Վիկտոր Լազարև

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տես՝ Լազարև (այլ կիրառումներ)
Picto Info sciences exactes.png
Վիկտոր Լազարև
Ծնվել է սեպտեմբերի 3 (15), 1897
Մոսկվա, Ռուսական կայսրություն[1]
Մահացել է փետրվարի 1, 1976({{padleft:1976|4|0}}-{{padleft:2|2|0}}-{{padleft:1|2|0}}) (78 տարեկանում)
Մոսկվա, ԽՍՀՄ
Գերեզման Վագանկովյան գերեզմանատուն
Քաղաքացիություն Flag of Russia.svg Ռուսական կայսրություն
Flag of the Soviet Union.svg ԽՍՀՄ
Ազգություն հայ
Մասնագիտություն արվեստագետ, պատմաբան և գրող
Հաստատություն(ներ) Մոսկվայի պետական համալսարան
Գործունեության ոլորտ Արվեստի պատմություն
Անդամակցություն ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիա
Ալմա մատեր Մոսկվայի պետական համալսարան
Գիտական աստիճան արվեստագիտության դոկտոր
Տիրապետում է լեզուներին ռուսերեն[2]
Հայտնի աշակերտներ Վիկտոր Գրաշչենկով, Alexei Komech, Vladimir Plugin և Q16514973?
Պարգևներ
ԽՍՀՄ պետական մրցանակ և Աշխատանքային Կարմիր դրոշի շքանշան
Հայր Նիկիտա Լազարև

Վիկտոր Նիկիտիչ Լազարև (սեպտեմբերի 3 (15), 1897, Մոսկվա, Ռուսական կայսրություն[1] - փետրվարի 1, 1976({{padleft:1976|4|0}}-{{padleft:2|2|0}}-{{padleft:1|2|0}}), Մոսկվա, ԽՍՀՄ), ազգությամբ հայ խորհրդային արվեստաբան, ԽՍՀՄ ԳԱ թղթակից անդամ։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է Մոսկվայում, հայտնի Լազարյան տոհմի շառավիղներից Նիկողոս Լազարյանի ընտանիքում։ 1916-1920 թթ. սովորել է Մոսկվայի համալսարանի պատմա-բանասիրական ֆակուլտետում, իսկ 1924 թվականին ավարտել հնագիտության և արվեստաբանության ինստիտուտի ասպիրանտուրան։ 1926-1936 թվականներին աշխատել է Մոսկվայի կերպարվեստի թանգարանում, նախ իբրև իտալական գեղանկարչության բաժնի տնօրեն, ապա՝ պատկերասրահի վարիչ և գիտական գծով դիրեկտորի տեղակալ։ Նույն տարիներից կապված է եղել Մոսկվայի պետական համալսարանի հետ, իսկ 1960 թվականից եղել է այդ համալսարանի արտասահմանյան արվեստի պատմության ամբիոնի վարիչը։

Դեռևս 1925-1927 թվականներին եղել է մի շարք երկրներում (Իտալիա, Ֆրանսիա, Բելգիա, Գերմանիա, Ավստրիա, Հունաստան և այլն), ուսումնասիրել թանգարանային և հնագիտական արժեքները և, վերադառնալով Մոսկվա, ձեռք բերած հարուստ նյութը օգտագործել է իր հետազոտությունների համար։ Դրանցից են՝ «Բյուզանդական գեղանկարչության պատմությունը» (Մոսկվա, 1947), «Իտալական վերածնության ծագումը» մենագրությունները և «Իտալացի հին վարպետներ», «Եվրոպական հին վարպետներ» գրքերը։ Տարբեր առիթներով անդրադարձել է նաև հայ հին մանրանկարչության հարցերին։

Եղել է ԽՍՀՄ ԳԱ արվեստի պատմության ինստիտուտի հիմնադիրներից։ 1943 թվականին ընտրվել է այդ ակադեմիայի թղթակից անդամ, 1945-1960 թթ. գլխավորել է ակադեմիայի արվեստի ինստիտուտի գեղանկարչության և քանդակագործության բաժինը։ Ղեկավարել ու մասնակցել է «Ռուս արվեստի պատմության» բազմահատորյակի ստեղծման աշխատանքներին։ Ընտրվել է Բյուզանդագետների միջազգային ասոցացիայի պատվավոր նախագահ, Ավստրիայի, Բրիտանիայի, Իտալիայի և Սերբիայի գիտությունների ակադեմիաների, Ֆլորենցիայի և Սիցիլիայի արվեստի ինստիտուտների, Վենետիկի գիտությունների, գրականության և արվեստի ինստիտուտի պատվավոր անդամ։ Քանիցս այցելել է Հայաստան, ուսումնասիրել հայ հին մանրանկարչությունը։[3]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 Лазарев Виктор Никитич // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
  2. http://data.bnf.fr/ark:/12148/cb12180870n
  3. Գառնիկ Ստեփանյան (1981)։ Կենսագրական բառարան, հատոր Բ։ Երևան: «Սովետական գրող»։ էջ էջ 22