Վերին Ծաղկավանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Տավուշի մարզ)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search

Այս հոդվածը ներկայացնում է Տավուշի մարզի Վերին Ծաղկավան գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է ՀՀ կառավարության կողմից[1]։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 48 հուշարձան (17 միավոր)։


հուշարձան կառուցված վայր, հասցե կոորդ համարանիշ նշան. հավելյալ նշումներ պատկեր
Ամրոց «Բախրիխաչ» («Բխըրխաչ») Ք.ա. 1 հզ գյուղից 1 կմ հվ, Հախում գետի աջ ափին, գյուղի գոմերի դիմաց, բլրի վրա 10.38/1 Հ բեռնել պատկեր

Ամրոց «Բերդաքար» Ք.ա. 6-5 դդ. գյուղից 5 կմ հվ-ամ 10.38/2 Հ բեռնել պատկեր

Ամրոց «Կալքար» («Ղալ քար») Ք.ա. 6-4 դդ. գյուղից 4 կմ հվ-ամ, Հախում գետի ձախ ափին, Շխմուրադի վանքի մոտ, բարձր բլրի վրա 10.38/3 Հ բեռնել պատկեր

Ամրոց «Սև-սև քարերի բլուր» Ք.ա. 6-5 դդ. գյուղից 2.5 կմ հվ-ամ, «Կալքար» ամրոցից 2 կմ հս, Հախում գետի ձախ ափին, անտառի մեջ 10.38/4 Հ բեռնել պատկեր

Ամրոց «Սև-սև քարերի թախտ» Ք.ա. 6-4 դդ. գյուղից 2 կմ հվ-ամ, Հախում գետի ձախ ափին, «Սև-սև քարերի բլուր» ամրոցից 0.5 կմ աե, անտառի մեջ 10.38/5 Հ բեռնել պատկեր

Բնակատեղի «Սղնախ» Ք.ա. 2-1 հզ գյուղից 2 կմ հվ 10.38/6 Հ բեռնել պատկեր

Գերեզմանոց միջնադար գյուղից 0.5 կմ ամ, անտառի եզրին, «Խազազկուտ» վայրում 10.38/7 Տ ավերված բեռնել պատկեր

Գերեզմանոց միջնադար գյուղից 2.5 կմ հվ-ամ, «Սև-սև քարերի բլուր» ամրոցի տարածքում, անտառի մեջ 10.38/8 Տ ավերված, պահպանվել են 12-13 դդ. խաչքարերի բեկորներ բեռնել պատկեր

Գերեզմանոց 19-20 դդ. գյուղի հս-ամ մասում 10.38/9 Տ գործող բեռնել պատկեր

Գերեզմանոց 19-20 դդ. գյուղից 1.5 կմ աե, ավտոճանապարհի եզրին, «Ճաքած գյուղ» վայրում 10.38/10 Հ բեռնել պատկեր

Գյուղատեղի միջնադար գյուղից 2 կմ հվ-ամ, Հախում գետի ձախ ափին, Շխմուրադի վանք տանող ճանապարհին 10.38/11 Տ ավերված բեռնել պատկեր

Գյուղատեղի «Բախրիխաչ» («Բխըրխաչ») 13-17 դդ. գյուղից 1 կմ հվ 10.38/12 Հ բեռնել պատկեր

Գերեզմանոց 13-17 դդ. 10.38/12.1 Հ բեռնել պատկեր

Եկեղեցի 13 դ. 10.38/12.2 Հ բեռնել պատկեր

Գավիթ 13 դ. 10.38/12.2.1 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. եկեղեցու խորանում 10.38/12.2.2 Հ ստորին մասը և աջ եզրը կոտրված բեռնել պատկեր

Խաչքար 17 դ. եկեղեցու խորանում 10.38/12.2.3 Հ արձանագիր, երկատված բեռնել պատկեր

Խաչքար 17 դ. եկեղեցու խորանում, նախորդին կից 10.38/12.2.4 Հ ստորին մասը կոտրված բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. գյուղից 1.5 կմ հվ-ամ, աղբյուրի մոտ, Շխմուրադի վանք տանող ճանապարհին 10.38/13 Հ գեղաքանդակ, երկատված և վերականգնված բեռնել պատկեր

Հուշարձան Երկրորդ աշխարհամարտում զոհվածներին 1979-80 թթ. գյուղի հվ-ամ մասում 10.38/14 Հ բեռնել պատկեր

Մատուռ Սբ. Գևորգ 13-15 դդ. գյուղից 0.5 կմ հս-ամ 10.38/15 Տ բեռնել պատկեր

Խաչքար 13 դ. մատուռի մեջ, աե պատի մոտ 10.38/15.1 Տ կանգնեցված է գլխիվայր բեռնել պատկեր

Խաչքար 14-15 դդ. ագուցված է մատուռի հս պատին, խորշի մեջ 10.38/15.2 Տ բեռնել պատկեր

Վանական համալիր Շխմուրադ 12-13 դդ. գյուղից 6-7 կմ ամ 40°54′39″ հս․. լ. 45°18′01″ ավ. ե. / 40.910918° հս․. լ. 45.300407° ավ. ե. / 40.910918; 45.300407 10.38/16 Հ բեռնել պատկեր

Գավիթ 12-13 դդ. կից է Սբ. Աստվածածին եկեղեցուն ամ-ից 10.38/16.1 Հ մեծ գավիթն է բեռնել պատկեր

Խաչքար 12 դ. գավթի հվ պատի լուսամուտի մեջ 10.38/16.1.1 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար 12 դ. հենած է գավթի աե պատին, ներքուստ 10.38/16.1.2 Հ երկատված բեռնել պատկեր

Խաչքար 12-13 դդ. կանգնեցված է գավիթի աե պատի մոտ 10.38/16.1.3 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար 12-13 դդ. ագուցված է գավիթի հվ պատին, ներքուստ 10.38/16.1.4 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար 12-13 դդ. կանգնեցված է գավթի հվ-աե անկյունում 10.38/16.1.5 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար 1251 թ. կանգնեցված է գավիթի աե պատի մոտ 10.38/16.1.6 Հ երկատված բեռնել պատկեր

Գավիթ 13 դ. կից է Սբ. Աստվածածին եկեղեցուն հվ-ից 10.38/16.2 Հ փոքր գավիթն է, կիսավեր բեռնել պատկեր

Խաչքար 12-13 դդ. ագուցված է գավթի հս պատին, ներքուստ 10.38/16.2.1 Հ հողմահարված բեռնել պատկեր

Խաչքար 12-13 դդ. կանգնեցված է գավթի մուտքից ձախ, արտաքուստ 10.38/16.2.2 Հ հողմահարված բեռնել պատկեր

Գերեզմանոց 12-15 դդ. համալիրից աե 10.38/16.3 Հ բեռնել պատկեր

Եկեղեցի Սբ. Աստվածածին 1181 թ. 10.38/16.4 Հ գմբեթավոր դահլիճ բեռնել պատկեր

Խաչքար 12 դ. ագուցված է եկեղեցու հվ-աե ավանդատան մուտքից վեր 10.38/16.4.1 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար 12 դ. ագուցված է եկեղեցու հվ ճակատին, արտաքուստ 10.38/16.4.2 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար 12-13 դդ. կանգնեցված է բեմի վրա 10.38/16.4.3 Հ ստորին ձախ անկյունը կոտրված է բեռնել պատկեր

Խաչքար 12-13 դդ. կանգնեցված է բեմի վրա 10.38/16.4.4 Հ վերնամասը կոտրված բեռնել պատկեր

Խաչքար 12-13 դդ. ագուցված է եկեղեցու հվ պատին, ներքուստ 10.38/16.4.5 Հ արձանագիր բեռնել պատկեր

Խաչքար 12-13 դդ. ագուցված է եկեղեցու հվ որմնասյան ամ ճակատին 10.38/16.4.6 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար 12-13 դդ. հենած է եկեղեցու հս պատին, արտաքուստ 10.38/16.4.7 Հ գեղաքանդակ է, պահպանվել է վերին կեսը բեռնել պատկեր

Խաչքար 15-16 դդ. կանգնեցված է բեմի վրա 10.38/16.4.8 Հ բեռնել պատկեր

Խաչքար 1611 թ. հենած է եկեղեցու հվ պատին՝ մուտքի մոտ 10.38/16.4.9 Հ կազմող՝ Քիրամ, պահպանվել է վերնամասը բեռնել պատկեր

Խաչքար Գուլմիլի, Սարգսի 1619 թ. կանգնեցված է եկեղեցու ամ մուտքի մոտ՝ արտաքուստ 10.38/16.4.10 Հ բեռնել պատկեր

Մատուռ «Խորանիկ» 12 դ. Սբ. Աստվածածին եկեղեցու հվ-աե կողմում 10.38/16.5 Հ կիսավեր բեռնել պատկեր

Քարայր-կացարան 13 դ. գյուղից 5 կմ հվ, Հախում գետի աջափնյա ժայռին 10.38/17 Հ կարծիք կա, որ Վանական Վարդապետ Տավուշեցու քարայրն է բեռնել պատկեր

Տես նաև[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]