Վագրի աչք (միներալ)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Վագրի աչք
Tiger's eye.jpg
Ընդհանուր
Բանաձև
(կրկնվող միավորը)
Սիլիցիումի երկօքսիդ, SiO2
Նույնականացում
Բյուրեղային համակարգեռանկյունային բյուրեղային համակարգ
Մոոսի կարծրություն5.5 - 6
ՓայլՄետաքսանման
Ձգողականություն2.64 – 2.71
ԵնթակատեգորիաՔվարց

Վագրի աչք, հիմնական բաղադրիչը՝ սիլիցիումի երկօքսիդ (SiO2), գունավորումը պայմանավորված է հիմնականում երկաթի օքսիդով (Fe2O3), ոսկեգույնից մինչև կարմրադարչնագույն մետամորֆ ապար՝ մետաքսի փայլով, ցուցաբերում է լուսային խաղ: Խտությունը տատանվում է 2.64-2.71 սահմանում[1]: Լինելով քվարցի տարատեսակ վագրի աչք և կապույտ գույնի բազեի աչք՝ միներալները իրենց մատաքսի փայլը ստանում են քվարցի բյուրեղների զուգահեռ սերտաճումների և ամֆիբոլների փոփոխված մանրաթելերի շնորհիվ[2][3]։

"Photograph of a chunk of rock containing horizontal bands which contain golden fibers which are positioned vertically within the bands"
Անմշակ վագրի աչք Հարավային Աֆրիկայից
"Photograph of a polished ovoid stone with bands containing shimmering golden fibers"
Օվալաձև մշակած երկաթի օքսիդի շերտերով վագրի աչք
"Photograph of the surface of a stone which shows horizontal alternating bands of red and black with a band of golden-colored fibers in a band across the center"
«Երկաթե վագր»
"A photograph of a green stone with a pink fibrous band going across the surface diagonally"
Սերպենտին վագրի աչք Արիզոնայից

Վագրի աչքի այլ տեսակներ, հանքեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Երկաթե վագրը ձևափոխված քար է, որը հիմնականում բաղկացած է վագրի աչքից, կարմիր յաշմայից և սև հեմատիտից: Գույների ալիքաձև կոնտրաստ զոլերը և փայլը ստեղծում են գրավիչ մոտիվներ և հիմնականում օգտագործվում են ոսկերչության մեջ: Երկաթե վագրը տարածված դեկորատիվ քար է, որն օգտագործվում է ամենատարբեր ոլորտներում՝ սկսած ուլունքներից, վերջացրած դանակի բռնակոթերով: Արդյունահանվում է հիմնականում Հարավային Աֆրիկայում, Արևմտյան Ավստրալիայում, Բիրմայում, Հնդկաստանում, Նամիբիայում, ԱՄՆ-ում, Բրազիլիայում, Կանադայում, Չինաստանում, Կորեայում և Իսպանիայում[4]:

ԱՄՆ Արիզոնա և Կալիֆոռնիա նահանգներում սերպենտինի նստվածքներում ժամանակ առ ժամանակ հայտնաբերվում է կատվի աչք միներալը՝ քրիզոլիտի թելիկներով: Դրանք արդյունահանվում ու վաճառվում են որպես «Արիզոնայի վագրի աչք» և «Կալիֆոռնիայի վագրի աչք»[5][6]: Իսկ անորակ խալցեդոնը, որը պարունակում է ամֆիբոլային թելիկներ, գովազդում են որպես Նամիբիայից և Չինաստանից բերված վագրի աչք[7]:

Որոշ երկրներում համարում են, որ այս քարը քշում է չար աչքը[8]:

Մշակման փուլեր, նմանակումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սովարաբար ակնեղենը ձևավորում են կաբոշոնի տեսքով, որպեսզի առավելագույնս ցուցադրվի նրանց գրավչությունը: Կարմիր քարերը սկզբում զգուշորեն ենթարկում են ջերմային մշակման: Մուգ քարերի գույնը արհեստականորեն բացում են ազոտական թթվի օգնությամբ (HNO3)[9]:

Մեղրագույն քարերն օգտագործվում են քրիզոբերիլի ավելի արժեքավոր քարերի ընդօրինակման համար, օրինակ՝ կատվի աչք, բայց նմանությունը այդքան էլ համոզիչ չէ: Արհեստական թելապակին վագրի աչքի սովարական նմանակումն է, որն արտադրվում է գույների լայն տեսականիով:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Listing of SG of gems and gem simulants Archived 2006-09-04 at the Wayback Machine., Berkeley.edu
  2. «Tiger's Eye»։ mindat.org։ Վերցված է 16 May 2016 
  3. Heaney Peter, Fisher Donald (April 2003)։ «New interpretation of the origin of tiger's-eye»։ Geology 31 (4): 323–326։ doi:10.1130/0091-7613(2003)031<0323:NIOTOO>2.0.CO;2։ Վերցված է 16 May 2016 
  4. Schumann Walter (2009)։ Gemstones of the World (Fourth ed.)։ New York, New York: Sterling Publishing։ էջ 140։ ISBN 978-1-4027-6829-3 
  5. Flagg Arthur Leonard (1958)։ Mineralogical Journeys in Arizona։ Scottsdale: F.H. Bitner։ էջեր 92–93 
  6. USGS (1908–1909)։ «Cat's Eye or Tiger-Eye»։ Mineral Resources of the United States / Department of the Interior, United States Geological Survey (Washington, D.C.: US Government Printing Office) 2: 802 
  7. Pietersite on Mindat.org
  8. The Encyclopedia of Superstitions By Richard Webster, p.257
  9. O'Donoghue Michael (1997)։ Synthetic, Imitation, and Treated Gemstones։ Boston, Massachusetts: Butterworth-Heinemann։ էջեր 125–127։ ISBN 0-7506-3173-2 

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]