Տատյանա Պատա

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Տատյանա Պատա
ուկր.՝ Тетяна Якимівна Пата
Stamps in honor of Tetyana Pata.jpg
Ծնվել էփետրվարի 20, 1884(1884-02-20)
ԾննդավայրՊետրիկովկա (քաղաքատիպ ավան, Ուկրաինա), Նովոմոսկովյան ուեզդ, Եկատերինոսլավի նահանգ, Ռուսական կայսրություն
Վախճանվել էդեկտեմբերի 7, 1976(1976-12-07) (92 տարեկանում)
Մահվան վայրՊետրիկովկա (քաղաքատիպ ավան, Ուկրաինա), Դնեպրոպետրովսկի մարզ, Ուկրաինական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ
ՔաղաքացիությունFlag of Russia.svg Ռուսական կայսրություն
Flag of the Soviet Union.svg ԽՍՀՄ
Մասնագիտություննկարչուհի
Ժանրդեկորատիվ-կիրառական արվեստ
ԹեմաներՊետրիկովյան նկարչություն
ՊարգևներԱշխատանքային Կարմիր դրոշի շքանշան «Աշխատանքային գերազանցության համար» մեդալ և Q65147320?

Տատյանա Ակիմովնա Պատա (ուկր.՝ Тетяна Якимівна Пата, փետրվարի 20, 1884(1884-02-20), Պետրիկովկա (քաղաքատիպ ավան, Ուկրաինա), Նովոմոսկովյան ուեզդ, Եկատերինոսլավի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - դեկտեմբերի 7, 1976(1976-12-07), Պետրիկովկա (քաղաքատիպ ավան, Ուկրաինա), Դնեպրոպետրովսկի մարզ, Ուկրաինական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ), ուկրաինացի նկարչուհի, պետրիկովյան նկարազարդման վարպետ, ՈւԽՍՀ ժողովրդական ստեղծագործության վաստակավոր վարպետ (1962):

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Տատյանա Պատան ծնվել է Եկատերինոսլավի նահանգի Պետրիկովկա քաղաքում, Յակիմ Մարտինենկոյի աղքատ բազմանդամ ընտանիքում: 14 տարեկանից նա վաստակել է իր ապրուստը՝ այցելելով տներ և պատկերազարդելով վառարանների ծխնելույզները: 1913 թվականին Պետրիկովկա է ժամանում պետերբուրգցի նկարիչ Եվգենիա Էվենբախը, որը հետաքրքրվել է Պատայի աշխատանքով և նրան հրավիրել տեղափոխվել մայրաքաղաք: Սակայն Տատյանա Ակիմովնան չի համաձայնվել թողնել հայրենի գյուղը, որը դարձել էր նրա ոգեշնչման և ստեղծագործական թեմաների ընտրության վայր:

Վարպետի հետագա ստեղծագործական ճակատագիրը որոշվեց պատմաբան և ազգագրագետ Դմիտրի Յավորնիցկու հետ հանդիպումը: Նա առաջինն էր, որ նպաստեց իր ստեղծագործությունների հանրային ճանաչմանը՝ որպես ժողովրդական արվեստի իրական արժեքներ: 1920-ական թվականներին Դնեպրոպետրովսկի տեղական պատմության թանգարանի պատվերով, որը գլխավորում էր Դմիտրի Իվանովիչը, Պատան կատարեց գորգի և ծխնելույզի նկարների երկու էսքիզներ, որոնք պահվում են ֆոնդերում:

1950 թվականին Պատան դարձել է Ուկրաինայի նկարիչների ազգային միության անդամ:

Կյանքի վերջին տարիներին նկարիչը ստեղծել է մի շարք նոր նկարներ, որոնք ընդգրկվել են «Տատյանա Պատա» (1973) ալբոմում, ձևավորել է գրքեր, գեղարվեստական բացիկներ:

Պարգևներ, մրցանակներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1962 թվականին Պատային շնորհվել է Ուկրաինայի ԽՍՀ ժողովրդական արվեստի պատվավոր վարպետի կոչում: Պարգևատրվել է «Աշխատանքային գերազանցության համար» մեդալ» մեդալով և Աշխատանքային կարմիր դրոշի շքանշանով:

Հիշատակ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Դնեպրի փողոցներից մեկը կոչվում է Տատյանա Պատայի անունով:

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Украинская советская энциклопедия: в 12 томах = Українська радянська енциклопедія (укр.) / За ред. М. Бажана. - 2-ге вид. - К.: Гол. редакція УРЕ, 1974-1985.
  • Тетяна Пата. Альбом. Київ, Мистетцво, 1973.
  • Глухенька Н. О. Майстер розпису Тетяна Пата. // «Народна творчість та етнографія». 1977, № 4.
  • Татьяна Акимовна Пата на сайте Рідна Україна.

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]