Jump to content

Փակ ցուցակ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից

Փակ ցուցակ, ընտրական համակարգ, որտեղ ընտրողները կարող են ձայն տալ միայն ամբողջ կուսակցությանը, և չեն կարող ազդել, թե այդ կուսակցության թեկնածուներից որ մեկը պետք է ընտրվի. հերթականությունը որոշում է կուսակցությունը։ Եթե ընտրողները կարողանային ազդել թեկնածուների հերթականության վրա, ապա դա կկոչվեր բաց ցուցակ։ Փակ ցուցակային համակարգերը դեռ շատ են օգտագործվում համամասնական ընտրություններում, ինչպես նաև խառը համակարգերում։ Բայց շատ երկրներ անցել են բաց ցուցակների, որպեսզի ընտրողները կարողանան ձայն տալ ոչ միայն կուսակցությանը, այլև կոնկրետ անձանց։

Փակ ցուցակային համակարգերում յուրաքանչյուր քաղաքական կուսակցություն նախապես որոշում է, թե ով է ստանալու ընտրություններում այդ կուսակցությանը հատկացվող մանդատները, այնպես որ ցուցակի ամենաբարձր հորիզոնականներում գտնվող թեկնածուները հիմնականում միշտ խորհրդարանում տեղ են ստանում, մինչդեռ ցուցակի շատ ցածր հորիզոնականներում գտնվող թեկնածուները՝ ոչ։ Այնուամենայնիվ, տվյալ կուսակցության անցողիկ սահմանի վրա գտնվող թեկնածուները կա՛մ կորցնում են, կա՛մ ստանում են իրենց մանդատը՝ կախված այն բանից, թե կուսակցությունը քանի ձայն է հավաքում։ Անցողիկ սահմանը այն մանդատների քանակն է, որը տվյալ կուսակցությունը կարող է ակնկալել ստանալ։ Կուսակցության ստացած մանդատների քանակը՝ զուգորդված թեկնածուների հորիզոնականների հետ կուսակցության ցուցակում, այնուհետև որոշում է, թե արդյոք կոնկրետ թեկնածուն մանդատ կստանա, թե ոչ։

Փակ ցուցակային համակարգեր օգտագործող երկրների ցանկ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
2022 թվականի դրությամբ փակ ցուցակներ օգտագործող երկրներ իրենց օրենսդիր մարմնի ընտրական համակարգում (միապալատ կամ ստորին պալատ)     Համամասնական ներկայացուցչություն. երկրներ, որտեղ բոլոր կողմերն օգտագործում են փակ ցուցակ     Համամասնական ներկայացում. երկրներ, որտեղ միայն որոշ կուսակցություններ են օգտագործում փակ ցուցակ     Խառը համամասնական ընտրակարգ՝ փակ ցուցակներով     Խառը մեծամասնական ներկայացուցչություն՝ փակ ցուցակներով

Համամասնական ընտրակարգ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  • {{{2}}} Ալժիր
  • {{{2}}} Անգոլա
  • {{{2}}} Արգենտինա
  • {{{2}}} Հայաստան
  • {{{2}}} Բենին
  • {{{2}}} Բուրկինա Ֆասո
  • {{{2}}} Բուրունդի
  • {{{2}}} Կամբոջա
  • {{{2}}} Կոլումբիա (կախված կուսակցությունից)
  • {{{2}}} Կոստա Ռիկա
  • {{{2}}} Դոմինիկյան Հանրապետություն[1]
  • {{{2}}} Հասարակածային Գվինեա
  • {{{2}}} Գվատեմալա
  • {{{2}}} Գվինեա-Բիսաու
  • {{{2}}} Գայանա
  • {{{2}}} Հոնկոնգ (1997–2016)
  • {{{2}}} Իսրայել
  • {{{2}}} Ղազախստան[2]
  • {{{2}}} Ղրղզստան
  • {{{2}}} Լիտվա (1992–1997)
  • {{{2}}} Մոլդովա
  • {{{2}}} Մոնտենեգրո
  • {{{2}}} Մարոկկո
  • {{{2}}} Մոզամբիկ
  • {{{2}}} Նամիբիա[3]
  • {{{2}}} Նիկարագուա
  • {{{2}}} Նիգեր
  • {{{2}}} Հյուսիսային Մակեդոնիա
  • {{{2}}} Նորվեգիա
  • {{{2}}} Պարագվայ
  • {{{2}}} Պորտուգալիա
  • {{{2}}} Ռումիանիա[4]
  • {{{2}}} Ռուանդա
  • {{{2}}} Սերբիա
  • {{{2}}} Հարավաֆրիկյան Հանրապետություն
  • {{{2}}} Իսպանիա
  • {{{2}}} Շրի Լանկա
  • {{{2}}} Արևելյան Թիմոր
  • {{{2}}} Տոգո
  • {{{2}}} Թունիս
  • {{{2}}} Թուրքիա
  • {{{2}}} Ուրուգվայ
  • {{{2}}} Ուելս (2026 թվականից)[5]

Խառը ընտրական համակարգեր

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Խառը ընտրական համակարգ, որը համամասնական բաղադրիչի համար կիրառում է փակ ցուցակներ

  • {{{2}}} Անդորրա
  • {{{2}}} Հունգարիա
  • {{{2}}} Գերմանիա (խառը համամասնական)
  • {{{2}}} Իտալիա
  • {{{2}}} Նոր Զելանդիա (խառը համամասնական)
  • {{{2}}} Ֆիլիպիններ
  • {{{2}}} Ռուսաստան
  • {{{2}}} Շոտլանդիա
  • {{{2}}} Թայվան
  • {{{2}}} Ուելս (1999–2026 թվականներին)

Մեծամասնական ներկայացուցչություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կուսակցական բլոկային քվեարկություն (ընդհանուր տոմս)՝ փակ ցուցակով

  • {{{2}}} Կոտ դ’Իվուար (Կուսակցական բլոկային քվեարկություն բազմամանդատ ընտրատարածքներում)
  • {{{2}}} Սինգապուր (Կուսակցական բլոկային քվեարկություն բազմամանդատ ընտրատարածքներում)
  • {{{2}}} ԱՄՆ

Տես նաև

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. ↑ «{title}». Արխիվացված (PDF) օրիգինալից 2015-11-22-ին. Վերցված է 2018-09-02-ին.
  2. ↑ Lundberg, Thomas Carl (2010 թ․ հոկտեմբերի 22). «Post-communism and the abandonment of mixedmember electoral systems» (PDF). University of Glasgow. Արխիվացված (PDF) օրիգինալից 2021 թ․ հունվարի 2-ին. Վերցված է 2021 թ․ հունվարի 2-ին.
  3. ↑ «Elections - GRN Portal». www.ecn.na. Արխիվացված է օրիգինալից 2018-07-21-ին. Վերցված է 2018-07-20-ին.
  4. ↑ Filimon, Paul (2015 թ․ հուլիսի 20). «Legea ALEGERILOR PARLAMENTARE pe LISTE, promulgată de Iohannis». România Liberă (ռումիներեն). Արխիվացված օրիգինալից 2017-07-02-ին. Վերցված է 2018-05-24-ին.
  5. ↑ «Historic Act strengthens democracy in Wales | GOV.WALES». 2024 թ․ հունիսի 24.

Արտաքին հղումներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Ստացված է «https://hy.wikipedia.org/w/index.php?title=Փակ_ցուցակ&oldid=10802611» էջից