Վեր Արսէն Կէօրկիզեան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից


Վեր Արսէն Կէօրկիզեան
Arsen georgizian.png
Անուն Մականուն Արսէն Կէօրկիզեան
Ծնած է 1887
Ծննդավայր Վան
Վախճանած է 1977

Վեր. Արսէն Կէօրկիզեան ծնած է Վան 1887-ին: Ան կը մահանայ 1977-ին: Ուսուցիչ, Փոխ տեսուչ, քաջ զինավարժ, Աւետ. եկեղեցւոյ հովուապետ:

Կենսագրութիւն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Վեր. Արսէն Կէօրկիզեան ծնած է Վան 1887-ին: Մարզուանի Անատոլիա Գոլէճը աւարտելէ ետք կը մեկնի Պերլին, տեղւոյն Էլայենս Սեմինարին մէջ հետեւելու համար աստուածաբանական ուսման: Վերադառնալով երկիր 1912-1915 թուականներուն կը վարէ Քաղաքամէջի ամերիկեան երկսեռ փոխ տեսչութեան պաշտօնը:

1915-ի հերոսամարտին, կռուի «առաջաւոր դիրքերու վրայ,քաջ զինավարժ, կարեւոր խումբի մը առաջնորդն է»: Ապա՝ ուսուցչական պաշտօնով կ՛անցնի Պաքու.1917-ին՝ Երեւան, ուր կ՛աշխատի Ամերիկեան Նպաստամատոյց Ընկերութեան բաժանմունքներէն մէկուն որպէս վարիչ: Նոյն թուականի վերջերուն կը հրաւիրուի Դաւրէժի Հայ Երիցական Եկեղեցիի հովուութեան, Պարսկաստան:

Թուրքերու արշաւանքին հետեւանքով կ՛անցնի Հայաստան եւ կը հովուէ տեղւոյն Աւետ. եկեղեցին: Անգլիական զինուորական իշխանութեանց ձեռքով սննդակայաններ կը հիմնէ Համատան-Քիրմինշահ-Պաղտատ գիծին վրայ՝ օգնելու Վասպուրականի երկրորդ արտագաղթին ենթարկուող իր հայրենակիցներուն:

Նոյն տարուան վախճանին կը ղրկուի Պաղտատ իբր Թեհրանի Ազգային խորհուրդի ներկայացուցիչ՝ Անգլիական Իշխանութեան մօտ, ծառայելու 20,000 հայ տարագիրներու:

Պաքուպայի անապատին մէջ կը հիմնէ ու կը վարէ Հ.Բ.Ը. Միութեան Վասպուրական եւ Արարատեան երկսեռ որբանոցները: 1919-ին վերադառնալով Հայաստան, կը պաշտօնավարէ անոր առաջին կառավարութեան Ելեւմտական Նախարութեան մէջ: Ապա Ամերիկեան Նպաստամատոյցի կողմէ կը նշանակուի Ղամարլուի ենթաշրջանին նպաստի գործին վարիչ:

Ի վերջոյ կարճ շրջանի մը համար Լոնտոնի Լորտ Մեյերս ֆընտ կազմակերպութեան Հայաստանի ներկայացուցիչ կը նշանակուի: Նոյն ատեն կը վարէ Երեւան հրատարակուող «Հայաստանի Ձայն»ի խմբագրւթիւնը:

1921-ին կը վերադառնայ Դաւրէժ՝ իր նախկին եկեղեցիին հովուական պաշտօնին:

1923-ին Վեր. Արսէն Կէօրկիզեան կ՛անցնի Միացեալ Նահանգներ, ուր եկեղեցական ու հովուական պաշտօններու կողքին (Նիւ Ճըրզի, Ֆրէզնօ, Ֆաուլըր, Սեյլըմ, Հեյվըրհիլ, Փրավիտենց) կարեւոր պաշտօններ կ՛առնէ Հայ Աւետ. Եկեղեցիներու Միութեան դաշտին մէջ, միաժամանակ՝ Փրինսթոնի եւ Եունիըն համալսարաններու մէջ հետեւելով աստուածաբանական բարձրագոյն ուսման:

Եկեղեցական ու հասարակական իր բեղուն կեանքին առընթեր, Վեր. Արսէն Կէօրկիզեան կը ծառայէ հայ դպրութեան:

Հրատարակութիւն եւ աշխատասիրութիւններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մամուլին մէջ հրատարակած իր բազմաթիւ յօդուածներէն անկախ, առանձին հատորներով կը հրատարակէ՝ ՎԱՆԻ ՀԵՐՈՍԱՄԱՐՏԸ (Պէյրութ,1965), ՄԵՐ ԱԶԳԱՅԻՆ ԳՈՅԱՄԱՐՏԸ (Պէյրութ,1967), ՊԱՒՂԻԿԵԱՆ ԹՈՆԴՐԱԿԵՑԻՆԵՐՈՒ ՇԱՐԺՈՒՄԸ (Պէյրութ,1970), Է-ԺԲ ԴԱՐ աշխատասիրութիւնները:


Արտաքին յղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

«Բանալի ճշմարտության» երկը և «Նոր-թոնդրակեցիների» խնդիրը 19-րդ դարի վերջին

ՕՍՄԱՆՅԱՆ ԽՈՐՀՐԴԱՐԱՆԻ ՊԱՏԳԱՄԱՎՈՐ Ա. ՎՌԱՄՅԱՆԻ ԾԱԾԿԱԳԻՐ ՆԱՄԱԿԸ` ՈՒՂՂՎԱԾ ԹԱԼԵԱԹԻՆ

Վանի Հերոսամարտը

Աղբիւրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հայկազեան Հայագիտական Հանդէս , Հատոր Է., Պէյրութ, 1979, էջ 389