Վաչովսկիներ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Լանա և Լիլի Վաչովսկիներ
անգլ.՝ Lana and Lilly Wachovksi
Դիմանկար
Ծնվել էԼանա․ Լոուրենս Վաչովսկի
հունիսի 21, 1965 (55 տարեկան)
Չիկագո, Իլինոյս, ԱՄՆ
Լիլի․ Էնդրյու Փոլ Վաչովսկի
դեկտեմբերի 29, 1967 (52 տարեկան)
Չիկագո, Իլինոյս, ԱՄՆ
ՔաղաքացիությունԱմերիկայի Միացյալ Նահանգներ ԱՄՆ
ԱզգությունԱմերիկացիներ
ՄասնագիտությունՖիլմերի և հեռուտատեսության ռեժիսորներ, սցենարիստներ և պրոդյուսերներ
ԱշխատանքԱմբողջական ցանկ
Գործունեություն1994–այժմ
Պարգևներ և
մրցանակներ
Ամբողջական ցանկ
The Wachowskis Վիքիպահեստում

Լանա Վաչովկի (անգլ.՝ Lana Wachowski, ի ծնե՝ Լոուրենս Վաչովկի (անգլ.՝ Laurence Wachowski), հունիսի 21, 1965[1]) և Լիլի Վաչովսկի (անգլ.՝ Lilly Wachowski, ի ծնե՝ Էնդրյու Փոլ Վաչովսկի (անգլ.՝ Andrew Paul Wachowski), դեկտեմբերի 29, 1967, Չիկագո, Իլինոյս, ԱՄՆ), ամերիկացի ռեժիսորներ, պրոդյուսերներ և սցենարիստներ[2]: Երկու քույրերն էլ տրանսգենդեր կանայք են[3][4][5][6]։

Վաչովսկիներն իրենց ռեժիսորական դեբյուտը կատարել են 1996 թվականին լույս տեսած «Սահման» ֆիլմով, իսկ համաշխարհային հռչակի են արժանացել «Մատրիցա» գիտաֆանտաստիկ տրիլոգիան ստեղծելուց հետո։

Կյանք և կարիերա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Լարի և Էնդի Վաչովսկիները (հետագայում՝ համապատասխանաբար Լանա և Լիլի) ծնվել են Չիկագոյում՝ լեհա-ամերիկյան ընտանիժքում[7]։ Նրանց մայրը բուժքույր էր, իսկ հայրը՝ բիզնեսմեն։ Վաչովսկիների խոսքով՝ իրենց հայրը համոզված աթեիստ էր, իսկ մայրը՝ նախկին կաթոլիկուհի, որն անցել է շամանության[8]։ Ընտանիքում յուրահատուկ կրոնական մթնոլորտն ազդել է դուետի ապագա գործունեության վրա[9]։

Վաչովսկիներն ավարտել են Չիկագոյի տարրական դպրոցը, Ուիթնի Յանգի ավագ դպորցը (անգլ.՝ Whitney Young High School), որը հայտնի է արվեստի կատարողական տեսակների և բնական առարկաների իր ուսումնական ծրագրով։ Նրանք մասնակցել են դպրոցական թատրոնում և հեռուստատեսությանը, սակայն միշտ բեմի ետևում էին։ Հետագայում Լիլին ընդունվել է Բոստոնի Էմերսոնի քոլեջը, իսկ Լանան՝ Նյու Յորք նահանգի հյուսիսային մասում գտնվող Բարդի քոլեջը։ Վաչովսկիները թողել են ուսուցումն, այդպես էլ չավարտելով կրթությունը։ Դրանից հետո նրանք շինարարական բիզնեսով են զբաղվել և սկսել են մշակել «Մատրիցա»-յի գաղափարը։ Մինչև շոու բիզնեսը նրանք Չիկագոյում որպես ատաղձագործ էին աշխատում՝ դրա հետ մեկտեղ կոմիքսներ ստեղծելով։

Լանա Վաչովսկու տրանսգենդերության մասին շշուկները սկսել են հրապարակվել տարբեր հրատարակությունների կողմից 2000-ական թվականների սկզբից, սակայն այն ժամանակ Վաչովսկին դեռ հանրայնորեն հանդես չէր գալիս այդ թեմայով[10]։ Այնուամենայնիվ, որոշ հրատարակություններ սկսել են անվանել դուետը Էնդի և Լանա Վաչովսկիներ[11], իսկ imdb.com խոշորագույն տեղեկատվական կինոպորտալում «Լարի Վաչովսկի» կայքէջը վերանվանվել է «Լանա Վաչովսկի»[12]։ Որպես տրանսգենդեր կին՝ Լանա Վաչովսկին քամինգ աութ է արել 2012 թվականի հուլիսին, դառնալով ամենախոշոր հոլիվուդյան ռեժիսորների շրջանում առաջին բացահայտ տրանսգենդերը[13][14]։ 2012 թվականի հոկտեմբերին «Քարոզարշավ հանուն մարդու իրավունքների» իրավապահ կազմակերպությունը նշել է Լանայի հանրային քամինգ աութի քաջությունը, նրան «Տեսանելիության մրցանակ» (անգլ.՝ Visibility Award) հանձնելով[15]։

1991 թվականից ի վեր Լիլին ամուսնացած է Ալիսա Բլեսինգեյմի հետ։ 1993-2002 թվականներին Լանան ամուսնացած է եղել Թեա Բլումի հետ։ 2002 թվականին նա սկսել է հանդիպել Քարին Ուինսլոուի հետ՝ դոմինայի, որը առավել հայտնի է Իլզա Սթրիքս կեղծանվան տակ։ 2009 թվականին կանայք պաշտոնապես ամուսնացել են[8]։

2016 թվականին Daily Mail հրատարակության կողմից աութինգի (տրանսգենդերության մասին տեղեկությունների հարկադիր հրապարակում) բազմաթիվ սպառնալիքներից հետո, Լիլի Վաչովսկին նույնպես հանրայնորեն քամինգ աութ է արել որպես տրանսգենդեր կին՝ հրաժարվելով Էնդի անունից[16][17][18]

Աշխատանքներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ֆիլմեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Տարեթիվ Հայերեն անվանում Բնօրինակ անվանում Հանդես են եկել որպես Նշումներ
Ռեժիսոր Հեղինակ Պրոդյուսեր
1995 Վարձու մարդասպաններ Assassins Ոչ Այո Ոչ [19][20][21]
1996 Սահման Bound Այո Այո Գործադիր
1999 Մատրիցա The Matrix Այո Այո Գործադիր
2001 Մատրիցա։ Վերանայում The Matrix Revisited Ոչ Ոչ Գործադիր Վավերագրական ֆիլմ
2003 Անիմատրիցա The Animatrix Ոչ Այո Այո Գրել է՝ «Օսիրիսի վերջին թռիչք
Պատմության հեղինակ՝ «Երկրորդ Վերածնունդը։ Մաս I և II» և «Երեխայի պատմություն»
Մատրիցա։ Վերալիցքավորում The Matrix Reloaded Այո Այո Գործադիր
Մատրիցա. Հեղափոխություն The Matrix Revolutions Այո Այո Գործադիր
2005 V նշանակում է Վենդետա V for Vendetta Ոչ Այո Այո Երկրորդ ստորաբաժանման ռեժիսորներ (չհիշատակված)[20][22][23][24][24][25][26]
2007 Ներխուժումը The Invasion Ոչ Չհիշատակված Ոչ Վերաշարադրում[27]
2008 Արագընթաց մրցարշավորդ Speed Racer Այո Այո Այո
2009 Նինջա մարդասպան Ninja Assassin Ոչ Ոչ Այո
2012 Ամպային ատլաս Cloud Atlas Այո Այո Այո Նկարահանվել է Թոմ Թիքվերի հետ համագործակցությամբ
2014 Ինձ սեր գուգլիր Google Me Love Ոչ Ոչ Գործադիր Կարճամետրաժ ֆիլմ[28]
2015 Յուպիտերի վերելքը Jupiter Ascending Այո Այո Այո
2021 Մատրիցա 4 The Matrix 4 Միայն Լանան Միայն Լանան Միայն Լանան

Հեռուստատեսություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Տարեթիվ Հայերեն անվանում Բնօրինակ անվանում Հանդես են եկել որպես Նշումներ
Ստեղծող Շուրաներ Հեղինակ Ռեժիսոր
2015–2018 Sense8անգլ. թարգմանաբար՝ «Ութերորդ զգացողություն») Sense8 Այո Եթերաշրջան 1․ Վաչովսկիներ
Եթերաշրջան 2․ Միայն Լանան
Եթերաշրջան 1․ Վաչովսկիներ
Եթերաշրջան 2․ Միայն Լանան
Եթերաշրջան 1․ Վաչովսկիներ
Եթերաշրջան 2․ Միայն Լանան
Ստեղծվել է Ջ․ Մայքլ Սթրաժինսկիի հետ համագործակցությամբ
2019–այժմ Աշխատանքն ընթացքում Work in Progress Ոչ Միայն Լիլին Միայն Լիլին Ոչ

Տեսախաղեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Տարեթիվ Անվանում Հանդես են եկել որպես Նշումներ
Ռեժիսոր Հեղինակ
2003 Enter the Matrix Այո Այո [29][30][31][32]
2005 The Matrix Online Այո Ոչ [33][34][35]
The Matrix: Path of Neo Այո Այո [36][37]

Կոմիքսներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Տարեթիվ Բնօրինակ անվանում Հանդես են եկել որպես Նշումներ
Հեղինակ Հրատարակիչ
1989–1994 Clive Barker's Hellraiser Միայն Լանան Խնդիրներ․ 8–9, 12–13 և «Hellraiser: Spring Slaughter – Razing Hell»
1992 Clive Barker's Nightbreed Միայն Լանան Խնդիր․ 17
1993 Clive Barker's Book of the Damned Միայն Լանան Գրքեր․ 1–2 և 4[38]
1993–1994 Ectokid Միայն Լանան Խնդիրներ․ 3–9
1999–2004 The Matrix Comics Այո Այո Գրված՝ «Տեղեկատվության փշուրներ և կտորներ»[38]
2004–[39][40] Doc Frankenstein Այո Այո
2004–2007 Shaolin Cowboy Միայն ամփոփում Այո

Տեսահոլովակներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Տարեթիվ Բնօրինակ անվանում Արտիստ Նշումներ
2009 «Epilepsy Is Dancing» Antony and the Johnsons [41][42]

Եկամուտներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Տարեթիվ Անվանում Բյուջե Եկամուտ

(դրամարկղային հավաքում)[43]

1995 Վարձու մարդասպաններ $50 միլիոն $30 միլիոն
1996 Սահման $6 միլիոն $7 միլիոն
1999 Մատրիցա $63 միլիոն $463.5 միլիոն
2003 Մատրիցա։ Վերալիցքավորում $150 միլիոն $742.1 միլիոն
Մատրիցա․ Հեղափոխություն $150 միլիոն $427.3 միլիոն
2005 V նշանակում է Վենդետա $54 միլիոն $132.5 միլիոն
2007 Ներխուժում $65–85 միլիոն $40.2 միլիոն
2008 Արագընթաց մրցարշավորդ $120 միլիոն $93.9 միլիոն
2012 Ամպային ատլաս $146.7 միլիոն $130.5 միլիոն
2015 Յուպիտերի վերելքը $176 միլիոն $184 միլիոն

Պարգևներ և մրցանակներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Տարեթիվ Մրցանակ Անվանակարգ Աշխատանք Արդյունք
1997 Դովիլի ամերիկյան կինոփառատոն Մեծ հատուկ մրցանակ Սահման Առաջադրված
Ֆանտասպորտու Լավագույն ֆիլմ Հաղթանակ
Աութֆեստ Ժյուրիի մեծ պարգև՝ պատվավոր հիշատակում
Լավագույն ամերիկյան գեղարվեստական ֆիլմ
Հաղթանակ
Սատուրն մրցանակ Լավագույն սցենար Առաջադրված
Ստոկհոլմի միջազգային կինոփառատոն Պատվավոր հիշատակում Հաղթանակ
2000 Ամանդա մրցանակ Լավագույն արտասահմանյան գեղարվեստական ֆիլմ Մատրիցա Առաջադրված
Հյուգո մրցանակ Լավագույն դրամատիկ ներկայացում՝ երկար ձև Առաջադրված
Մայնիթիի կինոմրցույթ Ընթերցողների համակրանքի մրցանակ օտարալեզու լավագույն ֆիլմի համար Հաղթանակ
Նեբյուլա մրցանակ Լավագույն սցենար Առաջադրված
Սատուրն մրցանակ Լավագույն ռեժիսոր Հաղթանակ
Լավագույն սցենար Առաջադրված
2004 Ոսկե ազնվամորի մրցանակ Վատագույն ռեժիսոր Մատրիցա։ Վերալիցքավորում և Մատրիցա. Հեղափոխություն Առաջադրված
2007 Հյուգո մրցանակ Լավագույն դրամատիկ ներկայացում՝ երկար ձև V նշանակում է Վենդետա Առաջադրված
Նեբյուլա մրցանակ Լավագույն սցենար Առաջադրված
Սատուրն մրցանակ Լավագույն սցենար Առաջադրված
2012 Առցանց կինոքննադատների միության մրցանակ Լավագույն ադապտացված սցենար (կիսվել է Թոմ Թիքվերի հետ) Ամպային ատլաս Առաջադրված
2013 Deutscher Filmpreis Լավագույն գեղարվեստական ֆիլմ (կիսվել է Գրանտ Հիլի, Ստեֆան Արնդտի և Թոմ Թիքվերի հետ) Առաջադրված
Լավագույն ռեժիսուրա (կիսվել է Թոմ Թիքվերի հետ) Առաջադրված
2016 Ոսկե ազնվամորի մրցանակ Վատագույն ռեժիսոր Յուպիտերի վերելքը Առաջադրված
Վատագույն սցենար Առաջադրված

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. «Larry Wachowski Biography (1965–)»։ FilmReference.com։ Արխիվացված է օրիգինալից March 10, 2016-ին։ Վերցված է March 9, 2016 
  2. «21 Transgender People Who Influenced American Culture»։ Time։ Արխիվացված է օրիգինալից August 5, 2016-ին 
  3. Sieczkowski Cavan (July 30, 2012)։ «Larry Wachowski Transgender: 'Matrix' Director Reveals Transition To Lana Wachowski (VIDEO)»։ HuffPost։ Արխիվացված է օրիգինալից August 9, 2012-ին 
  4. Abramovitch Seth (March 8, 2016)։ «Second Wachowski Sibling Comes Out as Transgender»։ The Hollywood Reporter։ Արխիվացված է օրիգինալից March 9, 2016-ին։ Վերցված է March 8, 2016 
  5. Stedman Alex (March 8, 2016)։ «Second Wachowski Sibling Comes Out as Transgender»։ Variety։ Արխիվացված է օրիգինալից March 9, 2016-ին։ Վերցված է March 8, 2016 
  6. Adams Nick (March 8, 2016)։ «GLAAD responds to Lilly Wachowski's statement about her transition» (Press release)։ GLAAD։ Արխիվացված է օրիգինալից March 8, 2016-ին։ Վերցված է March 8, 2016 
  7. «Wachowski Brothers Reload» (անգլերեն)։ The World of English։ Արխիվացված օրիգինալից 2012-03-11-ին։ Վերցված է 2007-09-30 
  8. 8,0 8,1 Husam Sam Asi (2012-10-20)։ «The Wachowski siblings (formerly brothers) seek the meaning of life in Cloud Atlas» (անգլերեն)։ UK Screen։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-12-25-ին։ Վերցված է 2016-03-9 
  9. «Chat with the Wachowski Brothers» (անգլերեն)։ WhatIsTheMatrix.com։ 1999-11-06։ Վերցված է 2016-03-09 
  10. «Sex Change for Larry Wachowski?» (անգլերեն)։ gothamist.com։ June 5, 2003։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-03-24-ին։ Վերցված է August 19, 2012 
  11. Kulish Nicholas, Cieply Michael (December 5, 2011)։ «Around the World in One Movie: Film Financing's Global Future»։ The New York Times։ Վերցված է July 19, 2012 
  12. «Lana Wachowski» (անգլերեն)։ imdb.com։ Վերցված է 2016-09-03 
  13. Doty Meriah. (July 30, 2012)։ «'Cloud Atlas' directors reveal more than just back story» (անգլերեն)։ Yahoo! Movies։ Վերցված է July 30, 2012 
  14. Sieczkowski Cavan (July 30, 2012)։ «Larry Wachowski Transgender: 'Matrix' Director Reveals Transition To Lana Wachowski (VIDEO)»։ Huffington Post 
  15. Abramovitch Seth (October 24, 2012)։ «Lana Wachowski Reveals Suicide Plan, Painful Past in Emotional Speech»։ The Hollywood Reporter։ Վերցված է October 30, 2012 
  16. Abramovitch Seth. (March 8, 2016)։ «Second Wachowski Sibling Comes Out as Transgender»։ The Hollywood Reporter (անգլերեն)։ Վերցված է March 8, 2016 
  17. Stedman Alex. (March 8, 2016)։ «Second Wachowski Sibling Comes Out as Transgender»։ Variety (անգլերեն)։ Վերցված է March 8, 2016 
  18. Adams Nick. (March 8, 2016)։ «GLAAD responds to Lilly Wachowski's statement about her transition»։ GLAAD (անգլերեն)։ Վերցված է March 8, 2016 
  19. Horowitz Josh։ «The Lost Wachowski Brothers Interview»։ Արխիվացված է օրիգինալից July 25, 2012-ին։ Վերցված է July 2, 2014 
  20. 20,0 20,1 Hemon Aleksandar (September 10, 2012)։ «Beyond The Matrix»։ The New Yorker։ Արխիվացված է օրիգինալից September 5, 2012-ին։ Վերցված է September 4, 2012 
  21. Whilk Nat, Whitehead Jayson (January 1998)։ «Glory Bound: An interview with Larry and Andy Wachowski»։ Gadfly Online։ Արխիվացված է օրիգինալից March 1, 2004-ին։ Վերցված է July 24, 2014 
  22. «Sin City, V For Vendetta, Ghost Rider, Batman Begins: April 28th Comic Reel Wrap»։ Comic Book Resources։ April 28, 2005։ Արխիվացված է օրիգինալից March 3, 2014-ին։ Վերցված է December 28, 2012 
  23. «V for Vendetta Comic-Con Panel»։ Warner Brothers։ Pdl.warnerbros.com։ Արխիվացված է օրիգինալից May 7, 2013-ին։ Վերցված է December 28, 2012 
  24. 24,0 24,1 «The BAFTA Interview: Martin Walsh on editing»։ ideastap.com։ Արխիվացված է օրիգինալից October 2, 2016-ին։ Վերցված է September 29, 2016 
  25. Shay Estelle։ «Overview: Dan Glass on V for Vendetta»։ Cinefex (106): 19 
  26. «V For Vendetta»։ mattmueller.co.uk։ Արխիվացված է օրիգինալից October 1, 2016-ին։ Վերցված է September 29, 2016 
  27. Frosty (userid) (April 3, 2007)։ «Was Nicole Kidman's THE INVASION in Trouble |4017»։ Collider։ Collider.com։ Արխիվացված է օրիգինալից May 10, 2007-ին։ Վերցված է July 24, 2014 
  28. Lurz Nathan (May 27, 2014)։ «Wheaton filmmaker steps into spotlight at Independent Film Showcase»։ mySuburbanLife.com։ Արխիվացված է օրիգինալից July 28, 2014-ին։ Վերցված է July 24, 2014 
  29. Marriott, Michel (February 20, 2003)։ «From Projector to Polygons; A Thin Line Between Film And Joystick»։ The New York Times։ Արխիվացված է օրիգինալից March 10, 2014-ին։ Վերցված է December 28, 2012 
  30. Martin Paul (December 21, 2012)։ «Interview with Stuart Roch (Executive Producer) from Enter the Matrix»։ MatrixFans.net։ Արխիվացված է օրիգինալից January 16, 2013-ին։ Վերցված է December 28, 2012 
  31. «Enter The Matrix Video Game»։ Warner Brothers։ enterthematrixgame.com։ Արխիվացված է օրիգինալից April 23, 2009-ին 
  32. «Enter The Matrix Trailer 2»։ Shacknews.com։ Վերցված է July 9, 2013 
  33. Chadwick Paul (April 11, 2005)։ «The Matrix Online – IGN»։ Uk.ign.com։ Վերցված է December 28, 2012 
  34. Chadwick Paul։ «Paul Chadwick . Net – The Matrix Online»։ Paulchadwick.net։ Արխիվացված է օրիգինալից April 19, 2013-ին։ Վերցված է December 28, 2012 
  35. «Matrix Online Q&A with Paul Chadwick»։ Phase9.tv։ Արխիվացված է օրիգինալից March 28, 2013-ին։ Վերցված է December 28, 2012 
  36. «The Matrix: Path of Neo for PlayStation 2 (2005) Ad Blurbs»։ MobyGames։ February 21, 2008։ Արխիվացված է օրիգինալից March 28, 2013-ին։ Վերցված է December 28, 2012 
  37. Dunham Jeremy։ «Path of Neo: The Matrix Interview – IGN»։ Uk.ign.com։ Վերցված է December 28, 2012 
  38. 38,0 38,1 Vaughan Brian K. (2005)։ Ex Machina, Vol. 2: Tag: Brian K. Vaughan, Tony Harris, The Wachowski brothers: 9781401206260: Amazon.com: Books։ ISBN 978-1401206260 
  39. Siuntres John։ «Word Balloon The Pop Culture Interview Podcast: Word Balloon Podcast Geof Darrow's Shaolin Cowboy & Chris Roberson & Dennis Culver's Edison Rex»։ wordballoon (blog)։ Արխիվացված է օրիգինալից October 6, 2014-ին։ Վերցված է October 1, 2014 
  40. Lindberg Eric (August 24, 2010)։ «Chicago Comic-Con 2010: Geof Darrow – Broken Frontier – Comic Book and Graphic Novel News & Community | Articles and Interviews»։ Broken Frontier։ Արխիվացված է օրիգինալից December 3, 2013-ին։ Վերցված է December 28, 2012 
  41. «Tranny Fest 2009 program»։ Sean Dorsey Dance։ Seandorseydance.com։ Արխիվացված է օրիգինալից July 14, 2014-ին։ Վերցված է June 17, 2014 
  42. Evers Derek (January 21, 2009)։ Antony and the Johnsons – "Epilepsy Is Dancing"։ The Fader։ Արխիվացված է օրիգինալից January 11, 2017-ին։ Վերցված է June 17, 2014 
  43. «Lilly & Lana Wachowski Movie Box Office Results»։ www.boxofficemojo.com (անգլերեն)։ Վերցված է 2018-10-25 

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]