։ Վերցված է 2017-01-04 
  4. Ով ով է. Հայեր. Կենսագրական հանրագիտարան, հատոր առաջին, Երևան, 2005 
  5. «Главная в начало списка»։ people.bmstu.ru։ Վերցված է 2017-01-04 
  6. ՀՀ Գիտությունների ազգային ակադեմիայի հիմնարար գիտական գրադարան