Վարնկաթաղ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Գյուղ
Վարնկաթաղ
ԵրկիրԱրցախ Արցախ
ՇրջանՄարտակերտի
Պաշտոնական լեզուհայերեն
Բնակչություն68[1] մարդ (2005)
Ազգային կազմՀայեր
Կրոնական կազմՀայ Առաքելական եկեղեցի
Տեղաբնականունվարնկաթաղցի
Ժամային գոտիUTC+4
Փոստային ինդեքսներAZ5900
Ավտոմոբիլային կոդ59
##Վարնկաթաղ (Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետություն)
Red pog.png

Վարնկաթաղ (eng.Varnkatagh, рус. Варнкатах), գյուղ ԼՂՀ Մարտակերտի շրջանում` շրջկենտրոնից 24 կմ հյուսիս-արևմուտք` Թարթառ գետի աջ ափին՝ 800 մետր բարձրության վրա։ Մինչև 2002 թվականը գյուղը կոչվել է Հակոբ Կամարի (Հակոբ Կամարի (Բեջանյան) (հուլիսի 17, 1889, գ. Լյուլասազ, ԼՂՀ- դեկտեմբերի 4, 1930) հեղափոխական գործիչ, գրող, լրագրող)։ Տարածքը՝ 300 հեկտար։ Զբաղվում են անասնապահությամբ և երկրագործությամբ։ Ունի ակումբ, բուժկետ, գործում է Մաղավուզի միջնակարգ դպրոցի մասնաճյուղը։ Գյուղի տարածքում է Թոխկասար ուխտատեղին, կան խաչքարեր։

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գտնվում է Մարտակերտ քաղաքից 24 կմ դեպի հյուսիս-արևմուտք, իսկ հեռավորությունը ԼՂՀ-ի մայրաքաղաք Ստեփանակերտից 79 կմ է։ Նախկինում այդ հայկական գյուղը կոչվել է Վարանգաթաղ։ Հետագայում, երբ Շամշադինից այստեղ են վերաբնակվում Թունի և Բաբա եղբայրները, որոնք արհեստավորներ էին և պատրաստում էին հրացանի փողեր (լուլա)։ Նրանց միջոցով գյուղը ամենուրեք հայտնի է դառնում Լուլասազ օտարահունչ անունով։ 1984 թվականին գյուղը վերանվանվում է այդ գյուղում ծնված և մեծացած, այդ գյուղի բնակիչ` հեղափոխական Հակոբ Կամարու անունով[2]։ Ներկայիս գյուղը հիմնադրվել է 1790- ական թվականներին, բայց այդտեղ հայկական բնակավայր է եղել դեռևս շատ հնուց։ Կոլտնտեսությունը կազմավորվել է 1930 թվականին։ 1970 թվականին այստեղ կար 88 տուն, 356 բնակիչ, 1987 թվականին` 84 տուն, 342 բնակիչ։ 1914 թվականին բացվել է մեկդասյան դպրոց. 1920 թվականին` տարրական, 1938 թվականին` յոթամյա, 1980 թվականին` ութամյա դպրոց։ Էլեկտրաֆիկացվել է 1947 թվականին։

Հակոբ Կամարիում են ծնվել հեղափոխականներ Հակոբ Կամարին, Թևատրոսը, Բեյբուդ և Լազր Միրզաբեկյանները, պրոֆեսոր Փարավոն Միրզոյանը։ Հայրենական մեծ պատերազմին մասնակցել է 154 մարդ, զոհվել է 64-ը, որոնց հիշատակին կանգնեցված է հուշարձան։

Մինչև 1994 թվականի հրադադարի կնքվելը, մարտեր են մղվել գյուղի համար։ Հակոբ Կամարիի մատույցներում հայկական կողմն ունեցել է շատ զոհեր, նրանցից են Ալբերտ Առուշանյանը` ծնված 1971 թվականի հուլիսի 26-ին, ով զոհվել է մարտի ժամանակ հունվարի 7-ին[3], Հենրիկ Հովհաննիսյանը, ով մարտն էր ղեկավարում[4], Վլադիմիր Պողոսյանը և այլք։ 1988 թվականի վերջին Վարնկաթաղում կազմավորվել է կամավորական ջոկատ (հրամանատար՝ Ա. Միրզաբեկյան), որն առանձին և 1992 թվականից ՊԲ ստորաբաժանումների կազմում մասնակցել է գյուղի և ԼՂՀ տարբեր բնակավայրերի ինքնապաշտպանական և ազատագրական մարտերին։ Վարնկաթաղից հրամանատարներ են եղել Ա. Միրզաբեկյանը, Բ. Իսրայելյանը, Ա. Ղուլյանը, Ի. Սարգսյանը, Մ. Միրզոյանը։ Վարնկաթաղից զոհվել է 2 ազատամարտիկ[5]։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Population of Nagorno-Karabakh Republic (2005)
  2. Ս. Մելքումյան, Լեռնային Ղարաբաղ, Երևան, 1990, էջ 171
  3. Ալբերտ Առուշանյան
  4. Հենրիկ Հովհաննիսյան
  5. Ղարաբաղյան ազատագրական պատերազմ.1988-1994, Ե., ՀՀՀ, 2004, էջ 619։